Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis, geçiş noktaları konusunda yeni bir alternatif önerisiyle bugünkü görüşmeye Kıbrıslı Türk lider Tufan Erhürman ile gidiyor. Hristodulidis, Gazimağusa'nın kapalı bölgesi ve doğrudan ticaret önerisinde ısrar ediyor. Ayrıca müzakerelerin yeniden başlatılması için izlenecek yöntem konusunda da öneride bulunuyor. Hristodulidis, bugünkü görüşmenin olumlu sonuçlar vermesini umduğunu söyledi. Rum tarafının, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in Pyroi-Athienou ve Mia Milia için yaptığı uzlaştırıcı öneriyi kabul ettiğini, ancak bu önerinin Kıbrıslı Türk tarafınca reddedildiğini hatırlattı.
Hristodulidis, Lefkoşa Havalimanı bölgesinde yapılacak görüşmeye gitmeden önce Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda yaptığı açıklamada üç somut hedefe odaklandığını belirtti. Bu hedefler, daha önce sunduğu 19 öneri arasında yer alıyor.
Hristodulidis, bu önerilerden birinin kabul edilmesini olumlu bir gelişme olarak değerlendirdi. Bu sayede bugün iki liderin Gençlik ve Kültürel Miras Teknik Komiteleri ile Sivil Toplum Danışma Kurulu'yla ortak görüşmeler yapacağını söyledi.
Hristodulidis, Danışma Kurulu'nun kurulmasının Rum tarafının önerisi olduğunu hatırlattı. Gençlik Teknik Komitesi'nin kurulması önerisinin ise ilk kez 2023'te Kıbrıs ziyareti sırasında BM'li Rosemary DiCarlo tarafından getirildiğini kaydetti.
Hristodulidis, Rum tarafının bu öneriyi hemen kabul ettiğini, ancak Kıbrıslı Türk tarafının onaylamasının iki yıl sürdüğünü anlattı.
Üçüncü ya da dördüncü alternatif öneri
Hristodulidis'in ilk hedefi, yeni geçiş noktaları konusunda anlaşma sağlanmasına yönelik çabalar.
Hristodulidis, yeni bir öneri sunduğunu ve bunun, kendi değerlendirmesine göre, Rum tarafının üçüncü ya da dördüncü alternatif önerisi olduğunu söyledi. Amacının çıkmazı aşmak olduğunu vurguladı.
Hristodulidis'e, yeni önerinin Kokkina gibi daha önceki önerilerin yerini alıp almadığı soruldu. Hristodulidis, ayrıntılara girmekten kaçındı ve Kıbrıslı Türk tarafının yanıtını beklemesi gerektiğini, ancak ondan sonra kamuoyu önünde görüş bildirebileceğini belirtti.
Bu soru üzerine Hristodulidis, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in Pyroi-Athienou ve Mia Milia için sunduğu uzlaştırıcı öneriyi hatırlattı.
Hristodulidis'e göre Guterres, Kıbrıs'ta yaptığı ikili görüşme sırasında yeni bir öneri sunmuştu. Hristodulidis, bu önerinin Kıbrıslı Türk lidere de iletildiğini düşündüğünü söyledi.
Hristodulidis, bu açıklamanın yemekte duyurulmasının beklendiğini, Guterres'in de bu öneriyi «makul bir uzlaşma» olarak nitelendirdiğini anlattı.
Hristodulidis, bu somut önerinin Rum tarafınca kabul edildiğini, ancak Kıbrıslı Türk tarafınca kabul edilmediğini vurguladı.
Gazimağusa ve doğrudan ticaret önerisinde ısrar
Hristodulidis'in ikinci hedefi, Gazimağusa'nın kapalı bölgesi ile doğrudan ticaret önerisine ilişkin.
Hristodulidis, bunun her iki toplum için de olumlu sonuçlar doğurabilecek, karşılıklı yarar sağlayan bir öneri olduğunu savundu.
Öte yandan, bu önerinin iki tarafın Kıbrıs sorununda somut adımlar atma iradesinin gerçek bir sınavı olduğu görüşünü dile getirdi.
Hristodulidis, «Güven artırıcı cesur adımlara açıkça daha olumlu bakıyorum» dedi. Bu tür girişimlerin Kıbrıs toplumunun tamamına güçlü bir mesaj verebileceğini belirtti.
Müzakerelerin yeniden başlatılması için yöntem de masada
Hristodulidis'in gündeme getirmeyi planladığı üçüncü konu, Kıbrıs sorununda sonraki adımların yöntemiyle ilgili.
Hristodulidis, bunun Rum tarafının önerisi olduğunu ve bu önerinin daha önce BM Genel Sekreteri'ne ve onun kişisel temsilcisi María Ángela Holguín'e New York'ta sunulduğunu anlattı.
Bu öneri Kıbrıslı Türk lidere de iletildi. Öneri, güven artırıcı tedbirler ile müzakerelerin yeniden başlatılması çabalarında nasıl bir çıkış yolu bulunabileceğiyle ilgili.
Hristodulidis, bugünkü görüşmenin özellikle María Ángela Holguín'in Kıbrıs'a yapacağı yakın ziyaret öncesinde olumlu sonuç vermesini umduğunu söyledi.
İlerleme konusundaki eleştirilere dolaylı yanıt veren Hristodulidis, Rum tarafının somut öneriler ve alternatif seçenekler sunmaya devam ettiğini, gelişmeler için gerekli koşulların oluşturulmaya çalışıldığını vurguladı.
Hristodulidis, «Gelişmeler yaşanmasını istiyoruz ve bunu uygulamada gösteriyoruz» dedi. Çabanın yalnızca kamuoyu açıklamalarıyla sınırlı olmadığını, somut önerilerle, eylemlerle ve fikirlerle desteklendiğini ekledi.
İki liderin bugünkü görüşmesi Birleşmiş Milletler'in himayesinde gerçekleşiyor. Görüşmelerde güven artırıcı tedbirler ile müzakerelerin yeniden başlatılmasının koşullarının oluşturulması üzerinde durulacak.
