Rapçiden politikacıya dönüşen Balendra Shah, Cuma günü Nepal'in başbakanı olarak yemin etti. Shah, uzun süredir kırılgan hükümetler ve zayıf büyüme beklentileriyle boğuşan yoksul Himalaya ülkesinde siyasi istikrarı yeniden tesis etme ve istihdam yaratma göreviyle karşı karşıya.
Yemin töreninde dar kesim pantolon, uyumlu bir ceket, imza niteliğindeki siyah Nepal şapkası ve güneş gözlüğü takan Shah, onlarca yılın en genç başbakanı oldu. Aynı zamanda Hindistan sınırındaki güney ovalarının halkı olan Madhesi kökenli ilk lider olarak tarihe geçti. Nepal, Asya'nın iki devi Hindistan ile Çin arasında yer alan bir Himalaya ülkesidir.
Başkent Katmandu'nun eski belediye başkanı olan 35 yaşındaki Shah, üç yıllık partisi Rastriya Swatantra Parti'nin (RSP) 275 sandalyeli parlamentoda 182 koltuk kazanmasıyla başbakan oldu. 5 Mart seçimi, geçen yıl Eylül ayında 76 kişinin hayatını kaybettiği yolsuzluk karşıtı Z kuşağı protestolarının ardından yapılan ilk seçimdi.
Shah, yemin töreninin arifesinde Facebook sayfasında yayımladığı yeni müzik videosunda vatanseverlik ve Nepal'in parlak geleceğine dair iyimserlik mesajları verdi.
Shah videoda şöyle söyledi: "Nepal bu sefer korkmuyor, kalpler kırmızı kanla dolu… Bu sefer kahkaha ve mutluluk her eve ulaşacak." Videoda seçim kampanyası sırasında onu alkışlayan büyük kalabalıkların görüntüleri yer aldı.
Cumhurbaşkanlığı Sarayı'ndaki törende 200'den fazla Hindu rahip ve Budist lama, deniz kabuğu üflemeleri eşliğinde ilahiler ve barış duaları okudu. Törene diplomatlar ve üst düzey hükümet yetkilileri katıldı.
Shah yemin ettikten sonra kabinesine 14 üye atadı ve devlet harcamalarını kısmak için küçük bir ekiple çalışma vaadini yerine getirdi. Harvard mezunu ekonomist Swarnim Wagle'ı maliye bakanı olarak görevlendirdi.
2025 ŞİDDET OLAYLARININ SORUMLULARINI YARGILAMAK BÜYÜK BİR SINAV
Siyasi analist Puranjan Acharya, yeni hükümetin ilk sınavının halka şeffaf ve hızlı hizmet sunmak olduğunu belirtti. Acharya, halkın Pazar gününden itibaren iyi yönetişimin erken işaretlerini beklediğini söyledi. Nepal'de Pazar iş günüdür.
Acharya, Shah'ın erken dönem en büyük zorluğunun yolsuzluk karşıtı protestolar sırasında yaşanan şiddeti soruşturan komisyonun raporunu uygulamak olacağını ifade etti. Rapor, baskıdan sorumlu olanların — dönemin Başbakanı KP Sharma Oli dahil — yargılanmasını önerdi. Bu talep, kurbanların aileleri için kritik önem taşıyor.
Hindistan ve Çin Shah'ı tebrik etti.
Hindistan Başbakanı Narendra Modi, X platformunda şunları yazdı: "İki halkımızın karşılıklı çıkarı için Hindistan-Nepal dostluk ve işbirliğini daha da yükseklere taşımak amacıyla sizinle yakın çalışmayı dört gözle bekliyorum."
Çin Dışişleri Bakanlığı, Beijing'in Himalaya komşusunu bağımsızlığını, egemenliğini ve toprak bütünlüğünü koruma konusunda destekleyeceğini açıkladı.
Gençlerin öncülük ettiği protestoların temel nedenleri iş eksikliği ve kronik yolsuzluk oldu. 30 milyon nüfuslu ülkede nüfusun beşte biri yoksulluk içinde yaşıyor ve tahminen her gün 1.500 kişi iş bulmak için ülkeyi terk ediyor.
Siyasi istikrarsızlık Nepal'in en büyük sorunlarından biri olmaya devam ediyor. 1990'dan bu yana 32 hükümet kuruldu ve hiçbiri beş yıllık görev süresini tamamlayamadı.
Ülkenin en eski partisi Nepal Kongresi, parlamentoda sadece 38 sandalye kazanarak uzak bir ikinci oldu. Z kuşağı ayaklanması sonrası istifaya zorlanan Oli'nin Nepal Komünist Partisi (Birleşik Marksist-Leninist) ise 25 üyeye sahip.
Eski Yargıtay Başkanı Sushila Karki, parlamento seçimlerine kadar geçen ara dönemde ülkeyi yönetti.
