İngiltere İçişleri Bakanı Shabana Mahmood, Çarşamba günü 18 yaşındaki Henry Nowak'ın ölümüyle ilgili çıkan şiddet içerikli protestoları 'kesinlikle kabul edilemez' olarak kınadı. Genç öğrenci, katilinin asılsız bir ırkçı saldırı iddiasında bulunmasının ardından yerde ölmek üzereyken polis tarafından kelepçelenmişti.
Öğrenci Henry Nowak'ın geçen yılki cinayeti, Sih asıllı katilinin Pazartesi günü cezalandırılmasının ardından İngiltere gündemine oturdu. Polislerin ölmek üzere olan masum bir genci görmezden gelmesine ilişkin görüntüler, polisin farklı etnik gruplara nasıl davrandığı konusunda büyük bir siyasi tartışma başlattı.
Hükümet, polis şeflerinin kılavuzları gözden geçirme kararını olumlu karşıladı. Söz konusu kılavuzlar, poliste belgelenmiş ırkçılık vakalarına yanıt olarak hazırlanmıştı. Ancak hükümet, sosyal medyada sıkça tartışılan 'iki katmanlı' bir sistemin varlığını reddetti.
Mahmood, Nowak'ın öldürüldüğü yere yakın liman kenti Southampton'da gece protestocuların polisle çatışmasının ardından şu açıklamayı yaptı: 'Bu trajediyi şiddeti ve kargaşayı kışkırtmak için kullanmanın hiçbir gerekçesi olamaz.'
Çarşamba günü öğlen saatlerinde (1100 GMT) Londra'da parlamento önünde yeni bir protesto daha planlanıyor.
Nowak'ın ailesi, oğullarının polis tarafından gördüğü muameleyi 'insanlık dışı ve aşağılayıcı' olarak nitelendirdi. Ancak Nowak'ın babası mahkeme önünde yaptığı açıklamada, oğlunun ölümünün 'daha fazla bölünme, nefret veya gerginlik yaratmak için kullanılmaması gerektiğini' belirtti.
Mahkeme patologları, Nowak'ın acil müdahale ne olursa olsun olay yerinde yaralarından öleceğini tespit etti. Genç öğrenci yerde ölmek üzereyken polisler onu kelepçeledi. Görevliler daha sonra ambulans çağırdı ve kalp masajı uyguladı.
POLİS MÜDAHALESİ İNGİLTERE GENELİNDE ÖFKEYE YOL AÇTI
Göçmen karşıtı Reform Partisi'nin popülist lideri Nigel Farage, Nowak'ın ölümünün polis memurlarının etnik azınlıklara ayrıcalıklı davrandığını gösterdiğini söyledi. Farage, halkın bu duruma 'saf soğuk öfkeyle' karşılık vermesi gerektiğini ifade etti.
İngiltere hükümetinin, polisinin ve ırkçılık karşıtı çeşitlilik politikalarının açık sözlü eleştirmeni ABD'li milyarder Elon Musk da olay hakkında defalarca paylaşım yaptı. Musk, Salı günü şunları yazdı: 'Resmi polis politikasının onlardan beyazlara karşı ırkçı olmalarını gerektirdiğini biliyor muydunuz?'
Mahmood, Salı günü herkesin yasa önünde eşit olduğunu vurgulayarak halktan Bağımsız Polis Davranışları Ofisi'nin Nowak olayının nasıl ele alındığına ilişkin soruşturma sonucunu beklemelerini istedi.
Ancak olay şimdiden bir yeniden değerlendirmeyi başlattı. Ulusal Polis Şefleri Konseyi, memurlara verilen kılavuzun dilini gözden geçirdiklerini açıkladı. Polis Irk Eylem Planı kapsamındaki kılavuz, memurlara 'renk körü' bir yaklaşım sergilememelerini ve farklı etnik gruplara farklı davranmalarını öneriyor.
Polis Bakanı Sarah Jones, Sky News'e verdiği demeçte şu değerlendirmeyi yaptı: 'Bunun gözden geçirilmesi doğru, ancak bu tüm sistemi yıkmamız gerektiği anlamına gelmemeli, buna ihtiyacımız yok.'
Hampshire Polisi özür diledi ve Salı günü yaptığı açıklamada gözaltı işlemine katılan memurlardan birinin istifa ettiğini, diğer üçünün ise soruşturmada tanık olarak değerlendirildiğini belirtti.
Geçen Aralık ayındaki saldırıda Nowak'ın katili 23 yaşındaki Vickrum Digwa, polise yalan söyleyerek Nowak'ın kendisine sokakta kısa bir tartışma sırasında ırkçı sözler söylediğini ve saldırdığını iddia etti.
Polis beden kamerası görüntülerinde Nowak'ın yerde yatarken 'Bıçaklandım' ve 'Nefes alamıyorum' dediği görülüyor. Bir polis memuru ise kelepçeyi takarken 'Sanmıyorum, dostum' karşılığını veriyor.
Digwa, Pazartesi günü ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı.
Anketlerde önde giden partinin lideri Farage, olayla Black Lives Matter hareketini başlatan 2020'deki George Floyd cinayeti arasında paralellik kurmaya çalıştı. Floyd'a uygulanan müdahaleye verilen tepkilerle Nowak'ın ölümüne verilen ölçülü tepkiyi karşılaştırdı. Floyd da bir polis memuru boynuna dakikalarca diz çökerken 'Nefes alamıyorum' demişti.
Salı akşamı düzenlenen protestoda yüzlerce kişi bayrak salladı ve 'Henry Nowak', 'Krallığı Birleştir' ve 'Nefes Alamıyorum' yazılı pankartlar taşıdı.
Mahmood, sonrasında polise nesneler fırlatılarak yaşanan şiddeti 'utanç verici' olarak nitelendirdi ve sorumluların yasanın tüm gücüyle yüzleşeceğini söyledi. Biri bir memura saldırı olmak üzere iki kişi gözaltına alındı.
