Tüketici Birliği, her birkaç ayda bir e-kalathi platformu üzerinden topladığı verilerle farklı süpermarketlerdeki ürün fiyatlarını karşılaştıran raporlar yayınlıyor. Son raporda birlik, Mayıs ayının ilk yarısında 31 ürün kategorisini kapsayan 182 ürün barkodunda yüzde 1 ile yüzde 9 arasında fiyat artışı yaşandığını bildirdi. En yüksek fiyat artışının yaşandığı kategoriler arasında kuruyemiş, meyve suyu, sebze, çamaşır yumuşatıcısı, dondurulmuş sebze ve zeytinyağı yer aldı.
Yakıt ve elektrik maliyetlerindeki artış göz önüne alındığında, bu durumun sürpriz olmaması gerekiyor. Söz konusu maliyet artışları çoğu ürünün fiyatına doğrudan yansıyor. Bazı ürünlerin fiyatlarının yüzde 1 ile 9 arasında yükselmesi endişe verici sayılmaz. Ancak Tüketici Birliği, “keskin rekabetin” yalnızca birkaç süpermarkette görüldüğünden şikayetçi. Birliğe göre e-kalathi'ye katılan süpermarketlerin çoğunda “belirgin bir rekabet bulunmuyor.” Birlik bu sonuca, süpermarketler arasındaki fiyat farklarının çok geniş olmasına dayanarak vardı.
Birlik ayrıca, e-kalathi'ye katılan ve yedi mağazası bulunan bir süpermarket zincirinin 370 ürününün fiyatlarını inceledi. İncelemede zincirin “perakende fiyatlarının, platformdaki diğer tüm süpermarketlerin ortalama perakende fiyatlarına kıyasla çok yüksek” olduğu tespit edildi. Bazı ürünlerde fiyatın neredeyse iki katına ulaştığı belirtildi. Bu durum birliğin söz konusu zincirin fiyatlandırmasını uygunsuz bulduğu izlenimini veriyor. Öte yandan bir süpermarket zinciri, serbest piyasa ekonomisinde sattığı ürünlere istediği fiyatı koymakta özgürdür. Belki de iş modeli düşük ciro ve yüksek kâr marjına dayanıyordur; bunun için kimsenin onayına ihtiyacı yoktur.
Tüketici Birliği'nin asıl amacı, vatandaşlara süpermarket fiyatları hakkında günlük bilgi sağlamaktır. Birlik bu hizmeti e-kalathi aracılığıyla etkili biçimde yürütüyor. Ancak insanların bu hizmetten yararlanıp yararlanmadığını, farklı süpermarketlerin fiyatlarını karşılaştırıp en ucuz ürünleri satan mağazadan alışveriş yapıp yapmadığını kimse bilmiyor. İnsanlar alışveriş alışkanlıklarında fiyat konusunda daha bilinçli olsalardı, süpermarketler arasında belki de daha fazla rekabet yaşanırdı. Hatta bu rekabet “keskin” bile olabilir ve Tüketici Birliği'ni memnun edebilirdi.
Tüketicilerin satın alma kararlarında fiyat dışında başka faktörler de rol oynuyor. Örneğin uygun fiyatlı ürünler satan bir süpermarkete olan mesafe, sadakat puanları ve mağaza ortamına aşinalık bunlar arasında sayılabilir. İnsanların daha kolay buldukları bir alışveriş deneyimi için daha yüksek bir hesap ödemeye razı olmaları gayet mümkündür. Aslında fiyat tüketicilerin tek kriteri olmasa da, olması gerekiyor. Süpermarketler arasında “keskin rekabet” yaşanmamasının nedeni de bu olabilir. Ancak bu durum, pek çok kişi için son derece faydalı olduğu kanıtlanmış e-kalathi'nin değerini hiçbir şekilde azaltmıyor.
