Avrupa Parlamentosu üyeleri (MEP'ler), banka iflaslarını ele almak için yeni AB kurallarını kabul etti. Düzenleme, vergi mükelleflerini ve mevduat sahiplerini korumayı, ekonomik aksaklıkları en aza indirmeyi hedefliyor.
Reform, banka iflaslarının maliyetini öncelikle hissedarların, alacaklıların ve sektör tarafından finanse edilen güvenlik ağlarının üstlenmesini öngörüyor ve kamu fonlarına bağımlılığı azaltıyor.
Düzenleme ayrıca daha fazla bankanın çözümleme tedbirleri kapsamına girmesini sağlarken, sektör tarafından finanse edilen mevduat garanti fonlarının batık bankaların yönetiminde kullanılmasına olanak tanıyor.
Kurallar, bireysel müşterilerin ve mikro, küçük ve orta ölçekli işletmelerin kayıplara karşı daha güçlü koruma altına alınmasını garanti altına alıyor.
Mevzuat, AB banka iflas kurallarının kapsamını genişleterek yetkililerin krizleri daha etkili yönetmesini ve Birlik genelinde mevduat sahibi korumasını uyumlu hale getirmesini sağlıyor.
Revize edilen çerçevede, 100.000 euroya kadar mevduatları koruyan mevduat garanti sistemleri (DGS), iflas veya çözümleme süreçlerinde geri ödeme sıralamasında en yüksek önceliğe sahip oluyor.
Bireysel mevduat sahipleri ve KOBİ'ler geri ödeme hiyerarşisinde ikinci sırada yer alıyor. Onları, profesyonel yatırımcı olmayan belediyeler ve bölgesel yönetimler gibi küçük kamu otoriteleri takip ediyor.
Standart garantinin ötesinde, gayrimenkul işlemlerine bağlı belirli mevduatlar koşullara bağlı olarak 500.000 ile 2.500.000 euro arasında koruma altına alınacak.
Güncellenen kurallar, müdahalenin kamu yararına olduğu değerlendirilen küçük ve orta ölçekli bankaları da çözümleme çerçevesine dahil ediyor.
Dışarıdan fon desteğine erişebilmek için batık bankanın yatırımcıları ve alacaklıları, toplam yükümlülüklerin ve öz kaynakların en az yüzde 8'i oranında zararı karşılamak zorunda olacak. Bu şart, piyasa disiplinini güçlendiriyor.
Çerçeve, "açığı kapatma" (bridge the gap) mekanizmasını da getiriyor. Bu mekanizma, bir bankanın yeterli zarar karşılama kapasitesine sahip olmadığı durumlarda DGS fonlarının asgari zarar paylaşım şartını karşılamaya yardımcı olmasına olanak tanıyor.
Mekanizma, batık bir bankanın faaliyetlerinin daha sorunsuz bir şekilde devredilmesini ve piyasadan düzenli çıkışını desteklemek amacıyla tasarlandı.
AP üyeleri, bu aracın kullanım koşullarının basitleştirilmesi için baskı yaparak finansal sıkıntı yaşayan küçük bankalar için uygulanabilir bir seçenek olarak kalmasını sağladı.
Üye devletler ayrıca bir banka iflasını önlemek veya mevduat sahiplerinin iflas durumunda fonlarına erişimini garanti altına almak için DGS fonlarının önleyici veya alternatif tedbirler kapsamında kullanılmasına izin verebilecek.
Banka Kurtarma ve Çözümleme Direktifi'nden sorumlu Avrupa Halk Partisi AP üyesi Ludek Niedermayer, "Bu hem ekonomik hem de siyasi açıdan çok karmaşık bir dosyaydı" dedi.
Niedermayer, "Ancak bu düzenleme AB kriz yönetimi çerçevesini daha güçlü ve tutarlı hale getiriyor" diye ekledi.
Niedermayer sözlerini şöyle sürdürdü: "Düzenleme özellikle küçük ve orta ölçekli bankalar için çözümleme sistemini genişletiyor, öngörülebilirliği artırıyor ve Birlik genelinde araçların kullanımını uyumlu hale getiriyor."
Niedermayer, "Vatandaşlar, KOBİ'ler ve belediyeler için güvenceleri iyileştiriyor ve bir banka iflası durumunda fonlarının nasıl ele alınacağını netleştiriyor" diye açıkladı.
