Güney Kıbrıs Sağlık Bakanlığı, Ekim ayı boyunca sürecek bu yılki Emzirme Teşvik Ayı'nı başlattı. Bakanlık, bu kapsamda işe yaradığı bilinen destek önlemlerine daha fazla yatırım yapılması çağrısında bulundu.
2026 küresel emzirme etkinliklerinin ve Güney Kıbrıs'taki ayın ana mesajı “Yaşama sürdürülebilir bir başlangıç için emzirme: etkili olanı güçlendirmek” oldu. Bu tema, emzirme sonuçlarını iyileştirdiği kanıtlanmış müdahalelerin sistemli biçimde kullanılması gerektiğini vurguluyor. Bunun için ilerleme izlenmeli, etkisi değerlendirilmeli ve her düzeyde etkili uygulamalar güçlendirilmeli.
Dünya Sağlık Örgütü ve UNICEF'e göre emzirme, hem çocukların hem de annelerin sağlığını korumanın en verimli ve etkili yollarından biri. Bakanlık, artık asıl sorunun neyin işe yaradığını bilmek değil, buna yeterince yatırım yapmak, bunu tutarlı biçimde uygulamak ve başarılı müdahaleleri güçlendirmek olduğunu söyledi. Amaç, her annenin ve bebeğin zamanında, yüksek kaliteli ve kesintisiz desteğe ulaşabilmesi.
Bakanlığa göre emzirme, çocukların beslenmesi, hayatta kalması, sağlıklı gelişimi ve iyi oluşuyla doğrudan bağlantılı. Ayrıca eşitsizlikleri azaltmaya, gıda güvenliğini güçlendirmeye ve sürdürülebilir kalkınmayı desteklemeye de yardımcı oluyor. Bakanlık, emzirmeye destek olmanın yalnızca annenin sorumluluğu olmadığını, aileler, sağlık çalışanları, sağlık hizmetleri, işverenler, topluluklar, sivil toplum ve devletin ortak sorumluluğu olduğunu belirtti.
Bakanlık, annenin hamilelikten doğuma ve doğum sonrası döneme, işe dönüşüne ve günlük sosyal yaşamına kadar uzanan kesintisiz ve koordineli bir bakım ağına ihtiyaç duyduğunu vurguluyor. Bu sürece “sıcak destek zinciri” adı veriliyor. Zincirin halkaları arasında kanıta dayalı danışmanlık, emzirmeye uygun sağlık hizmetleri, uygun analık koruma politikaları, destekleyici iş yerleri ve annenin dilediği yerde ve zamanda özgürce emzirme hakkının toplumca kabul görmesi yer alıyor.
Uluslararası kuruluşlar, ülkeleri etkinliği kanıtlanmış müdahaleleri güçlendirmeye çağırıyor. Bu müdahaleler arasında uzman danışmanlık, Bebek Dostu Hastane Girişimi'nin sürdürülmesi ve değerlendirilmesi ile anne sütü ikamelerinin uygunsuz biçimde tanıtımına karşı koruma yer alıyor.
Dünya Sağlık Örgütü'nün önerilerine göre doğumdan hemen sonra, kesintisiz şekilde bebeğin cilde cilt temasının kurulması, emzirmenin erken başlaması ve sürmesi için temel ve kanıta dayalı bir yöntem. Bu uygulama yeni doğanın vücut ısısını ve kan şekerini dengede tutmaya, nefes alıp verme ile kalp atış hızını stabilize etmeye yardımcı oluyor ve bebeğin doğumdan sonra yaşadığı stresi azaltıyor. Bakanlığa göre, bu uygulamanın tüm doğum hizmetlerinin protokollerine dahil edilmesi ve anne ile bebeğin gerekçesiz biçimde ayrılmasının önlenmesi, perinatal bakımın kalitesine ve halk sağlığına yapılmış önemli bir yatırım anlamına geliyor.
Güney Kıbrıs'ta emzirmeyi teşvik etmek, korumak ve desteklemek uzun süredir bakanlığın halk sağlığı önceliklerinden biri. Bakanlar Kurulu'nun yakın zamanda onayladığı gözden geçirilmiş Ulusal Emzirme Politikası, Dünya Sağlık Örgütü ve UNICEF'in Başarılı Emzirme için On Adımı'na dayanıyor. Ulusal Emzirme Stratejisi 2024-2027 ise ilgili hizmetlerin, sağlık çalışanlarının, sivil toplumun ve Güney Kıbrıs Ulusal Emzirme Komitesi'nin yer aldığı koordineli ve bütüncül bir çerçeve çiziyor.
Sağlık Bakanlığı Sağlık İzleme Birimi'nin yayımladığı en son veriler 2024 yılına kadar olan dönemi kapsıyor. Birimin 2015-2024 perinatal göstergeler özet tablolarına göre annelerin yaklaşık yüzde 87'si bebeğini emziriyor, yalnızca emzirme oranı ise yaklaşık yüzde 28. Bakanlık, bu verilerin göstergelerin sürekli izlenmesiyle birlikte, kanıtlanmış müdahalelere istikrarlı yatırım yapılması ve hem doğum servisinde kalış sırasında hem de annenin servisten ayrılıp toplulukta olduğu dönemde daha güçlü destek sağlanması gerektiğini ortaya koyduğunu belirtti.
Bu yılki ay, ilgili herkesi bilgiyi eyleme dönüştürmeye çağırıyor: ilerlemeyi izlemek, müdahaleleri değerlendirmek, işe yarayana yatırım yapmak ve emzirme desteğinin her annenin erişebileceği, ulaşılabilir ve kesintisiz olmasını sağlamak. Bu destek, annenin nerede yaşadığına, sosyoekonomik durumuna ya da çalıştığı ortama bakılmaksızın herkese sunulmalı.
Bakanlık ve Ulusal Emzirme Komitesi, sağlık çalışanlarına, işverenlere, örgütlü gruplara, yerel yönetimlere ve toplumun geneline, bebek ve emzirme dostu bir toplum oluşturulmasına katkı vermeleri çağrısında bulundu. Komite ve bakanlık, emzirme destek sistemlerinin güçlendirilmesinin halk sağlığına, eşitliğe, ailelerin dayanıklılığına ve çocukların sürdürülebilir geleceğine yapılmış bir yatırım olduğunu söyledi.
