Türkiye, bu yıl Kasım ayında Antalya'da ev sahipliği yapacağı Birleşmiş Milletler iklim zirvesi COP31 hazırlıklarını yürütme biçimi nedeniyle eleştirilerle karşı karşıya. Perşembe günü ortaya çıkan raporlara göre Kıbrıs Cumhuriyeti, COP31'e bağlı bir dizi resmi olmayan temas ve brifingden dışlandı.
Politico'nun haberine göre Ankara, Kıbrıs'ın AB dönem başkanlığı kapsamında AB adına sunduğu ikili görüşme taleplerini ya görmezden geldi ya da reddetti.
Yayın organı, beş Avrupalı diplomat ve yetkilinin Kıbrıs'ın dönüşümlü başkanlığı sırasında AB'nin 27 üye devletini kurumsal olarak temsil etmesine rağmen bazı resmi olmayan hazırlık toplantılarına davet edilmediğini söylediğini aktardı.
Sorunun Brüksel'de endişelere yol açtığı bildirildi. Avrupalı yetkililer, bu dışlamanın bir BM konferansına ev sahipliği yapan ülkenin sorumluluklarıyla bağdaşıp bağdaşmadığını sorguluyor.
AB'nin iklim eylemi ve enerji sözcüsü Anna Kaisa Itkonen, Türkiye'nin dışlayıcı tutumunu "kabul edilemez ve COP31'e ev sahipliği yapan ülke statüsüyle bağdaşmaz" ifadeleriyle kınadı. Itkonen, Türkiye'nin "Kıbrıs dahil tüm BM üyesi devletleri" davet etmesi gerektiğini söyledi.
Itkonen ayrıca Türkiye'nin kendisine "Kıbrıs'ın COP31'in gelecekteki hazırlık toplantılarından dışlanmayacağı" güvencesini verdiğini aktardı.
Özellikle Mart ayında New York'taki BM merkezinde yaşanan bir olaya dikkat çekildi. Türkiye'nin COP31 başkanlığı, diğer delegasyonların katıldığı bir brifinge Kıbrıs'ı davet etmedi.
Politico'nun aktardığı diplomatik kaynaklara göre Türk yetkililer, bir Kıbrıs heyetinin AB misyonu temsilcileriyle birlikte toplantıya katılmasına da itiraz etti.
Nisan ayında AB, Kıbrıs'ın 27 Mart'ta BM'de düzenlenen ve Türkiye Çevre Bakanı Murat Kurum'un başkanlığını yaptığı COP31 ile ilgili bir toplantıya katılımının engellendiği haberlerinin ardından "ciddi endişesini" dile getirmişti.
Sonraki bir BM oturumunda AB, "tüm BM üyesi devletlerin BM süreçlerinde eşit tanınma ve katılım hakkına sahip olduğunu" yineledi. Katılımın egemen eşitlik ve kapsayıcılık ilkesiyle yönlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
Türkiye o dönemde tutumunu savunurken toplantının resmi bir BM yetkisi altında düzenlenmediğini ve davetlerin bu nedenle "organizatörün takdirine bağlı" olduğunu öne sürmüştü.
Türk temsilciler ayrıca Ankara'nın Kıbrıs Cumhuriyeti'ni tanımama yönündeki süregelen politikasına işaret etti ve davetlerin yalnızca resmi olarak tanıdığı devletlere gönderildiğini belirtti.
Politico'nun haberine göre Avrupa Komisyonu, memnuniyetsizliğini Türk makamlarına iletti. AB İklim Komiseri Wopke Hoekstra'nın da konuyu Türk yetkililerle yaptığı temaslar sırasında gündeme getirdiği bildirildi.
COP31, Türkiye ve Avustralya tarafından ortaklaşa düzenlenecek. Müzakereleri Canberra yürütecek, Ankara ise ev sahibi ve konferans başkanı olarak görev yapacak.
Avustralya İklim Bakanı Chris Bowen, zirvenin "şeffaf, kapsayıcı ve işbirlikçi" olacağı sözünü verdi.
