Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides, muhalefetteki Demokratik Birlik (DISY) partisine kabinede yer teklif eden bir koalisyon önerisi hazırlıyor.
Christodoulides ile DISY arasındaki işbirliği ihtimali, perde arkası siyasi hesaplardan hiçbir zaman tam olarak silinmemişti. Ancak son aylarda hem Cumhurbaşkanlığı Sarayı içinde hem de Cumhurbaşkanı'na yakın isimler arasında bu olasılık yeniden ivme kazandı. AlphaNews'in Pazar günkü haberine göre Christodoulides, DISY'ye hükümete katılması için yeni bir davet iletti. Sarayın yakın çevresinde bu konu üzerinde aktif olarak çalışıldığı ve cazip bir teklifin hazırlandığı belirtiliyor.
Ancak DISY şu an için görüşmeye istekli değil. Lefkoşa'daki Pindarou Caddesi'ndeki merkezi bulunan parti, tüm enerjisini 24 Mayıs seçimlerine yoğunlaştırmış durumda. Seçimlerin zorlu geçmesi ve parti içinde hızlı ve köklü değişikliklere yol açması bekleniyor. Parti yetkilileri, seçim sonrası siyasi tablosu henüz netleşmediği için işbirliği tartışmasını erken buluyor.
Parti bu konuda kendi içinde de bölünmüş durumda. DISY içindeki bir kesim, yeniden gündeme gelen koalisyon görüşmelerini şüpheyle karşılıyor. Bu kesime göre Cumhurbaşkanlığı Sarayı, seçimler öncesinde parti liderliğine zarar vermeyi amaçlıyor. Diğer bir kesim ise Saray ile işbirliğini ileriye dönük tek mantıklı yol olarak görüyor. Bu görüşe göre işbirliği, parti tabanında açılan yarıkları kapatmanın tek yolu. Anketler, DISY seçmenlerinin yaklaşık yarısının Christodoulides hükümetini olumlu gördüğünü, yarıdan biraz fazlasının ise daha sert bir muhalefet istediğini ortaya koyuyor. Çoğunluğu hükümet yanlısı olarak nitelendirilen bir grup uzaklaşmış DISY seçmeni ise partinin seçim hesaplarını daha da karmaşık hale getiriyor.
Seçim sonrası Meclis Başkanlığı dinamikleri de konuya ayrı bir boyut katıyor. DISY lideri Annita Demetriou, Sigma TV'deki son röportajında Meclis Başkanlığı koltuğunu yeniden hedefleyip hedeflemediği sorusuna kapıyı kapatmadı. "Koşullar oluşursa" yapacağını söyledi. Bu yorum varsayımsal olarak çerçevelense de siyasi hırslarına ilişkin yeni spekülasyonları ateşledi. İlgili yayın kuruluşuna göre Demetriou, parti liderliği ile Meclis Başkanlığı arasında seçim yapmak zorunda kalsa tereddütsüz Meclis Başkanlığını tercih eder.
Demetriou, DISY liderliği konusunda ciddi iç eleştirilerle karşı karşıya. Ancak partinin sorunlarının tek sorumlusu olmaktan ziyade, rakip gruplar arasında sıkışmış durumda. Buna rağmen Phileleftheros'un son anketine göre kişisel popülaritesi hâlâ yüksek.
Meclis Başkanı seçiminde uygulanan yeni iki turlu sistem, DISY gibi büyük bir partinin finale kalmasını ve diğer partilere aday desteği için baskı yapmasını kolaylaştırıyor. Belirleyici değişken ise ELAM olacak. Aşırı sağcı parti, Demetriou'yu Meclis Başkanı olarak desteklemeyi kesinlikle reddetmiş ancak başka bir DISY ismini destekleyebileceği sinyali vermiş. Eğer DISY Demetriou'da ısrar eder ve ELAM son turda çekimser kalırsa, adayları arasında Stefanos Stefanou ve Giorgos Loukaides'in anıldığı AKEL adayı kazanabilir.
Daha geniş koalisyon meselesi, her iki taraf için de kazan-kazan senaryosu olarak değerlendiriliyor. Siyasi çevrelerdeki pek çok kişi, Christodoulides-DISY ortaklığını AKEL'in veya AKEL destekli bir adayın hükümete dönüşünü engellemenin tek yolu olarak görüyor. Böyle bir sonuç, son yıllarda ekonomi ve dış politika alanlarında oluşturulan politikaları tehlikeye atabilir. Bu alanlarda iki taraf büyük ölçüde uyum içinde. Ancak pratikte böyle bir koalisyonun işlemesi için DISY'nin şimdiden 2028'de Christodoulides'i yeniden seçim için desteklemeyi taahhüt etmesi gerekir. Bu adım, her iki tarafın olası seçim yenilgisi baskısı altında bile kolay değil.
Eski DISY lideri Averof Neophytou da denklemin parçası olmaya devam ediyor. Neophytou parlamentodan ayrılıyor ancak siyasetten çekilmiyor. 2023 döneminin siyasi ittifak yapısına geri dönüş senaryosu, hem Christodoulides ile işbirliğini hem de gelecekte bir Neophytou cumhurbaşkanlığı adaylığını dışlıyor. İlgili yayına göre tüm işaretler, Neophytou'nun 2028'e hazırlandığına işaret ediyor.
Cumhurbaşkanlığı Sarayı'ndan gelen koalisyon teklifi çift yönlü okunuyor. Teklif hem merkez-sağın erimesi anlatısına bir yanıt hem de Christodoulides'in bir sonraki cumhurbaşkanlığı seçiminde sağın yenilgisinden sorumlu tutulmasını önlemeye yönelik önceden atılmış bir adım. Ayrıca yayına göre bu hamle, Christodoulides ile ELAM arasındaki bağlantı söylentilerine verilmiş örtülü bir yanıt niteliği de taşıyor.