Emeklilik reformunun ‘birinci ayağı’na ilişkin tasarı parlamentoya sunulduktan sonra bile üzerinde değişiklik yapılabileceği, Çalışma Bakanı’nın Pazartesi günü yaptığı açıklamada belirtildi.
Marinos Mousiouttas, sendikalar ve işveren örgütlerinin de yer aldığı iş danışma kurulunun son toplantısının ardından gazetecilere konuştu.
Bakan, birinci ayağa ilişkin tasarı hakkında, Başsavcılık makamı hukuki incelemeyi tamamlarsa tasarının Çarşamba günü toplanacak kabineye sunulacağını söyledi.
Aksi halde tasarı gelecek hafta kabineye gidecek.
Hükümet tasarıları ilgili bakan tarafından önce kabineye sunulur ve onay alınması halinde parlamentoya sevk edilir.
Reformun birinci ayağı Sosyal Sigorta Fonu’nun işleyiş mekaniğinin yeniden düzenlenmesi ile devlet emekliliklerini kapsıyor; ikinci ayak provident fonları, Sosyal Sigorta Fonu’nun nakit rezervleri ve yatırım politikasıyla ilgili.
Düşük gelirli kazananlar için emeklilikleri kapsayan ‘sıfırıncı ayak’ olarak adlandırılan kısım ise ayrı ele alınıyor.
Mousiouttas, hükümetin emeklilik reformunu birinci ayakla birlikte 1 Ocak itibarıyla uygulamaya koyma amacını yineledi.
‘Farkı hisset’
“Bunun nedeni insanların cebinde büyük ya da küçük farkı 1 Şubat 2027’de, ilk transfer hesaplara yapıldığında hissetmesini sağlamak.” dedi.
Paydaşlarla süren görüşmeler hakkında konuşan bakan, zorluk beklediğini söyledi.
“Başka bir şey beklemiyordum. Ama bu dönemde halka olan borcumuzu yerine getirebileceğimize güvenim tam.” diye ekledi.
Pazartesi günkü görüşmeler sorulduğunda Mousiouttas, katılımcılardan bazılarının düşük gelirli emekliler için emekli maaşının yoksulluk sınırı düzeyinde belirlenmesini önerdiğini aktardı.
İşverenlerin yasal emeklilik yaşında artış talebi gündeme gelip gelmediği sorusuna bakan, gelmediğini söyledi.
“Her durumda biz hükümet olarak bu görüşü desteklemiyoruz. Bizim pozisyonumuz, bir değişikliğe ihtiyaç olursa bunun sadece prim oranını ilgilendireceği yönünde.” ifadesini kullandı.
Başka bir soruya yanıt veren bakan, paydaşların hükümet tasarısında yapılması gereken bazı değişikliklere işaret ettiğini kaydetti.
Örneğin, görüş ayrılıklarının olduğu konulardan biri şirket temettülerinin muamelesi.
Mousiouttas, hükümetin bir tasarıyı parlamentoya sunduktan sonra bile üzerinde değişiklik yapabileceğini, bunun için tasarıyı yeniden kabineye sunmasına gerek olmadığını belirtti.
Kazanç tanımında değişiklik önerisi
Önerilen reformla “kazanç” tanımı sadece maaşları değil, temettü, kira ve diğer mülk kaynaklı gelirleri de kapsayacak şekilde genişletiliyor.
Yönetici olan hissedarlar için Sosyal Sigorta Fonu primleri, yıllık azami sigortalı tutar olan €68.000’e kadar toplam kazanç üzerinden hesaplanacak.
Bu durumda €68.000 üzerindeki gelirden prim ödenmeyecek.
Örneğin yıllık maaşı €50.000 olan bir yönetici-hissedar bu tutar üzerinden prim ödeyecek. €68.000’lik azami sigortalı eşiğe ulaşmak için geriye €18.000 kalacak.
Aynı kişi ayrıca €50.000 temettü geliri elde ederse, bu temettü gelirinin sadece €18.000’i üzerinden prim ödenecek. Kalan €32.000 üzerinden prim alınmayacak.
Maaş geliri üzerinden katkı oranı %8,8, temettü ve kira geliri için her sigorta biriminde %15,8. Devlet katkısı %5,2 olarak kalacak.
Mevcut sistemde çalışanlar da azami sigortalı tutar olan €68.000’e kadar prim ödüyor ancak sadece maaş üzerinden.
Ticaret ve Sanayi Odası Keve, önerilen değişikliğe karşı çıkıyor. Kıbrıs’taki şirketlerin çoğunluğunu oluşturan küçük ve orta ölçekli işletmeler için sorun yaratacağını, bu işletmelerde hissedarların sık sık yönetici olarak görev yaptığını savunuyor.
