Başka yerlerde SIGMA'nın açıkladığı Sovyet belgeleri, 1960'lı yıllarda SSCB rejiminin AKEL'e yaptığı finansmanlar ve KGB'den bilgi toplama mekanizmasının örgütlenmesiyle ilgili bilgiler, siyasi bir deprem yaratırdı.
Burada ise dokunulmadan geçti ve geçti. Ülke için kritik gelişmelerin yaşandığı bir ortamda, balıkçı taverna meselesi, Kıbrıs meselesi için aniden gelen büyük ve ani Fulis çöküşü gibi konular arasında kayboldu; hatta Feidias'ın Ulusal'daki ilerleme eksikliğine tahammül edip edemeyeceği sorusu bile gündeme geldi. Acısını, "kızlar şimdi parti başkanı olarak size konuşuyorum hehehe" diyen kişi, birkaç gün önce Fulis'in aynı anda aynı ifadelerle açıkladığı acıyı aynen açıkladı. Telepati. Başka ne olabilir?
AKEL meselesi öncelikle özde. Bir zamanlar seçmenlerin üçte birini kontrol eden bir parti, Moskova'dan düzenli olarak para aldığının kanıtlanmasıyla ortaya çıkıyor ve hattı sadık bir şekilde uyguluyor. Burada mesele açıklama değil. Mesele kanıt.
Politik yolsuzluğun kanıtı. Çünkü yabancı güçlerin bir siyasi partiye gizli, tamamen şeffaf olmayan, beyan edilmeyen ve devletin haberi olmadan yaptığı finansman böyledir.
Öte yandan, söz konusu akışların yalnızca altı yıl için bulunan belgelerle ilgili olduğu gerçeği de var: 1961, 1962, 1963, 1965, 1966 ve 1973. Mantıksal sonuç, eksik olan yıllarda ve muhtemelen yakında açıklanacak yıllarda da paranın aktığı yönünde. Aksi halde Parti... nasıl?
Bu altı yıl boyunca toplamda yarım milyon dolardan bahsediyoruz. Bugünün yılları değil, 1960'ların yılları. O dönemde Kıbrıs'ta ortalama maaş ayda yaklaşık 80 dolardı ve ülkenin bütçesi 50 ila 70 milyon dolardı.
O yılların bütçelerini toplarsak - 1973'te 200 milyondu - toplamda yarım milyar dolardan bahsediyoruz. Dolayısıyla Moskova'nın dolarları tutarın yüzde 0,1'iydi. Günümüz verilerine göre 2020-2025, bu 74 milyon dolar olurdu.
İlişkiler "hain" Gorbaçov döneminde dondu ama şeffaflık eksikliği devam etti ve AKEL'in Putin rejiminin ve oligarkların pozisyonlarını desteklemesi de devam etti.
Kırım'ın utanç verici şekilde ele geçirilmesine AKEL'in verdiği destekten -ve sadece AKEL'in değil, ne yazık ki...- bir süre sonra OCCRP tarafından kamuoyuna duyurulduğunda, bu kişilerden birinin AKEL'e yaptığı 15 bin euroluk bağış, dönemin genel sekreteri Andros Kyprianou'nun unutulmaz sözünü söylemesine yol açtı: "Moskova'ya yönelik yaptırımlara karşı" karar için bize teşekkür etmenin bir yolu olabilir, ama "parayı bana vermediler". Şirketler aracılığıyla 20 bin euroluk başka bir olay daha yaşandı.
Bunlar bildiğimiz şeyler. Ve başkaları tarafından ortaya çıkarıldılar.
Sabit olarak AKEL, Moskova'nın görüşlerinin ateşli bir vaiziydi: savaş gemilerinin limana alınmasına yönelik taleplerden AB rolünün sistematik olarak baltalanmasına, Barış için Ortaklık'a katılım ve NATO ile her türlü iş birliğine karşı çılgınca tepkiye kadar.
Rus gemisi Monchegorsk'un yükünün korunmasından, geminin Suriye'deki Moskova adamı Esad'a gönderdiği konteynerler taşımasından, Kıbrıs'ın savunma güçlendirmesine ve İsrail, ABD, Avrupa ile iş birliğine karşı çıkmasına, hatta son zamanlarda... Yunanistan ile iş birliğine karşı çıkmasına kadar.
Ezekia Papaioannou'nun Yahudilerin bizi satın almak istediği yönündeki antisemitizminin yayılmasından, İran mollalarının, "sevimli" Hamas teröristlerinin ve diğerlerinin ve buradaki yoldaşların kardeş totaliter rejimlerinin yaptığı her şeye karşı süper hassas olduğu, ancak kendi yaptığı her şeye karşı duyarsız kaldığı diğer komplo teorilerine kadar.
AKEL'in felaket saplantılarından kaynaklanan bunların birçoğunun dikte edildiği açık. Ülke ellerinde tesadüfen batmadı.
Yine de parti, eski ve yeni ifşaatların yükü altında oynadığı rol nedeniyle, her AKEL bir şeyi sabote ettiğinde vatandaşın "bu ücretsiz ideolojik saplantı mı yoksa... diğerlerinden mi?" diye sormasına hak vermesine neden olabilir.
Peki bu tutumun ve AKEL liderliğinin sessizliğinin ne kadar ahlaki olduğu sorusu da var.
