Güney Lübnan'daki okul bahçesi, yakıcı güneşe ve uzaktan duyulan İsrail hava saldırılarının gürültüsüne rağmen oynayan çocukların çığlıklarıyla yankılanıyordu. Ancak oradaki gençlerin çoğu için devlet okulu, ders öğrendikleri yer değil, yaşadıkları yer haline gelmiş durumda.
İsrail ordusu ile silahlı grup Hizbullah arasında altı ay önce yeni bir savaş patlak verdiğinden beri, Lübnan'ın güneyindeki memleketlerinden binlerce çocuk hala yerinden edilmiş durumda. Çoğu hala barınağa dönüştürülen okullarda yaşarken, diğerleri geniş aileleriyle birlikte kiralık dairelere sığışmış durumda.
15 Eylül'de başlayacak yeni eğitim yılı için okullar hazırlıklarını sürdürürken, devlet okullarına sığınan aileler nereye gideceklerini ve bu kadar belirsizlik ortasında çocuklarının nasıl eğitime devam edebileceklerini düşünüyor.
Okul çağındaki dört çocuğun büyükannesi olan Najah Ammar, sahil kasabası Mansouri'den geliyor ancak İsrail saldırıları nedeniyle yaklaşık 10 kilometre kuzeydeki Sur kentindeki devlet okuluna sığınmış. Şu anda okulda yaklaşık 200 başka aile daha yaşıyor.
62 yaşındaki Ammar'ın iki büyük derdi var: Okul yeniden açılırsa nerede yaşayacağı ve 2023'ten bu yana İsrail ile Hizbullah arasındaki tekrarlanan çatışmalar sırasında yıllarca eğitim göremeyen torunlarının nasıl telafi yapacağı.
Ammar, "İki yıldır okula gidemiyorlar; hem son savaş hem de bu savaş yüzünden. Oğlumun kızı, zavallı kız sekiz yaşında. İkinci sınıftaydı ve hala ikinci sınıfta" diyor.
YERİNDEN EDİLENLER YENİ EĞİTİM YILININ MALİYETİNDEN KORKUYOR
Lübnan Sağlık Bakanlığı'na göre, 2 Mart'tan bu yana İsrail saldırıları Lübnan'da 250'si çocuk olmak üzere 4.300'den fazla kişiyi öldürdü ve 1.000'i çocuk olmak üzere 12.000 kişiyi de yaraladı.
Çatışmaların en şiddetli döneminde, nüfusun neredeyse dörtte birine denk gelen 1 milyondan fazla kişi yerinden edildi. Çoğu evine dönmüş olsa da, memleketleri yıkıldığı veya İsrail ordusunun işgal ettiği topraklarda kaldığı için 340.000'den fazla kişi hala yerinden edilmiş durumda.
Mansouri'den yerinden edilen ve iki çocuk annesi 27 yaşındaki Rula al-Awad, kızına çevrimiçi derslerde yardımcı olacak eğitime sahip olmadığını, ancak en azından yazmaya devam edebilmesi için ona kalem ve kağıt getirdiğini söylüyor.
Bir dairede kalan Awad, iki çocuğunu oynamaları için Sur okuluna getiriyor ve onları yeni yıl için kaydettirmek istiyor. Ancak okul kitapları veya üniformalar için para bulamayacağından endişe ediyor.
Awad, "Umarım çocuklar için güzel bir geleceğe bakabiliriz, o zaman umut etmeyi düşünebiliriz; böylece çocuklarımıza her şeyin güzel olduğunu söylediğimizde, bize yalan söylediğimizi hissetmek yerine bize inanırlar" diye konuşuyor.
Oğulları ve torunlarıyla birlikte okulun salonundaki çadırlarda yaşayan 56 yaşındaki Zeinab Moussa, çocukların sadece kısa mutluluk anları yakalayabildiğini belirtiyor.
Moussa, "Bir sivil toplum kuruluşu geliyor, biraz oynuyorlar. STK gidiyor, her şeyden nefret ediyorlar" diyor ve ekliyor: "Tek dileğim çocukların çocukluklarını yaşayabilmeleri. Ama artık çocukluk yok."
LÜBNAN'DA ONLARCA OKUL HASAR GÖRDÜ VE YIKILDI
Lübnan Eğitim Bakanlığı'nın Reuters'a bildirdiğine göre, eğitim yılı yaklaşırken barınak olarak kullanılan yaklaşık 80 devlet okulunun neredeyse yarısı boşaltıldı ve okul olarak yeniden açılacak. Yaklaşık 30 okul, barınak olarak hizmet vermeye devam ederken kısmen açılacak ve dokuz okul hala tamamen barınak olarak kullanılmaya devam edecek.
Bakanlık, savaş sırasında 50 Lübnan devlet okulunun yıkıldığını veya ağır hasar gördüğünü, 200'den fazlasının ise orta veya hafif hasar aldığını açıkladı. Birleşmiş Milletler, okullar üzerindeki bu etkinin en az 100.000 çocuk için yeni eğitim yılını tehlikeye atacağını belirtti.
Geçen ay Lübnan ordusu, İsrail birliklerinin güneydeki Zawtar al-Sharqiyeh köyünde bir devlet okulunu ve bir anaokulunu havaya uçurduğunu açıklamıştı. İsrail ordusu, Reuters'ın okulla ilgili sorularına henüz yanıt vermedi.
Lübnan Eğitim Bakanı Rima Karami bu hafta, güneyden mümkün olduğunca çok öğrencinin, güvenliyse memleketlerinde veya yerinden edildikleri yerlerde eğitimlerine devam etmelerini sağlamayı hedeflediğini söyledi.
Sur okuluna destek veren Save the Children (Çocukları Koruma), krizin ancak kalıcı bir ateşkesle çözülebileceğini belirtti.
Save the Children Kanada Başkanı Danny Glenwright, "Son birkaç gün içinde görüştüğümüz çocuklar çözümün ne olduğunu biliyor. Çözüm siyasi bir çözüm. Burada insani bir çözüm yok" dedi.
