Enerji Bakanı Michael Damianos, Perşembe günü yaptığı açıklamada, gece saatlerinde yaşanan elektrik kesintilerinin tekrarlanmaması için her türlü çabanın gösterileceğini söyledi. 2027 yılının başında 120 MW’lık enerji depolama kapasitesinin devreye girmesiyle mevcut sorunların tekrarlanmayacağına inandığını ifade etti.
Kıbrıs Elektrik Kurumu’nun (EAC) yıllık değerlendirme raporunun sunumu öncesinde konuşan Damianos, son kesintilerin EAC’nin jeneratörlerindeki arızalardan kaynaklandığını ve bu nedenle Çarşamba gecesi sınırlı elektrik kesintileri yapıldığını belirtti.
Kıbrıs’ta halihazırda 1.000 MW’ın üzerinde konvansiyonel üretim kapasitesi ve gündüz saatlerinde 1.000 MW’ın üzerinde fotovoltaik üretim bulunduğuna dikkat çeken Bakan, gündüz elektrik sıkıntısı yaşanmadığını söyledi.
“Asıl zorluk, sıcaklıkların yüksek kaldığı ancak güneş enerjisi üretiminin durduğu gecenin ilk saatlerinde ortaya çıkıyor” dedi.
Bakan’a göre uzun vadeli tek çözüm enerji depolama. Bu sayede gündüz üretilen fazla güneş enerjisi, gün batımından sonra kullanılmak üzere depolanabilecek ve boşa gitmeyecek.
Damianos, İletim Sistemi İşletmecisi’nin 120 MW’lık depolama üniteleri için sözleşmeyi çoktan imzaladığını, bu ünitelerin Ocak 2027’de Kıbrıs’a ulaşmasının ve yaz öncesinde tamamen kurulmasının beklendiğini açıkladı.
“Böylece önümüzdeki yaz bu sorunları tekrar yaşamayacağız” diye konuştu.
Damianos, EAC çalışanlarının son kesintilerin süresini ve kapsamını sınırlamadaki başarısını övdü, ancak tüketicilere verilen rahatsızlığı da kabul etti.
“Halk mağdur oluyor ve olmamalı. Bu sorunun çoktan çözülmüş olması gerekirdi; elimizden gelen her şeyi yapıyoruz” dedi.
Yeni kesintiler beklenip beklenmediği sorusuna Damianos, ek teknik arızalar olup olmayacağını tahmin edemeyeceğini, operasyonel kararların sistem işletmecisine ait olduğunu ve işletmecinin kesintileri mümkün olduğunca kısa tutmayı hedeflediğini söyledi.
Perşembe günü yüksek sıcaklıkların devam etmesi, Cuma günü ise düşmesi beklendiğini belirten Bakan, yetkililerin gece kesintilerini önlemek için “mümkün olan her şeyi” yapacaklarını ifade etti.
Yaz aylarında tekrarlanan elektrik kesintilerine yönelik eleştirilere yanıt veren Bakan, etkilenen bölgeler hakkındaki bilgilerin EAC tarafından sağlanması gerektiğini söyledi. Depolamanın sistemi önemli ölçüde güçlendireceğini yineledi.
120 MW’lık kamu depolama projesine ek olarak, özel yatırımcıların 150 MW’a kadar depolama kapasitesi geliştirmesine izin verildiğini, EAC’nin de kendi batarya depolama tesislerini kurmaya devam ettiğini belirtti.
“Önümüzdeki yaz bu sorunun artık var olmayacağına inanıyoruz” dedi.
Damianos, sorunun bir kısmının çoktan çözülmüş olması gerektiğini kabul ederek, hükümetin depolama projelerinin hızlandırılıp hızlandırılamayacağını inceleyeceğini söyledi.
Geçen yaz da benzer kesintiler yaşandığı için sorumluluk belirlenip belirlenmeyeceği sorusuna Bakan, suçluyu tespit edecek durumda olmadığını ifade etti.
“Ülkenin enerji güvenliğini sağlamada herkesin kendi rolü var. Enerji yeterliliğinin siyasi boyutundan biz sorumluyuz, teknik boyutları ise uzmanlar yürütüyor. Önümüzdeki yaz yeterli kapasiteyi sağlamak için elimizden geleni yapıyoruz” dedi.
Eski üretim ünitelerinin modernizasyonu planlarına değinen Damianos, EAC’nin Dikelya’daki eski ünitelerin yerine geçmek üzere üç yeni jeneratör sipariş ettiğini, ikisinin 2028’de, üçüncüsünün ise 2029’da teslim edileceğini söyledi.
Uzun vadeli çözümün ise 2030’dan önce Vasilikos’a doğal gazın ulaşması olduğunu, böylece mevcut konvansiyonel üretimin büyük kısmının değiştirilebileceğini ekledi.
“Doğal gaz daha az kirletici ve daha ucuz. Bu nedenle plan, 2030’dan önce Vasilikos projesini tamamlamak ve bu eski EAC ünitelerini devre dışı bırakmak” diye konuştu.