Niedermayer, "Temel hedeflerden biri piyasa temelli çözümleri ve özel finansman mekanizmalarını teşvik ederek vergi mükelleflerinin parasına bağımlılığı azaltmaktı. Bu, uzun ve zorlu müzakerelerden sonra kazanılmış bir uzlaşıydı" dedi.
Niedermayer ayrıca şunları belirtti: "Daha da önemlisi, bu dosya bankacılık birliğinin tamamlanmasına yönelik daha çevik bir ilerleme sağlayacaktır. Bankacılık birliği, AB'nin tek pazarın işleyişini iyileştirmeye yönelik temel gündeminin çok önemli bir parçasıdır."
Tek Çözümleme Mekanizması Tüzüğü'nden sorumlu Sosyalist ve Demokratlar İlerici İttifakı AP üyesi Irene Tinagli, "Banka kriz yönetimi ve mevduat sigortası çerçevesinin reformu belirleyici bir iyileşmeyi temsil ediyor. Çözümlemeyi küçük ve orta ölçekli bankalar için daha güvenilir ve erişilebilir hale getirirken, zarar karşılama kapasitesini ilk savunma hattı olarak koruyan ihtiyatlı bir çerçeveyi muhafaza ediyor" dedi.
Tinagli, "Aynı zamanda anlaşma, sektör tarafından finanse edilen araçların net ve sağlam bir çerçeve içinde etkin kullanımını güçlendiriyor" diye ekledi.
Tinagli sözlerini şöyle sürdürdü: "Anlaşma ayrıca Avrupa yönetişiminin bütünlüğünü ve bağımsızlığını koruyarak bankacılık birliği genelinde tutarlılığı, hukuki kesinliği ve daha fazla uyumu sağlıyor."
Tinagli, "Bu, finansal istikrarı ve entegrasyonu güçlendirme yolunda atılmış açık bir adımdır. Aynı zamanda bankacılık birliğini tamamlamak için tam kapsamlı bir Avrupa mevduat sigortası planına yönelik daha fazla ilerleme ihtiyacının altını çiziyor" dedi.
Mevduat Garanti Sistemleri Direktifi'nden sorumlu Yeşiller Avrupa Serbest İttifakı AP üyesi Kira Marie Peter-Hansen ise "Bankaların ekonomik döngü boyunca reel ekonomiyi finanse etmeye devam etmesini sağlayan sağlam ve dirençli bir düzenleyici çerçeveye sahip olmak her zamankinden daha önemli" dedi.
Peter-Hansen, "Kriz yönetimi ve mevduat sigortası incelemesinin, özellikle Mevduat Garanti Sistemi Direktifi'nin kabul edilmesi, bu yönde ve bankacılık birliğinin tamamlanmasına doğru atılmış önemli bir ilk adımdır" diye ekledi.
Peter-Hansen, "Bu incelemenin temel hedeflerine ulaşıldı" dedi.
Peter-Hansen şöyle açıkladı: "Çözümlemenin kapsamı genişletilirken, mevduat garanti sistemlerinin yeterli düzeyde finanse edilmesini sağlamak için yeterli güvenceler sağlandı."
Peter-Hansen sözlerini şöyle sürdürdü: "Aynı zamanda daha entegre bir Avrupa bankacılık sektörüne doğru ilerleyerek mevduat garanti sistemi araç setini uyumlu hale getirdik. Yine de bunlar hedefli reformlardır."
Peter-Hansen, "Bankacılık birliğini nihayet tamamlamak için tam kapsamlı bir Avrupa mevduat sigortası planı dahil olmak üzere daha iddialı adımlara ihtiyaç duyulacaktır" diyerek sözlerini tamamladı.
Yasama paketi üç temel bileşenden oluşuyor: Banka Kurtarma ve Çözümleme Direktifi, Tek Çözümleme Mekanizması Tüzüğü ve Mevduat Garanti Sistemleri Direktifi.
Yeni kurallar, AB Resmi Gazetesi'nde yayımlanmasının ardından yirminci gün yürürlüğe girecek ve bazı istisnalar dışında yürürlüğe girdikten 24 ay sonra uygulanmaya başlanacak.
