Larnaka'da son günlerde yaşanan sıcak hava dalgasıyla birlikte sivrisinek şikayetlerinde artış görüldü. Bu durum, Kıbrıs'ın istilacı sivrisinek türünün popülasyonunu azaltmak için yürüttüğü steril erkek salımı programının ilerleyişiyle ilgili soruları gündeme getirdi.
Sağlık Hizmetleri Daire Başkan Yardımcısı Herodotos Herodotou, Perşembe günü Sigma'ya yaptığı açıklamada, sivrisinek faaliyetlerindeki artışın esas olarak son yağışlardan kaynaklandığını, yağışların ek üreme koşulları yarattığını ve ardından sıcaklıkların yükseldiğini söyledi.
“Sıcaklıklar 40 dereceye ulaştığında bir azalma gözlemlenecek” diyen Herodotou, mevcut artışın sterilizasyon programının başarısız olduğu anlamına gelmediğini ifade etti.
Larnaka'nın Kiti bölgesinde başlatılan pilot program, Steril Böcek Tekniği'ni (SIT) kullanıyor. Bu biyolojik yöntemde, erkek sivrisinekler çevreye salınmadan önce sterilize ediliyor.
Steril erkekler, yabani dişi sivrisineklerle çiftleşiyor ve yumurtaların çatlamamasını sağlayarak tür popülasyonunu kademeli olarak azaltıyor.
Herodotou, pilot aşamada programın olumlu sonuçlar verdiğini ve Kıbrıs'ın yurtdışındaki laboratuvarlarla işbirliği yaparak gerekli uzmanlığı geliştirdiğini belirtti.
İlk uygulama sırasında iki sağlık hizmetleri görevlisi, sivrisinek üretimi ve sterilizasyon teknikleri konusunda eğitim almak üzere Avusturya'ya gitti.
Steril erkek sivrisinekler, yerel yabani popülasyonlardan üretiliyor, özel tesislere taşınıyor, burada erkekler dişilerden ayrılıyor ve salınmadan önce iyonize radyasyon kullanılarak sterilize ediliyor.
Yetkililer daha önce program kapsamında haftada yaklaşık 100 bin steril sivrisinek alındığını açıklamıştı.
Yöntem yalnızca erkek sivrisinekleri salıyor; erkek sivrisinekler insanları ısırmaz ve hastalık yayamaz.
Bu yaklaşım, kimyasal böcek ilaçlarının kullanımını sınırlarken sivrisinek sayısını azaltmayı hedefliyor.
Herodotou, AB uzmanları ve yerel yönetim temsilcilerinin, programın daha geniş çapta uygulanması için personel hazırlığı konusunda Kıbrıs'a yardım etmeye devam ettiğini söyledi.
Ayrıca, şu anda dolaşımda olan sivrisineklerin dang humması da dahil olmak üzere virüsler taşıyabildiği konusunda uyardı, ancak Kıbrıs'ta yerel olarak bulaşan vaka kaydedilmedi.
“Yurtdışından gelen bazı vakalarımız oldu ve bunlar hemen ele alındı” dedi.
Aedes aegypti sivrisineği, çeşitli hastalıkları bulaştırabilen istilacı bir tür olarak kabul ediliyor.
SIT daha önce uluslararası alanda diğer böcek türlerine karşı kullanılmış ve giderek sivrisinek kontrol yöntemi olarak benimsenmiştir.
Sağlık yetkilileri, mevcut sivrisinek sayısındaki artışın, kontrol programının bir parçası olarak salınan steril erkeklerin varlığından ziyade çevresel koşullarla bağlantılı olduğunu belirtti.
