Yunanistan'da çarşamba günü Girit adası ve anakarada etkili olan orman yangınlarıyla mücadele sırasında üç itfaiyeci hayatını kaybetti. Avrupa genelinde yangınlar yayılırken, İspanya ve Fransa'daki yıkıcı yangınların ardından durum endişe verici.
Reuters'a konuşan itfaiye sözcüsü, Girit'te Krya Vrysi köyü yakınlarında iki itfaiyecinin yangın hatları arasında sıkışarak hayatını kaybettiğini, bir diğer itfaiyecinin ise Mora Yarımadası'ndaki ayrı bir yangında öldüğünü açıkladı. Yangınların vurduğu Agios Vasilios belediye başkanı Yiannis Tartarakis, "Durum umutsuz. Trajik olan iki itfaiyeci arkadaşımızı kaybettik" dedi. Güçlü rüzgarlar nedeniyle yangın söndürme uçaklarının kullanılamadığını belirtti.
Yerel halkın telefonla Reuters'a verdiği bilgiye göre, Krya Vrysi ve çevre köylerde yaşayanlar ile turistler tahliye edildi. Kuvvetli rüzgarlar yangını popüler tatil bölgelerine doğru kontrol edilemez hale getirdi.
Bölge sakini Chrissa Gioukaki, "Rüzgar inanılmazdı, bazen ayakta durmak bile imkansızdı. Alevler çok büyüktü, gerçekten korkutucuydu" dedi.
Alevler güneydoğuya, küçük bir limanın üzerindeki tepede otellerin sıralandığı Agia Galini sahil kasabasına doğru ilerledi. Galini Mare Oteli'nin sahibi Charalampos Sevvas, turistlerin çarşamba öğleden sonra otobüsler ve arabalarla tahliye edildiğini söyledi.
Çarşamba günü erken saatlerde AB Acil Müdahale Merkezi başkanı, Yunanistan ve İtalya'nın önümüzdeki haftalarda daha yüksek bir orman yangını riskiyle karşı karşıya olduğunu belirtti.
Dünyanın en hızlı ısınan kıtası olan Avrupa, bu yıl rekor kıran sıcak hava dalgaları yaşadı. İnsan kaynaklı iklim değişikliği, yangınların daha hızlı yayılmasına neden olan sıcaklık ve kuraklığı şiddetlendiriyor. Reuters İklim Monitörü verilerine göre, perşembe günü Avrupa'da ortalama en yüksek sıcaklık 25,3 santigrat derece olarak ölçüldü; bu, 1961-1990 ortalamasının 3,6 santigrat derece üzerinde. AB ülkeleri, ortalamanın üzerinde bir yangın sezonu geçiriyor ve 2022'deki rekor seviyeyi geride bıraktı.
İSPANYA'DAKİ BÜYÜK YANGIN KONTROL ALTINA ALINDI
Son günlerde İspanya ve Fransa'da çıkan yangınlar, ormanları küle çevirerek ve yaban hayatını öldürerek büyük çaplı tahliyelere neden oldu.
İspanya İçişleri Bakanı Fernando Grande-Marlaska, Avila ve Madrid bölgesindeki büyük yangının kontrol altına alınması ve yetkililerin bazı tahliye ile evde kalma emirlerini kaldırmasına rağmen, kuvvetli rüzgarlar ve yüksek sıcaklıklarla birlikte "üç zorlu gün" uyarısında bulundu.
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, ülkenin karşı karşıya olduğu krizin "aşırı" olduğunu söyledi. Sanchez, yüksek sıcaklıklar, düşük nem ve güçlü rüzgarların alevleri körüklediği kritik bir durumda olduklarını belirtti. Ayrıca AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'e yazdığı mektupta, Balear Adaları'nda batı Akdeniz bölgesine hizmet verecek yeni bir AB yangınla mücadele merkezi kurulmasını talep etti.
Yetkililer ayrıca kuzeybatıdaki Zamora eyaletinde çıkan başka bir yangına karşı uyarı yaptı. Zamora'daki Arribes del Duero doğal parkında 1.000'den fazla kişi tahliye edilirken, León'un kuzeyinde çıkan üç ayrı yangın nedeniyle 300'den fazla kişi evlerini terk etmek zorunda kaldı.
İspanya'nın hava durumu ajansı AEMET, çarşamba günü en az altı bölgede sıcaklıkların 40 santigrat dereceye (104 Fahrenheit) ulaşmasının beklendiğini ve bu bölgelerin ikinci en yüksek seviye olan turuncu alarmda olduğunu duyurdu.
İTFAİYECİLER YENİ SICAKLIK ARTIŞINA KARŞI TEDİRGİN
Fransa'da, yıkıcı yangınların vurduğu güneybatıda sıcaklıkların salı günü yaklaşık 33 santigrat dereceden 41 santigrat dereceye yükselmesi beklenirken, öğleden sonra kuru rüzgarların alevleri körükleyebileceği belirtildi. Fransa'daki orman yangınları bu yıl 2006'dan bu yana en geniş alanı kül etti.
Bu arada, Bordeaux yakınlarındaki orman yangınlarının yayılmasını önlemek için mücadele eden itfaiyecilere destek olarak, bölgeden sorumlu yerel yönetim iki kişinin kundaklama şüphesiyle tutuklandığını açıkladı.
