İşveren sendikası OEV, ulusal turizm sektörünün zayıf talep altında çalışmaya devam ettiğini ve son dönemdeki performansın bölgesel istikrarsızlığın doğrudan sonucu olduğunu açıkladı.
OEV Başkanı George Pantelides, Lefkoşa'daki Landmark Otel'de düzenlenen yıllık genel konferansta yaptığı konuşmada "Turizm endüstrimiz, İngiliz üssündeki drone olayının ardından zor ve belirsiz bir durumda" dedi. Pantelides, sektörün erken rezervasyonlara ve düzenli uçuşlara bağımlılığı nedeniyle dış şoklara karşı savunmasız kaldığını ekledi.
Pantelides, talebi istikrara kavuşturmak için "hedefli seyahat yönergeleri, güçlendirilmiş iletişim stratejisi ve havayollarına yönelik hedefli teşvikler" çağrısında bulundu.
Turizm, Kıbrıs GSYİH'sinin yaklaşık yüzde 14'ünü oluşturuyor ve oteller, yeme-içme, ulaşım, perakende ve ilgili hizmetleri destekleyen kilit bir ekonomik sektör olmaya devam ediyor.
Sektörel veriler ve resmi açıklamalar, 2026'nın başlarındaki performansın özellikle bahar döneminde birçok göstergede beklenenden zayıf kaldığını ortaya koyuyor.
Baf ve Larnaka havalimanlarındaki yolcu trafiği Mart ayında bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla toplam yüzde 15,3 düşerek 599.218 yolcuya geriledi. Bu veriler Hermes Airports tarafından açıklandı.
Otel sektörü de benzer bir tablo sergiledi. Otelciler birliği PASYXE Başkanı Christos Angelides, "Paskalya doluluk oranlarının yüzde 25 ile yüzde 45 arasında kaldığını" bildirdi.
Ayia Napa ve Protaras'ı kapsayan Gazimağusa bölgesinde sezon başındaki rezervasyonlar 2025'in aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 40 daha düşük olarak raporlandı. Bazı tesislerde doluluk oranları geçen yıla kıyasla yüzde 50'ye kadar düştü.
Birçok otel, sınırlı talep öngörüsü nedeniyle açılışını erteledi.
Ayia Napa Belediye Başkanı Christos Zannetou, düşüşün yerel düzeyde açıkça görüldüğünü belirtti.
"Nisan ayı doluluk oranlarında yaklaşık yüzde 40'lık bir düşüş gördük" diyen Zannetou, yabancı tur operatörlerinden gelen iptallerin daha önce onaylanmış rezervasyonların yerini aldığını ekledi.
"Rezervasyon akışı azaldı ve Ayia Napa'daki otel doluluk oranlarının şu anda tatmin edici olduğunu söyleyemeyiz" dedi.
Yabancı hükümetlerin yayımladığı seyahat uyarıları da rezervasyon gecikmeleri ve iptallere katkıda bulunan bir faktör olarak gösterildi. İngiliz Dışişleri Bakanlığı'nın "Kıbrıs'ta terör saldırıları göz ardı edilemez" uyarısı içeren bildirimi bunların başında geliyor.
Arşiv fotoğrafı: Ağrotur (Akrotiri) üssüAncak hükümet, AB üyesi ülkelerin yayımladığı birçok seyahat uyarısını güncellemek için diplomatik çabalar yürüttü.
Bulgaristan, Fransa, Danimarka, İtalya, Hırvatistan, Hollanda, Macaristan, Polonya ve İsveç istişareler sonrasında adadaki koşullara ilişkin daha dengeli bir değerlendirme yansıtacak şekilde rehberliklerini revize etti.
Yapılan revizyonlar, güvenlik riskleri ve bölgesel yayılma etkilerine atıfta bulunan ifadelerin kaldırılması veya yumuşatılmasını içeriyor.
Fransa, Ağrotur ve Dikelya yakınlarına seyahati caydıran tavsiyesini kaldırdı. İsveç, Larnaka ve Baf havalimanlarındaki hava trafiği kesintisine ilişkin atıfları geri çekti. Hollanda ise "önemli güvenlik riskleri" ifadesini "belirli riskler" olarak değiştirdi.
