Kıbrıs'ta bir pilot programda steril erkek sivrisineklerin başarılı bir şekilde salınmasını takiben, şimdi daha büyük ölçekte steril erkek sivrisinek yetiştirmek için bir laboratuvar inşa ediliyor. Bu laboratuvar, hastalıklara neden olan Aedes aegypti türünü hedef alıyor.
Araştırmacılar, Larnaca'nın bir bölümünde steril erkek sivrisinekler saldı, diğer bir bölümde ise üreyen erkek sivrisinekler salarak sonuçları doğrudan karşılaştırdı.
Aedes aegypti, Zika virüsünü, Chikungunya, dengue ateşi ve sarı hummayı yayıyor. Kıbrıs ve Portekiz'deki Madeira, Avrupa'da bu türün bulunduğu tek yerler ve yetkililer, hava ve deniz taşımacılığının bu türün diğer Avrupa ülkelerine yayılmasına gerçek bir risk oluşturduğuna dikkat çekiyor.
Avrupa Hastalıkları Önleme ve Kontrol Merkezi (ECDC), son üç ayda neredeyse her hafta sivrisineklerin oluşturduğu risklerle ilgili uyarılar ve öneriler yayınladı ve Avrupa Komisyonu'nun sağlık bölümü şimdi Kıbrıs'a odaklanıyor.
ECDC'nin tıbbi entomoloji uzmanı Olivier Briet, Euractiv ile yaptığı bir röportajda, Avrupa'nın sivrisinekleri ve taşıdıkları enfeksiyonları yönetmede taş devrini geride bırakması gerektiğini söyledi. Briet, Aedes aegypti'nin dünyanın en önemli vektör türlerinden biri olduğunu ve Kıbrıs'ın sadece problemi izlemiyor, aynı zamanda buna karşı réponse liderliğini üstlendiğini belirtti.
Laboratuvar hazırlıkları devam ediyor
Sağlık Bakanlığı'nın halk sağlığı hizmetleri bölümünün başkanı Herodotos Herodotou, Phileleftheros'a, önceki yıllarda pilot programın Larnaca'nın farklı bölgelerinde steril ve üreyen erkek sivrisineklerin salınmasını test ettiğini ve böylece doğru bir karşılaştırma yapılmasını sağladığını söyledi. Programın başarısının ardından yetkililer, Larnaca'da steril erkek sivrisinekler için bir üreme merkezi inşa etmeye karar verdi.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı, projeyi finanse ediyor ve laboratuvarın kurulacağı siteye yerleştirilecek özel ünitelerin kurulmasından sorumlu. Uzmanlar, already Cyprus'u ziyaret etti ve bölüm, nyní altyapıyı hazırlamak için bir mimar ve inşaat mühendisi temin etmek için kamu işleri bölümü ile temas halinde.
Herodotou, bölümün, projenin hükümetin öncelikli projeleri arasında yer almasını sağlamaya çalıştığını ve büyük部分in 2027 yılı içerisinde tamamlanmasını beklediğini söyledi. Kıbrıs, bu türü tamamen ortadan kaldırmayı başardığı takdirde, kazanılan uzmanlık diğer ülkeler tarafından da uygulanabilecek ve sadece Aedes aegypti ile sınırlı olmayacak.
Sivrisineklerde insektisite direnci tespit edildi
Herodotou, steril sivrisinek programının başarısının, Aedes aegypti'de 'piretroidlere karşı direnç' işaretlerinin tespit edildiği dikkate alınarak daha da önemli olduğunu belirtti. Basit olarak açıklarsa, sivrisineklerin piretroid insektisitlerine karşı direnç göstermeye başladıklarını ve eradikasyonun daha da zor hale geldiğini söyledi.
Ek önlemler de alınmakta olup, bunlar arasında, hükümetin kontrolündeki bölgelerde, yumurta ve yetişkin sivrisinek tuzağı kullanarak adacılık entomolojik gözlem ağı bulunmakta ve program, düzenli izleme, materyallerin toplanması ve değiştirilmesi ve sonuçların kaydedilmesi ile birlikte, sivrisinek popülasyonlarının arttığı bölgelerde hedefe yönelik eylemler içermektedir.
Aedes aegypti'nin taşıdığı dört tehlikeli hastalık
Zika virüsü: Çoğu hasta semptom göstermez veya hafif ateş, döküntü, konjonktivit, baş ağrısı ve eklem ağrısı gelişir. Gebelik sırasında enfeksiyon, ciddi konjenital anormalliklere, fetüsün mikrosefalisine neden olabilir ve ayrıca nörolojik komplikasyonlarla da bağlantılıdır.
Chikungunya: Ani yüksek ateş, şiddetli eklem ağrısı, kas ağrısı, döküntü ve yorgunluk bu viral hastalığın belirtileri. Mortalite düşük olsa da, eklem ağrısı aylarca veya yıllarca sürebilir ve hastaların yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyebilir.
Dengue ateşi: En hızlı yayılan sivrisinek kaynaklı hastalık, yüksek ateş, şiddetli baş ağrısı, gözlerin arkasındaki ağrı, kas ve eklem ağrısı, bulantı ve döküntüye neden olur. Farklı bir suşla ikinci bir enfeksiyon, ölümcül olabilen hemorajik dengue ateşi veya dengue şok sendromu gibi ciddi bir forma neden olabilir.
Sarı humma: Ateş, titreme, baş ağrısı ve kas ağrısı ilk belirtiler. Şiddetli vakalarda hastalık, karaciğer hasarı, sarılık, kanamalar ve multi-organ yetmezliği ile ilerler. Endemik bölgelerde önlemenin temel aracı olan güvenli ve yüksek oranda etkili bir aşı mevcuttur.
