Yunanistan, Kıbrıs sorununa ilişkin bir sonraki genişletilmiş toplantının başarılı olmasını hedefliyor. Ülkenin Cumhurbaşkanı Konstantinos Tasoulas, Kıbrıslı mevkidaşı Nikos Hristodulidis'i Atina'da ağırlarken bunu söyledi.
"Yunanistan, Kıbrıs Cumhuriyeti ile tam koordinasyon içinde yapıcı şekilde süren istişarelere katkı sağlıyor ve bir sonraki genişletilmiş toplantının başarılı olmasını hedefliyor... Yerde fiili durum yaratma girişimleri ve iki devletli çözüm senaryolarına ilişkin tartışmalar kabul edilemez" dedi.
Adanın iki tarafını, garantör güçleri Yunanistan, Türkiye ve Birleşik Krallık'ı ve Birleşmiş Milletler'i kapsayacak böyle bir genişletilmiş toplantının ne zaman yapılacağı sorusu açık kaldı.
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres çarşamba günü, gelecek hafta New York'ta BM'nin "yüksek düzey haftası" kapsamında böyle bir toplantının yapılma ihtimalini reddetti ve "henüz yapılacak çok iş var ama ilerlemeyi kararlılıkla sürdürmeye kararlıyız" dedi.
"Bu toplantının başarılı olacağı koşulların oluştuğu anda gerçekleşmesi için elimizden gelen her şeyi yapmaya kararlıyız. Geçmişin hatalarını tekrarlayamayız" dedi.
Ada'yı temmuzda ziyaret ettiğinde, güven artırıcı önlemler, toplantının yöntemi ve müzakerelerin içeriği konusunda yeterli ilerleme sağlandıktan sonra genişletilmiş bir toplantının toplanacağını söylemişti.
Ancak o tarihten bu yana Hristodulidis ile Kuzey Kıbrıslı lider Tufan Erhürman üç ayrı kez bir araya gelmelerine rağmen, Guterres'in ziyaretinden bu yana geçen iki ayda somut bir ilerleme kaydedilmedi. Taraflar siyasi eşitliğin anlamı, geçiş noktaları ve müzakere yöntemi konusunda açık anlaşmazlık içinde.
Ayrıca yaz boyunca Rum tarafı, Kıbrıslı Türk toplumunun düzenlediği uluslararası etkinliklerin iptali için girişimlerde bulundu. Bunlar arasında FC Barcelona'nın düzenlediği çocuk futbol kampı ve Girne'de düzenlenen bir müzik festivali vardı.
Erhürman güveni zedeleyen girişimlere karşı uyardı
Bu durum Erhürman'ı, söz konusu girişimlerin adanın iki tarafı arasındaki güveni zedelediği uyarısında bulunmaya itti. Geçen hafta "süreci ilerletmek istiyorsak, Guterres'in bahsettiği 'olumlu iklimi' yaratmak çok önemli" diye vurguladı.
Buna rağmen bu hafta Erhürman, Guterres'in Kıbrıs sorununa ilişkin yedi ayrı konuda ilerleme talep ettiğini söyledi ve Kıbrıslı Türk tarafının yedisinin tamamında ilerlemeye hazır olduğunu açıkladı.
Bu yedi konunun, dediğine göre, geçiş noktaları, mayın temizliği, "karma evliliklerden" doğan çocukların vatandaşlığı, spor, ortak afet müdahalesi ve düzensiz göçle mücadele için ortak mekanizma konuları olduğu.
Ardından gelecek hafta New York'ta Guterres ile görüşeceğini doğruladı ve Kıbrıs sorununa ilişkin "sonuç vermeyecek" bir genişletilmiş toplantı düzenleme fikrine karşı olduğunu yineledi.
"Kıbrıslı Türkleri ve Rumları 2004 Annan Planı referandumunda ve 2017'de Crans-Montana'da yaşadıklarımıza maruz bırakma hakkımız yok. Genel Sekreter de bizim bakış açımıza geldi ve sonuçsuz bir beş artı bir toplantısı toplamayacağını açıkça belirtti" dedi.
Böyle bir toplantının, dediğine göre, "güven artırıcı önlemler, yöntem ve esas konularda ilerleme olmadan" gerçekleşmeyeceğini söyledi. "Beş artı bir" genişletilmiş toplantıyı tanımlamak için kullanılan bir başka terim.
İlerleme kaydedilebileceğine dair umutlu olup olmadığı sorulduğunda, "Umutlu olduğumu söyledim ve bu ifademin arkasındayım" dedi.
"Umutluluğum Hristodulidis ile çok iyi anlaşmamdan ya da çok yakın olmamızdan kaynaklanmıyor. On buçuk ayda beş yıl öncesinde yapılamayan temaslar kurduk. Konuşabiliyoruz" dedi.
Geçen ekimde seçildikten sonra Hristodulidis'in "Crans-Montana'da kaldığımız yerden başlayalım" dediğini, ancak kendilerinin dokuz yıldır güven erozyonu yaşandığını ve önce güven artırıcı önlemlerin, ardından yöntemin ve son olarak müzakerelerin gelmesi gerektiğini anlattıklarını sözlerine ekledi.
