Ulaştırma Bakanı Evi Tsolaki, cuma günü bakanlığının 2027 yılı bütçe önerisini Meclis Ulaştırma Komitesi'ne sundu. Öneri 611,2 milyon euro ve onaylanmış 2026 bütçesine göre yüzde 11,3 artış anlamına geliyor; bu da yaklaşık 60 milyon euro demek. Büyük yol projeleri, kamu altyapısının iyileştirilmesi ve elektrikli hareketliliğin teşviki, Ulaştırma, İletişim ve Kamu İşleri Bakanlığı'nın geliştirme planlarının merkezinde yer alıyor.
Tsolaki, 2027'de kamu yararına yürütülecek projelere daha fazla kaynak ayrıldığını söyledi. Daha önce açıklanan projelerden hiçbirinin rafa kaldırılmayacağı güvencesini de verdi.
Bakanlığın ortak finansmanlı projeler hariç öngördüğü harcama 561.225.478 euro. Ayrıca Büyüme Genel Müdürlüğü aracılığıyla ortak finanse edilecek projeler için 50 milyon euro daha ayrılmış durumda.
Halen devam eden projelerin toplam değeri 640 milyon euro. Bunun 429 milyon euro'su bakanlığın kendi projeleri, 211 milyon euro'su ise diğer bakanlıklar adına yürütülen projeler.
Daireler bazında harcamalar
En büyük payı Kamu İşleri Dairesi alıyor: 264,5 milyon euro. Bunun 165,8 milyon euro'su geliştirme, 98,7 milyon euro'su ise olağan harcamalar için ayrılmış.
Karayolu Ulaştırma Dairesi'ne 140,97 milyon euro ayrılıyor. Bunun büyük kısmı olağan harcamalara gidiyor; geliştirme için ise 211.043 euro var. Sivil Havacılık Dairesi 64,26 milyon euro alacak: 12,33 milyon euro geliştirme, 51,93 milyon euro olağan harcama.
Posta Hizmetleri Dairesi 35,16 milyon euro alacak. Elektrik ve Mekanik Hizmetler'e 28,92 milyon euro ayrılıyor: 7,8 milyon euro geliştirme, 21,12 milyon euro olağan harcama. Bakanlığın yönetim birimine ise 27,4 milyon euro düşüyor: 1,86 milyon euro geliştirme, 25,5 milyon euro olağan harcama.
2027 geliştirme programının büyük bölümü yeni otoyolların inşasını, büyük karayollarının bazı kesimlerindeki çalışmaları ve mevcut yolların iyileştirilmesini kapsıyor.
En yüksek ödenekler Palaichori'ye giden otoyola 21 milyon euro, Lefkoşa Çevre Yolu'nun C Fazı'na 18 milyon euro ve Deneia-Akaki-Astromeritis kesimine yine 18 milyon euro olarak ayrılmış durumda.
Baf-Polis Chrysochous yolunun ilk kesimi için 12,5 milyon euro, Stroumpi-Polis Chrysochous arasındaki ikinci kesim için 14 milyon euro ayrılmış. Kamulaştırmaların beklendiği ikinci kesim, 15 kilometrelik dört şeritli bir yol olacak.
Lefkoşa Çevre Yolu'nun B3 Fazı'na 10 milyon euro, Peyia'daki Michalakis Kyprianou Bulvarı'na ise 5 milyon euro ayrılıyor.
Daha küçük projeler de var. Lefkoşa'daki Gazimağusa Caddesi'nin iyileştirilmesi için 3 milyon euro, Megalou Alexandrou kavşağından Nea Lidra'ya erişim için 790.000 euro ve Strovolos Caddesi'nin Başpiskopos Kyprianou Caddesi ile kesiştiği noktadaki üçüncü şerit için 770.000 euro ayrılıyor.
Belirlenmiş bina yatırımları arasında en yüksek ödenek, 2027'de 32,5 milyon euro ile Yeni Kıbrıs Müzesi'ne ayrılıyor.
Programda yer alan diğer bina projelerinin maliyeti henüz belirlenmedi; çünkü diğer bakanlıklardan gelen etütler ya da öneriler bekleniyor. Bunlar arasında Lefkoşa'da Cumhuriyet Hukuk Dairesi için yeni bir bina, uluslararası koruma başvuru sahipleri için 'Limnes' kabul merkezi, geri gönderilecek kişiler için bir ön ayrılma merkezi ve Sığınma Servisi binası bulunuyor.
Listede ayrıca Larnaka'nın merkezi otobüs terminali, Ayia Napa, Peyia, Larnaka ve Eptagoneia itfaiye istasyonları ile Agros itfaiye deposunun genişletilmesi var. Athalassa'daki Meteoroloji Dairesi radyo fener istasyonu binasının genişletilmesi, otoyol servis istasyonları, Kamu İşleri Dairesi için yeni genel merkez ve merkezi laboratuvar, Denetim Dairesi ofisleri ve Aradippou polis karakolu da ilerletilecek projeler arasında.
Bütçede elektrikli hareketlilik ve filo yenileme için 31 milyon euro bulunuyor: elektrikli hareketliliğin teşviki için 20 milyon euro, eski ve kirletici araçların hurdaya çıkarılması için 5 milyon euro, hafif ve ağır elektrikli araçların şarj altyapısı için 6 milyon euro. 2025'te toplam 2.220 elektrikli araç tescil edildi; 2026'nın ilk sekiz ayında ise 1.346 araç tescil edildi.
Bütçe, bakanlığın 2027-2029 stratejik planının parçası. Planın üç önceliği var. Birincisi, sürdürülebilir ve akıllı hareketlilik, yol güvenliği ve yeşil dönüşüm odağında modern, güvenli ve dayanıklı ulaştırma altyapısı. İkincisi, yükseltilmiş hava ulaştırması ile liman altyapısı ve hizmetlerinin sürdürülebilir gelişimi yoluyla daha güçlü hava ve deniz bağlantıları. Üçüncüsü ise dijital dönüşümle bakanlığın posta, elektrik ve mekanik ile diğer hizmetlerini modernleştirmek; böylece kamuya ve işletmelere sunulan hizmetleri iyileştirmek.
