Kıbrıs arazisinin yabancı büyük özel sermaye gruplarına kontrolsüz satışını durduracak bir yasal düzenleme için İç İşleri Parlamento Komitesi çalışıyor. Komite, süreci önümüzdeki aylarda tamamlamayı hedefliyor. Teklifler, yabancıların edinebileceği arazi büyüklüğüne sınır getiriyor, kritik altyapıların yakınında satın alma yasağı öngörüyor ve Kıbrıs'ta taşınmaz alan şirketlerin gerçek yararlanıcılarının daha sıkı denetlenmesini içeriyor.
Politis radyosunun 107.6 ve 97.6 frekanslarında yayınlanan “Olaylara İkinci Bakış” programında Andri Daniil'e konuşan İç İşleri Parlamento Komitesi Başkanı ve AKEL (Emekçi Halkın İlerici Partisi) milletvekili Aristos Damianu, tekliflerin ileri aşamada olduğunu söyledi. Hükümete ise ek önerilerini sunması için 15 gün süre verildiğini belirtti.
Damianu'nun anlattığına göre teklifler Nisan ayında oylamaya hazırdı. Ancak süreç, hükümetin ek görüşlerinin dikkate alınabilmesi için 3 Eylül'de yeniden başladı. İç İşleri Bakanlığı ve Hukuk Dairesi ile yapılan uzun süren son toplantının ardından, yasa metinlerinin madde madde incelenmesi bekleniyor. Bunun ardından metinler Genel Kurul'a sevk edilecek.
Damianu, yabancı yatırımcıların ev, dükkân, ofis veya arsa edinme hakkını elinden almayı amaçlamadıklarını açıkladı. Ancak tüm dağların, plajların ve 10.000 metrekarelik arazilerin satın alınması konusunu gündeme getirdi ve bunun için net sınırlar konulması gerektiğini savundu.
Larnaka'da mülk sahiplerine gözdağı verildiği yönünde şikâyetler
Yasal düzenleme tartışması kapsamında Damianu, yabancı iş insanlarının büyük ve bütün halindeki arazileri edinmek için mülk sahiplerine baskı yaptığı ve gözdağı verdiği yönündeki şikâyetlere de değindi.
Damianu'ya göre bilgiler, Larnaka bölgesinde eski GSZ'nin yakınında yaşayan iki aileden geliyor.
Damianu, iş insanlarının satın almak istediği mülkler arasında başka mal sahiplerinin parsellerinin bulunduğu durumlarda, bu kişilere yaklaşıp yüksek miktarda para teklif ettiklerini anlattı. Birçok durumda da kişilerin mali ihtiyacından yararlandıklarını söyledi.
“Mülkün değerinin iki katından fazla para verdiğinizde, bu da bir baskı yöntemidir”, dedi.
Ayrıca şikâyetini şu sözlerle dile getirdi: “Takım elbiseli ama yanlarında koruma bulunan kişilerin kapıları çaldığı, para vaat ettiği ve alım satım sözleşmelerini kapattığı durumlar da yaşandı.”
Damianu, mülk sahiplerinin sonunda şikâyette bulunmadan satışa razı olabileceklerini kabul etti. Ancak ekonomik ihtiyacın insanları, farklı koşullarda kabul etmeyecekleri anlaşmaları kabul etmeye sevk edebileceğini savundu. Olayları aşırı bulduğunu belirtti ve bu tür şikâyetleri nadiren dile getirdiğini vurguladı.
On alım satımın altısı yabancılara
Olayın boyutuna değinen Damianu, dayandığı istatistiki verilere göre sahil kentlerindeki mülk alım satımlarının on tanesinden altısının yabancılarla yapıldığını öne sürdü.
Ayrıca Tapu Dairesi'ne sunulmayan alım satım sözleşmeleri bulunduğunu ekledi. Bu nedenle toplam işlem sayısının bilinmediğini söyledi.
Damianu, askeri kamplara, limanlara, havalimanlarına, ateşkes hattına ve diğer kritik altyapılara yakın büyük arazilerin edinilmesinden de endişe duyduğunu belirtti.
Avrupa şirketlerinin denetiminde güçlükler
Damianu, Kıbrıs arazisini edinen şirketlerin gerçek yararlanıcılarının denetimine özel önem verdi. Tekliflerin Tapu Dairesi ile Şirketler Sicil Müdürü'nü de kapsadığını kaydetti.
Ancak, üçüncü ülke vatandaşlarının arkasında olsa bile Avrupa Birliği şirketleri konusunda önemli hukuki zorluklar bulunduğunu kabul etti. Bu zorlukların sebebini, Kıbrıs'ın AB ile katılım müzakereleri sırasında bu konuda istisna talep edilmemesine bağladı.
Damianu, gerçek kişiler için nisandan beri neredeyse uzlaşı sağlandığını, ancak şirketler ve yatırım fonlarının da düzenlemelere dahil edilmesi gerektiğinin altını çizdi. Son olarak, siyasi partilerin girişimi desteklemesi ve yasama sürecinin önümüzdeki aylarda tamamlanması umuduyla konuştu.
Damianu'nun “Olaylara İkinci Bakış” programındaki konuşmasını, Politis 107.6 ve 97.6'da her gün yayınlanan programdan dinleyebilirsiniz.
