Dışişleri Bakanlığı, Pazar günü ABD'nin Kıbrıs'a yönelik savunma kısıtlamalarının kaldırılmasının bir sonraki mali yıl için yenilenmesi kararını memnuniyetle karşıladı.
Bu karar, söz konusu dönemde ABD'den Kıbrıs'a silah ve hizmetlerin ihracını, yeniden ihracatını ve transferini mümkün kılıyor.
Bakanlık bu adımı, iki ülke arasındaki stratejik ortaklık ve iş birliğinin sürekli genişlemesinin bir göstergesi olarak nitelendirdi ve bu adımın Levant'ta istikrarın sağlanmasındaki ortak öncelikleri yansıttığını belirtti.
Açıklamada ayrıca 2021'de kurulan 'savunma ve güvenlik iş birliği diyaloğu' ile 2024'te imzalanan 'ikili savunma iş birliği yol haritası' da dahil olmak üzere kaydedilen son gelişmelere değinildi.
Kıbrıs ayrıca yabancı askeri satışlar ve fazla savunma malzemeleri gibi ABD savunma programlarına erişim sağladı.
Bakanlık yenilemenin "ikili iş birliğinin daha da derinleşmesine katkı sağladığını" belirtti ve uzun vadeli bir muafiyetin sağlanması yönündeki çabaları nedeniyle Kongre'deki iki partili desteğe teşekkür etti.
Ambargo 1987'den beri yürürlükte. 1974'teki Türk işgali ve 1983'te işgal altındaki kuzeyin tek taraflı bağımsızlık ilanının ardından birleşmeyi teşvik etmesi amacıyla getirildi.
Şu anda ambargo yıllık muafiyetlerle kaldırılıyor. Eleştirmenler bu sistemin Kıbrıs'ı Rusya ile yapılan önceki düzenlemeler gibi alternatif silah tedarikçilerine yönelttiğini ve Kıbrıs'ın batılı ortaklarla daha derin iş birliği yapmasını sınırladığını savunuyor.
Cumhuriyetçi Kongre üyesi Nicole Malliotakis, kısıtlamaları kalıcı olarak ortadan kaldıracak 'Kıbrıs Ambargosuna Son Yasası'nın Kongre'den geçirilmesi için baskı yapıyor.
American Jewish Committee ve Hellenic American Leadership Council benzer çağrılarda bulundu. Ortak bir yazıda "Kıbrıs'ın güvenliği ve bölgedeki istikrar unsuru rolü, İran rejimi tarafından desteklenen terör ağlarıyla mücadele çabalarıyla ayrılmaz şekilde bağlantılıdır" görüşünü dile getirdiler.
Dışişleri Bakanlığı, yenilenen muafiyetin "Kıbrıs-ABD iş birliğinin öngörülebilirliğini ve istikrarını güçlendireceğini" ve Kıbrıs'a savunma planlaması için daha istikrarlı bir çerçeve sağlayacağını söyledi.
Pazar günü alınan karara Türkiye ve KKTC'den tepki geldi. Türkiye Dışişleri Bakanlığı, kararın iki toplum arasındaki güveni zedeleyebileceği ve bölgeyi istikrarsızlaştırabileceği uyarısında bulundu.
Ankara, Kıbrıs Rum yönetiminin Türk toplumuna yönelik baskısını artırdığını iddia ederek silahlanma faaliyetlerinin bölgesel istikrarı olumsuz etkilediğini savundu. Bakanlık, garantör ülke olarak Türklerin hak ve çıkarlarını savunmaya ve güvenliğini sağlamaya devam edeceğini bildirdi.
KKTC 'Dışişleri Bakanlığı' da karara ilişkin "derin üzüntü" duyduğunu açıkladı. Açıklamada kararın adadaki ve bölgedeki gerçekleri göz ardı ettiği ve silahlanma eğilimlerini güçlendirme riski taşıdığı belirtildi.
'Bakanlık', özellikle Orta Doğu'da ciddi çatışmaların yaşandığı bir dönemde uluslararası aktörlerin Doğu Akdeniz'deki hassas dengeleri göz önünde bulundurması ve barış ile istikrarı destekleyecek şekilde hareket etmesi gerektiğini vurguladı.
KKTC makamları uluslararası toplumu "iki ayrı devlet ve iki ayrı halk" için adil ve dengeli bir politika izlemeye çağırdı.
