Uluslararası Para Fonu (IMF), Kıbrıs'ın 2025 yılında yüzde 3,8, 2026 yılında ise yüzde 3 reel GSYİH büyümesi kaydedeceğini öngördü. Ortadoğu'daki savaş nedeniyle küresel ekonomik riskler yoğunlaşırken Kıbrıs, bu tahminlerle Avrupa'nın en güçlü performans gösteren ekonomileri arasında yerini koruyor.
IMF, küresel ekonominin artan belirsizlik dönemine girdiğini ve çatışma kaynaklı aksaklıkların son dönemdeki toparlanmayı tehdit ettiğini vurguladı.
Küresel büyüme, çatışmanın sınırlı kalması varsayımıyla 2026'da yüzde 3,1, 2027'de yüzde 3,2 olarak öngörülüyor. Bu rakamlar önceki beklentilerin altında kaldı. İran'ın dahil olduğu savaşın ardından yükselen enerji fiyatları ve sıkılaşan finansal koşullar bu gerilemenin temel nedenleri olarak gösterildi.
IMF, küresel enflasyonun 2026'da yüzde 4,4'e yükseleceğini, 2027'de ise yüzde 3,7'ye gerileyeceğini tahmin ediyor.
IMF raporunda, "Ortadoğu'daki savaş enerji fiyatlarını yukarı çekerek küresel büyümeyi rayından çıkarabilir" ifadesi kullanıldı. Görünümün özellikle çatışmanın yoğunlaşması veya uzaması halinde ciddi aşağı yönlü riskler taşıdığı vurgulandı.
Daha olumsuz senaryolarda IMF, enerji piyasasındaki aksaklığın boyutuna bağlı olarak küresel büyümenin yüzde 2,5'e hatta yüzde 2'ye kadar düşebileceğini belirtti.
Temel senaryoda ortalama petrol fiyatları 2026'da 82 dolar, 2027'de 75 dolar olarak öngörülüyor. Daha olumsuz senaryoda petrol fiyatlarının 2026'da 100 dolara çıkarak enflasyonu yüzde 5,4'e itebileceği tahmin ediliyor.
En kötü senaryoda ise petrol fiyatlarının 2026'da 110 dolara, 2027'de 125 dolara tırmanabileceği ve enflasyonun sırasıyla yüzde 5,8 ve yüzde 6,1'e ulaşabileceği uyarısı yapıldı.
IMF, enerji ithalatına bağımlı gelişmekte olan ekonomilerin en ağır baskıyla karşılaşacağını öngörüyor.
Avrupa'ya ilişkin değerlendirmede ise avro bölgesi ekonomisinin 2026'da yüzde 1,1'e yavaşlayacağı belirtildi. Bu oran 2025'teki yüzde 1,4'ün ve önceki tahminlerin altında kalıyor. Avro bölgesinde enflasyonun geçen yılki yüzde 2,1'den 2026'da yüzde 2,6'ya yükselmesi bekleniyor.
Ayrıca IMF, faiz oranlarının daha da artması gerekebileceğine işaret etti. Avrupa Merkez Bankası'nın 2026 yılında mevduat faizini 50 baz puan artırabileceği öngörülüyor.
IMF, "Savaşın etkisi, Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinden bu yana yükselen enerji fiyatlarının uzun süreli etkilerine eklenecek. Bu durum imalat sanayisini zayıflatıyor ve avronun reel değerlenmesi baskı oluşturuyor" değerlendirmesinde bulundu.
Avro bölgesinin ithal enerjiye bağımlılığı nedeniyle enerji fiyat şoklarına karşı özellikle kırılgan olduğu vurgulandı.
Çatışmanın ekonomik etkisinin en ağır biçimde Ortadoğu ve Orta Asya'da hissedileceği ve bu bölgedeki büyüme tahminlerinin yüzde 1,9 civarına düşürüldüğü belirtildi.
Suudi Arabistan'ın 2026'da yüzde 3,1 büyümesi bekleniyor; bu rakam Ocak ayı tahminlerine göre 1,4 puan aşağı yönlü revize edildi.
Büyük ekonomiler arasında ABD'nin yüzde 2,3 büyümesi öngörülürken Çin'in büyümesinin yüzde 4,4'e yavaşlaması bekleniyor. İngiltere'nin büyüme tahmini ise 0,5 puan düşürülerek 2026 için yüzde 0,8 olarak belirlendi.
IMF, jeopolitik parçalanma, yüksek kamu borcu ve zayıflayan politika güvenilirliğinin küresel kırılganlıkları artırdığını vurguladı.
Savunma harcamalarının jeopolitik gerilimler nedeniyle hızla arttığını belirten IMF, bunun kısa vadede büyümeyi destekleyebileceğini ancak enflasyon ve mali baskıları da artıracağını kaydetti. Rapor, büyük savunma harcaması artışlarının üç yıl içinde kamu borcunu yaklaşık 7 puan yükselttiğini ortaya koydu. Savaş koşullarında bu etki daha da belirgin hale geliyor: kamu borcu yaklaşık 14 puan artarken sosyal harcamalar geriliyor.
IMF ayrıca silahlı çatışmaların uzun süreli ekonomik izler bıraktığını ve üretim kayıplarının finansal krizler veya doğal afetlerdekinden daha büyük olduğunu vurguladı. Toparlanmanın yavaş ve dengesiz ilerlediğini, sermaye ve verimlilik düşük kalırken büyük ölçüde işgücüne dayandığını belirtti.
IMF, mevcut ortamda yol almak ve uzun vadeli istikrarı desteklemek için güçlü politika koordinasyonu, güvenilir çerçeveler ve uluslararası işbirliğinin vazgeçilmez olduğunu ifade ederek raporunu tamamladı.
