Cumartesi günü Kıbrıs genelinde elektrik fiyatlarının düşürülmesi talebiyle protesto düzenleyen Doğrudan Demokrasi hareketi, Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis'e bir muhtıra sundu. Muhtırada elektriğin ve yakıtın temel ihtiyaç maddesi olarak güvence altına alınması isteniyor.
Protestocular, aşırı yüksek enerji maliyetinin hanehalklarını ve küçük ile orta ölçekli işletmeleri ciddi biçimde zorladığını savunuyor. Bu yük, enerjiyi birçok vatandaş için erişilemez hale getiriyor.
Organizatörler, hükümetin şimdiye kadar aldığı önlemleri geçici ve yetersiz buluyor. Enerji alanında uzun vadeli ve kapsamlı bir stratejik planlama yapılmasını talep ediyorlar.
Muhtırada şöyle deniliyor: “Kıbrıs genelinde elektrik fiyatının düşürülmesi için yapılan protesto, adil bir toplumsal talebi dile getiriyor. Ortak talep şu: Aşırı yüksek enerji maliyeti yüzünden hiçbir hane ve hiçbir küçük ya da orta ölçekli işletme temel ihtiyaçlarından yoksun bırakılmamalı.”
Muhtırada ayrıca, elektriğin lüks değil, onurlu bir yaşamın ve toplumsal refahın temel koşulu olduğu belirtiliyor. “Ancak maliyeti hâlâ aile bütçelerini ve yerel işletmelerin rekabet gücünü ciddi biçimde zorluyor.”
İstatistik Dairesi'nin resmi verilerine göre Kıbrıs'ta Uyumlaştırılmış Tüketici Fiyat Endeksi, 2026 yılının ağustos ayında 2025'in aynı ayına kıyasla yüzde 5'in üzerine çıktı. Enerji kategorisindeki yüzde 15'lik artış ise dikkat çekiyor.
Muhtırada “Asgari ücretle çalışan bir işçi için elektrik faturaları, kira, gıda ve ulaşım, kullanılabilir gelirin önemli bir bölümünü eritiyor” deniliyor. Muhtırada ayrıca 2026'da Kıbrıs'ta bir hanenin asıl yükünün elektrik faturası olduğu ifade ediliyor.
Muhtıra şöyle devam ediyor: Kıbrıslı vatandaş, kendi sorumluluğunda olmayan politikalar yüzünden “cezalandırılıyor”. Bunların başında yüksek üretim maliyeti, pahalı yakıt, depolama olmadan yenilenebilir enerji (YEK), yüksek KDV ve devletin tüketiciye yalnızca geçici ve yetersiz yarım tedbirlerle yetinmesi geliyor.
Muhtırada şu talepler yer alıyor: KDV'nin kalıcı olarak yüzde 5'e indirilmesi; emisyon haklarının maliyetlendirilmesinin gözden geçirilmesi; emisyon gelirlerinden savunmasız hanelere doğrudan ve hedefli sübvansiyon ile şebekeye yatırım yapılması; düşük YEK fiyatlarından yararlanılabilmesi için fiyatlandırmanın doğru biçimde yeniden ayarlanması; savunmasız hanelerle küçük ve orta ölçekli işletmelere hedefli destek; enerji depolaması için bataryaların hemen kurulması; üretim, şebeke ve tedarik maliyetlerinin ayarlanma sürecinde şeffaflık; gerekçesi belgelenen durumlarda enerji maliyetinin ve fiyat gaspının sınırlandırılmasına yönelik etkili önlemler.
Muhtırada ayrıca şu ifade de yer alıyor: “Elektriğin ve yakıtın temel ihtiyaç maddesi olarak güvence altına alınmasını talep ediyoruz. Acilen şunları istiyoruz: KDV'nin kalıcı olarak yüzde 5'e indirilmesi, daha esnek temel yük üniteleri, şeffaf elektrik ara bağlantısı, gecikmeksizin doğal gaz, yeterli depolamayla yenilenebilir enerji kaynakları, uzun vadeli ve etkili stratejik planlama, piyasanın serbestleştirilmesi, kartellerin sona erdirilmesi ve gerçek rekabetin güçlendirilmesi, hanelere ucuz elektrik için gerçek seçenekler sunan bir piyasa yeniden yapılandırması, zorunlu şeffaflık ile fiyatlar ve YEK'in yararı hakkında düzenli bilgilendirme.”
