Kıbrıs Enerji Bakanı Michael Damianos, Kıbrıs'ın bölgesel ve uluslararası enerji gelişmelerindeki rolünün son yıllarda güçlendiğini açıkladı. Bakan bu değerlendirmeyi, Washington DC'de katıldığı Atlantic Council küresel enerji forumunun ardından Salı günü yaptı.
Damianos, Kıbrıs Haber Ajansı'na verdiği demeçte forumun "Kıbrıs Cumhuriyeti'nin bölgesel ve uluslararası enerji gelişmelerindeki güçlenen rolünü öne çıkardığını" söyledi. Bakan ayrıca Doğu Akdeniz bölgesinin enerji sektörü için "önemli umutlar" barındırdığını vurguladı.
Damianos, bu çerçevede bölgenin "enerji kaynaklarının ve güzergahlarının çeşitlendirilmesine katkıda bulunabileceğini" belirtti.
Bakan ayrıca Kıbrıs, Yunanistan, İsrail ve ABD arasındaki "3+1" formatındaki diplomatik görüşmelerin önemine dikkat çekti. Bu formatın "somut sonuçlar doğuran ortak girişimlere zemin hazırladığını" ifade etti.
Damianos bu konuda, Perşembe günü Texas'ın Houston kentinde Yunanistan'dan Stavros Papastavrou, İsrail'den Eli Cohen ve ABD'den Chris Wright ile birlikte "3+1" formatında bir bakanlar toplantısına katılacağını duyurdu. Toplantının amacının "iş birliğini daha da derinleştirmek ve belirli adımlar belirlemek" olduğunu söyledi.
Bu adımlar arasında bir "Doğu Akdeniz enerji merkezi" kurulması da yer alacak. Damianos, bu merkezin enerji projeleri ve altyapı konularına "önemli teknokratik destek" sağlayacağını belirtti.
Bakanın açıklamaları, Kıbrıs ve Yunanistan hükümetlerinin bu yılın başlarında Avrupa Merkez Bankası'na ortak bir mektup göndermesinin ardından geldi. Mektubun amacı, tamamlandığında Kıbrıs, Yunanistan ve İsrail'in enerji şebekelerini birbirine bağlayacak olan Büyük Deniz Enterkonnektörü (Great Sea Interconnector) projesi için yeni bir fizibilite çalışması temin etmekti.
Cyprus Mail'e o dönemde verilen bilgiye göre, çalışmanın uygun görmesi halinde projenin tamamlanması için fonlama Lüksemburg merkezli bankadan sağlanabilecek.
Damianos daha önce, projenin tamamlanmasının "arz güvenliği açısından şart" olduğunu söylemişti. Ancak Bakan, mevcut tahminlere göre Kıbrıs Cumhuriyeti'nin projenin toplam maliyetinin yüzde 63'ünden sorumlu olacağını da belirtti.
Damianos, "Proje 1,9 milyar avroya mal olursa, Kıbrıs yaklaşık 800 milyon avro ödeyecek. Daha pahalıya çıkarsa yine yüzde 63'ünü ödüyor olacağız ve bu da tüketici faturalarına yansıyacak" dedi.
Projenin kendisi şu anda yavaş ilerliyor görünüyor. Yine de Mart ayında Fransız kablo üretim şirketi Nexans, kullanılacak kablo tipinin denizaltı denemesinin başarıyla tamamlandığını doğruladı.
Ancak Nexans bu yılın başlarında, kabloların teslimat takviminin yeniden müzakere edildiğini resmen kabul etti. Bu durum, planlanan tamamlanma tarihini gelecek on yıla itiyor.
Buna karşın Avrupa Enerji Komiseri Dan Jorgensen, geçen ay Cyprus Mail'e verdiği demeçte, AB'nin "kendi çıkarlarını ve üye devletlerin çıkarlarını savunmaya ve bölgesel istikrarı sağlamaya kararlı kaldığını" söyledi. Komiser, bu doğrultuda enterkonnektör projesini desteklemeye devam edeceklerini ekledi.
Jorgensen, "Komisyon, Yunanistan ile Kıbrıs adası arasında Büyük Deniz Enterkonnektörü ile bir elektrik bağlantısı kurulmasını destekliyor" dedi. Komiser ayrıca projeye "ortak çıkar projesi statüsü ve 657 milyon avroluk hibe verildiğini" hatırlattı.
