Kayıtlı seçmenlerin neredeyse yarısı yeni parlamentoda temsil edilmeyecek. Bir analist Salı günü yaptığı açıklamada, seçmenlerin ya sandığa gitmediğini ya da parlamentoya girememiş partilere oy verdiğini belirtti.
Kıbrıs Teknoloji Üniversitesi doçenti Vasiliki Triga, Kıbrıs Haber Ajansı'na yaptığı açıklamada "demokratik açık"tan ve artan seçime katılmama eğiliminden söz etti.
Triga'ya göre bu eğilim, mevcut seçeneklerden duyulan memnuniyetsizliği yansıtıyor. Ancak olumlu tarafından bakıldığında, halkın siyasi süreçten ve sistemden daha fazlasını talep ederek bilinçlendiğini de gösteriyor.
Triga, seçim sonucunun birçok seçmen için siyasi söylemin ve ideolojinin hâlâ önemli olduğunu ortaya koyduğunu belirtti. Bu değerleri bulamayan seçmenler sandığa gitmemeyi tercih etti.
Triga şunları söyledi: "Yasama organı için seçimlere girip ideolojiniz olmayamaz. İnsanları çekmek için sadece popülist söyleme güvenemezsiniz. Halkın partilerin kendisinden çok daha eleştirel ve ilerici olduğu ortaya çıktı."
Pazar günkü parlamento seçimlerinde katılmama oranı yüzde 33 olarak gerçekleşti; 188.391 kayıtlı seçmen sandığa gitmedi.
Seçmen kütüğüne kayıtlı toplam 569.182 kişiden yalnızca 380.851'i oy kullandı. Geçerli oy sayısı 372.060 oldu.
Parlamentoya giren partiler toplamda 309.438 oy aldı. Barajı aşamayan parti ve adaylar ise 62.622 oy topladı.
Bu durum, kayıtlı seçmenlerin yalnızca yüzde 54,3'ünün yeni parlamentoda söz sahibi olduğu anlamına geliyor. Geri kalanın parlamentoda hiçbir temsilcisi yok.
Bu seçimde katılım oranı 2021'e kıyasla biraz daha yüksek olsa da Triga, seçime katılmama eğiliminin zaman içinde arttığını düşünüyor.
Triga, 2021 seçimlerinin referans alınmaması gerektiğini vurguladı çünkü o dönemde koronavirüs salgını gibi olağanüstü koşullar hüküm sürüyordu. Asıl sorun, seçime katılmamanın artık sistemik bir hal almış olması.
Triga, "Bu durum halkın ilgisizliğini, kendilerini hiçbir yere ait hissetmediklerini, kendilerini temsil edecek birini bulamadıklarını yansıtıyor" dedi.
Ancak analiste göre, temsil edilmeyen yüz binlerce seçmen 2028 cumhurbaşkanlığı seçimlerinde "kritik kütle" oluşturabilir.
Triga şunları ekledi: "Bu önemli bir grup ve bir sonraki seçimlerde anketlerde 'kararsızlar' olarak karşımıza çıkabilirler. Sandığa gittikleri takdirde seçim sonucunu belirleyebilirler."
Temmuz 2027 itibarıyla seçmen kütüğüne kayıt otomatik hale gelecek.
Triga, kulağa mantıksız gelse de bu düzenlemenin katılım oranını düşürmek yerine artırabileceğini söyledi: "Seçmen kütüğüne kaydolmak için çaba göstermeniz kişisel bir bağlılık ve katılım göstergesidir. Ancak bu süreç otomatik hale geldiğinde, seçime katılmama oranının yükseleceğini düşünüyorum."
Bir diğer mesele ise parlamentoya giriş için gerekli yüzde 3,6'lık seçim barajı. Triga, bu barajın büyük partiler tarafından belirlendiğini belirtti.
"Sorun şu ki, siyasi güce sahip olanlar oyunun kurallarını koyuyor" dedi.
Bu baraj nedeniyle köklü geçmişe sahip birçok parti parlamento dışında kaldı. Bunlar arasında 1970'ten bu yana parlamentoda temsil edilen sosyalist EDEK yüzde 3,3 oyla barajın hemen altında kaldı. 2001'den beri parlamentoda yer alan Çevreciler Partisi ise yalnızca yüzde 2 oy alabildi.
