Avrupa Komisyonu'nun Kıbrıs sorunu özel temsilcisi Johannes Hahn'ın görevinden ayrılmasının hemen ardından, Kıbrıs hükümet sözcüsü Konstantinos Letymbiotis komisyonun yeni bir temsilci atamak için çalışmalara başladığını açıkladı.
Letymbiotis, komisyonun "yakın gelecekte yeni bir temsilci atamak amacıyla gerekli adımları şimdiden attığını" belirtti.
Yeni temsilcinin ne zaman açıklanacağına dair henüz bir takvim verilmedi. Ancak BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ve Kıbrıs'taki BM temsilcisi Maria Angela Holguin'in yıl sonuna kadar ciddi bir ilerleme kaydedilmesine yönelik beklentileri, komisyonu hızlı bir karar almaya zorlayabilir.
900 milyon Euro değerindeki gayrimenkul satışına ilişkin "usulsüzlük" iddiaları bir yana, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in Hahn'ın temsilci olarak "kötü" bir iş çıkardığını düşündüğüne dair herhangi bir işaret bulunmuyor. Ancak Hahn'ın rolü sınırlıydı.
Bu nedenle von der Leyen'in yeni temsilci atarken benzer bir profile yönelmesi büyük olasılık olarak değerlendiriliyor.
Hahn, kritik bir özellik olarak von der Leyen döneminde görev yapmış eski bir komisyon üyesiydi ve hem von der Leyen'in hem de Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides'in üyesi olduğu Avrupa Halk Partisi'ne (EPP) mensuptu.
Bu özellikler zorunlu koşullar olmasa da von der Leyen'in gözünde bir adayın güvenilirliğini gösteren işaretler olarak değerlendirilebilir.
Parti meselesinde ise Kıbrıs Türk lideri Tufan Erhürman'ın siyasi eğiliminin bundan sonra dikkate alınıp alınmayacağı henüz belirsiz.
Selefi Ersin Tatar'ın AB temsilcisi fikrine prensipte karşı çıkması onu bu sürecin tamamen dışında bırakmıştı. Ancak Erhürman, geçen yıl seçilmeden önce bile Hahn ile görüşmeler yapmıştı ve sürece danışılmak isteyebilir.
Erhürman, Almanya'nın SPD'si, Yunanistan'ın Pasok'u ve Diko'nun da dahil olduğu merkez sol Avrupa Sosyalistleri Partisi ile uyumludur.
Tüm bunlar göz önünde bulundurularak, Kıbrıs sorunu için yeni AB temsilcisi olabilecek potansiyel adayların listesi şöyle:
Margrethe Vestager
57 yaşındaki eski Danimarka başbakanı, hem von der Leyen hem de selefi Jean-Claude Juncker döneminde komisyon üyeliği yaptı. Thierry Breton'un 2024'te von der Leyen ile yaşadığı kamuoyu önündeki anlaşmazlığın ardından istifa etmesinin üzerine geçici iç pazar komiseri olarak görevlendirildi. Bu atama von der Leyen'in Vestager'e duyduğu güveni ortaya koydu.
Ancak sınırlı dış politika deneyimi aleyhine bir etken olabilir. Ayrıca Kıbrıs'ta uzun siyasi hafızaya sahip bazı kesimler, 2015'te Cyprus Airways'in 65 milyon Euro'luk devlet yardımını geri ödemesini emreden ve kısa süre sonra havayolunun kapanmasına yol açan kararın arkasındaki ismin Vestager olduğunu hatırlayabilir.
Josep Borrell
Von der Leyen'in eski dış politika şefi Borrell'in bu göreve atanması, von der Leyen'in ve dolayısıyla AB'nin adanın barış sürecini ciddiye aldığının bir göstergesi olur.
Yaklaşık 79 yaşındaki Borrell kendini emekli sayıyor olabilir. Ancak Hahn'ın Kıbrıs ziyaretlerinin sıklığı, AB'nin Kıbrıs sorunu temsilciliğinin tam zamanlı bir görev olmadığı izlenimini veriyordu.
Paolo Gentiloni
Bir diğer siyasi ağır sıklet olan 71 yaşındaki Gentiloni, İtalya'nın dışişleri bakanı ve başbakanı olarak görev yaptıktan sonra von der Leyen'in ekonomi komiseri olarak beş yıl çalıştı.
Komisyondan ayrıldıktan sonra BM'de küresel borç krizine politika çözümleri arayan bir danışma kurulunda görev aldı. İtalya'da birçok kişi Gentiloni'yi yetenekli bir siyasi arabulucu olarak görüyor.
Didier Reynders
67 yaşındaki Reynders, yaklaşık sekiz yıl Belçika dışişleri bakanlığı yaptıktan sonra von der Leyen'in ilk komisyonunda adalet komiseri olarak görev aldı.
Komisyon üyeliği döneminde, AB'nin Kıbrıs'ın yatırım yoluyla vatandaşlık programını çözmeye yönelik çabaları başta olmak üzere Lefkoşa ile düzenli temasları oldu.
Janez Lenarčič
Lenarčič kariyerini diplomaside inşa etti. Slovenya'nın BM temsilciliğinde ve ülkenin Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) büyükelçiliğinde görev yaptı. Ardından Lizbon Antlaşması müzakerelerinde ülkesini temsil etti ve 2008'de Slovenya'nın AB Konseyi dönem başkanlığında öncü rol üstlendi.
Von der Leyen'in beş yıl boyunca kriz yönetimi komiseri olarak görev yapan Lenarčič, AB'nin Covid-19 salgınına verdiği yanıtı yönetti. 58 yaşıyla listedeki diğer adaylara kıyasla en genç isimlerden biri.