Polonya, "Kıbrıs'taki genel durumun istikrarlı olduğunu" ekledi ve ülkeyi seviye 1 olarak yeniden sınıflandırdı. Bulgaristan ise uyarı seviyesini zorunlu olmayan seyahatten kaçınmadan genel temkinli olma düzeyine indirdi.
Danimarka ve İtalya da Kıbrıs'ı bölgesel askeri gelişmeler ve olası hava sahası kesintisiyle ilişkilendiren atıfları kaldırdı.
Seyahat acenteleri birliği, Mart ayındaki varışların yılın başındaki beklentilere kıyasla yaklaşık yüzde 30 düştüğünü ve dönem için öngörülen büyümenin tersine döndüğünü bildirdi.
Jet2 gibi havayolu şirketleri de zayıf ileri talep nedeniyle yaz programlarını düzenledi ve belirli güzergâhlardaki kapasiteyi azalttı.
PASYXE ve Kıbrıs Turistik İşletmeler Birliği (STEK), Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides'e ortak bir mektup göndererek görüşme talep etti. Mektupta devam eden iptallerden kaynaklanan kayıplara ve Mayıs ile genel yaz dönemine ilişkin endişelere dikkat çekildi.
Sektör temsilcileri, Mart ve Nisan aylarında kayıpların zaten kaydedildiğini, rezervasyon toparlanmasına bağlı olarak Mayıs ayı için de aşağı yönlü riskin devam ettiğini söyledi.
Otel sektörü için bir hükümet destek planı Nisan 2026 için devreye alındı. Başvurular 28 Nisan'da açılıyor ve 8 Mayıs'ta kapanıyor.
Geçen ay kabine tarafından onaylanan plan, çalışan başına aylık maaşın yüzde 30'unu karşılayan ve 1.324 Euro ile sınırlı bir sübvansiyon sağlıyor. Plan, Nisan 2025'e kıyasla yüzde 40'tan fazla ciro düşüşü veya yüzde 60'ın altında doluluk oranı bildiren işletmelere uygulanıyor.
Plan, otel personelinin yüzde 80'ine kadarını kapsıyor. İşverenler, destek döneminde çalışanları istihdam etmeye ve sosyal sigorta primlerini ödemeye devam etmek zorunda.
Planın duyurulmasının ardından Çalışma Bakanı Marinos Mousiouttas, amacın ekonomik gerileme döneminde istihdam istikrarını desteklemek olduğunu belirterek planı "bölgesel sorunlara bağlı turizm faaliyetlerindeki ani düşüşe verilen bir yanıt" olarak nitelendirdi.
Veriler ayrıca Mart 2026'da yüzde 0,01'lik marjinal bir yıllık düşüş gösterdi. Araştırmacılar bunu jeopolitik koşullar ve azalan turizm güvenine bağlı zayıf ekonomik duyarlılığa bağladı.
Destek önlemleri ve süregelen tanıtım faaliyetlerine rağmen sektör temsilcileri, yaz sezonu için ileri rezervasyonların beklenen seviyelerin altında kaldığını bildirdi.
PASYXE, son haftalarda bir miktar iyileşme kaydedildiğini ancak bunun daha önceki iptalleri telafi edecek hızda olmadığını söyledi.
"Bazı iptaller devam ediyor ve nihayetinde yeni rezervasyon oranı tabloyu tersine çevirmeye yetmiyor" dedi Angelides.
Turizme bağımlılığın en yüksek olduğu Gazimağusa bölgesinde yetkililer, sezon başı performansının beklentilerin önemli ölçüde altında kaldığını ve düşük doluluk oranlarının hem otelleri hem de ilgili hizmet sektörlerini etkilediğini bildirdi.
OEV ve diğer iş örgütleri, Kıbrıs'ın bir tatil destinasyonu olarak güvenini yeniden tesis etmek için sürdürülebilir uluslararası tanıtım, geliştirilmiş havayolu bağlantısı ve hedefli önlemler çağrısında bulundu.
Pantelides, iletişim stratejisi ve bağlantı teşviklerinin talebi istikrara kavuşturmanın merkezinde olduğunu belirterek turizmin bir sektör olarak "ekonominin dış algılara karşı en kırılgan endüstrilerinden biri olmaya devam ettiğini" söyledi.
