Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides, geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada mevcut bölgesel kriz sona erdiğinde İngiliz Egemen Üs Bölgeleri konusunda somut bir planla harekete geçeceklerini söyledi. Hazırlık çalışmalarının halihazırda sürdüğünü ve AB Konseyi'nin Kıbrıs'ın İngiltere ile müzakere başlatma niyetini resmi olarak kayıt altına aldığını belirtti.
Christodoulides, 23-24 Nisan'da Kıbrıs'ta düzenlenecek gayri resmi AB Zirvesi hazırlıkları kapsamında Ayia Napa Marina'da gazetecilere konuştu. İngiliz Savunma Bakanlığı'nın açıklamaları göz önünde bulundurularak üslerle ilgili bir gelişme olup olmadığı soruldu.
Christodoulides şunları söyledi: "En başından beri şunu ifade ettim: Bu durum sona erdiğinde, belirli bir plan ve tasarım temelinde harekete geçeceğiz. Bu planın hazırlık çalışmaları, yaptığım kamuoyu açıklamasından önce bile başlamıştı."
Planın AB desteğine sahip olup olmayacağı sorulduğunda Christodoulides, son AB Konseyi sonuç bildirgesine dikkat çekti. "AB, son Avrupa Konseyi sonuç bildirgesinde Kıbrıs Cumhuriyeti'nin niyetini açıkça kayıt altına alıyor. Bu spesifik referansın özel bir katma değer taşıdığını düşünüyorum" dedi.
İngiliz Egemen Üs Bölgeleri meselesi, 2 Mart'ta RAF Akrotiri'ye düzenlenen drone saldırısından bu yana Kıbrıs'ın en öne çıkan dış politika tartışmalarından biri haline geldi. Bu saldırı, Ortadoğu'daki genişleyen savaşla bağlantılı olarak Avrupa topraklarına yapılan ilk saldırı olarak tarihe geçti.
Christodoulides, Kıbrıs'ın güvenlik düzenlemeleri konusunda müzakere, operasyonlarda daha fazla istişare ve 1960 antlaşma çerçevesinde netlik aradığını belirtti. Kıbrıs, İngiltere'nin Ortadoğu operasyonları için kritik destek sağlayan üslerden vazgeçmesini teklif etmiyor.
İngiliz Savunma Bakanlığı ise üslerin statüsünün müzakereye açık olmadığını net bir şekilde ifade etti. Bakanlık sözcüsü şöyle konuştu: "Egemen üs bölgelerinin statüsü tartışmaya açık değildir. Bu bölgeler hiçbir zaman Kıbrıs Cumhuriyeti'nin parçası olmamıştır; 1960'ta Kıbrıs bağımsızlığını kazandığında İngiltere bu bölgeler üzerindeki egemenliğini korumuştur. Bunu değiştirme planımız bulunmamaktadır."
AB Konseyi zirvesi, AB'nin üslerin geleceğine ilişkin görüşmelerde Kıbrıs hükümetine yardıma hazır olduğunu ilan ederek sona erdi. Bildirgede ayrıca Kıbrıs'ın İngiltere ile bu konuda görüşme başlatma niyetinin kabul edildiği belirtildi.
Christodoulides daha önce üsleri Kıbrıs tarihinin sömürgeci bir sonucu olarak nitelendirmiş ve devletin bu bölgelerde yaşayanların güvenliğini sağlama yükümlülüğü olduğunu söylemişti.
Hükümet, İngiltere ile üslerin geleceğine ilişkin müzakereler için "her düzeyde" hazırlık yaptığını açıkladı. Hükümet sözcüsü Konstantinos Letymbiotis, "Uygun zamanda, duyurulacak bir gelişme olduğunda duyurulacaktır" ifadesini kullandı.