Yerel yönetim La Nouvelle Aquitaine et de la Gironde, X hesabından yaptığı açıklamada, yangınların önceki günlere kıyasla yayılmadığını ve yanan alan miktarının 42.000 hektarda (103.784 dönüm) sabit kaldığını belirtti. Binlerce işletme geçici olarak faaliyetlerine ara verdi ancak yetkililer yeniden açılmaya başladıklarını duyurdu.
Fransız itfaiyeciler, Bordeaux'nun batısındaki büyük yangını gece boyunca kontrol altında tutmayı başardı. Açık kalan Bordeaux havalimanı yakınında tramvay seferleri yeniden başlarken, oteller de kapılarını açtı.
Ancak yetkililer, orman yangınlarının henüz bitmediği konusunda uyardı. Güneybatıdaki Lege-Cap-Ferret belediyesi, bölgede birkaç alevlenme olduğunu ancak itfaiyecilerin bunları kontrol altına almayı başardığını bildirdi.
Yaklaşık 30 kilometre uzaklıktaki Le Temple'da, itfaiyeciler kamyonlar ve hortumlarla, havadan destek alarak ağaçları ve bitki örtüsünü tutuşturan yeniden alevlenen bir yangını söndürmek için çalıştı.
İtfaiye komutanı Matthieu Jomain, "Bugün elbette tetikte olmaya devam ediyoruz, özellikle öğleden sonra sıcaklıklarda yeni bir artış ve daha yüksek rüzgar hızları bekleniyor" dedi.
TAHLİYELER VE YIKILAN EVLERİN ŞOKU
Yangınların ormanlar üzerindeki etkisi büyük oldu. Bordeaux'nun batısındaki popüler bir turistik bölge olan Landes'teki yangın, çoğunlukla çam ağaçlarından oluşan 42.000 hektarlık (104.000 dönüm) alanı kül etti.
Yetkililer, yangının Atlantik kıyısındaki tek bir yolla ulaşılabilen Cap Ferret yarımadasını tehdit etmesi üzerine tatilciler ve yerel halk dahil yaklaşık 220.000 kişiyi tahliye etti. Yaklaşık 60.000 kişinin geri dönmesine izin verildi.
Raphael Fohanno, güneybatı Fransa'da da orman yangınlarının vurduğu küçük sahil kasabası Biscarrosse'deki ailesinin evine olanları inanamadı.
18 yaşındaki Fohanno, "Bir saat önce odamdaydım ve şimdi hiçbir şey kalmadı, bu bir şok" dedi. Ailesi ve kız kardeşi helikopterle tahliye edilirken o evde değildi.
İSPANYA'NIN CASTELLON KENTİNDE YANGIN BEŞİNCİ GÜNÜNDE
Meteo France, perşembeden itibaren güneybatı Fransa'daki tehlike seviyelerinin gök gürültülü fırtınalar, düşük sıcaklıklar ve artan nem sayesinde düşmesinin beklendiğini, ancak güneydoğuda yüksek kalacağını bildirdi. Meteo France ayrıca, en yüksek yangın tehlikesinin artık güneydoğu Fransa ve Akdeniz kuşağında olduğu uyarısında bulundu.
Polis, bölgede son günlerde dört kişinin tutuklandığını, bir kişinin tahliye edilen evlerden mücevher çalmak, iki kişinin Bordeaux'daki bir tahliye merkezinden yiyecek çalmak ve bir kişinin de terapist gibi davranarak tahliye edilenlere ücretli seanslar teklif etmek şüphesiyle gözaltına alındığını açıkladı.
İspanya'da, Avila ve Madrid'in merkez eyaletlerinde durum iyileşirken, doğudaki Castellon'da çıkan yangın kontrol altına alınamadı. Yangın söndürme çalışmalarını yürüten ekiplerin başı Antonio Rodrigo, yangının çevresinin 82 kilometre olarak belirlendiğini ancak henüz güvence altına alınamadığını söyledi. Rodrigo, 400 itfaiyecinin katılımıyla gerçekleştirilen gece operasyonunun yangının 48 saat içinde stabilize edilip edilemeyeceği açısından kritik olduğunu belirtti. Yangında 9.300 hektardan (yaklaşık 23.000 dönüm) fazla alan kül oldu.
Castellon'da tahliye edilen yaklaşık 10.000 kişi hala evlerine dönemiyor.
Ancak umut verici bir gelişme olarak, eyaletteki La Vilavella'da onlarca ata ev sahipliği yapan bir veteriner hastanesi, yerel halkın çabaları sayesinde alevlerden kurtarıldı.
Veteriner Oscar Quemades, "Mucizeler var. Kurtulduk!" dedi.
İSPANYA ORMANINDA GEYİKLER ÖLDÜ
Daha sık ve yoğun sıcak hava dalgaları, binlerce aşırı ölüme neden oluyor ve karayolu ile demiryolu seyahatini aksatarak nehir taşımacılığını engelleyerek günlük yaşamı giderek daha fazla etkiliyor.
Reuters'ın İspanya'nın Avila eyaletindeki El Tiemblo'dan çektiği drone görüntüleri, küle dönmüş bir ormanda yanmış geyik leşlerini göstererek yangınların kırsal alan ve yaban hayatı üzerindeki yıkımını gözler önüne serdi.
Sık sık ziyaret ettiği El Tiemblo'daki manzara karşısında dehşete düşen Madridli Cintia, "Eskiden hayvanlara yiyecek getirirdik. Bakın şimdi ne hale gelmiş" dedi.
