ABD'nin İran'a yönelik saldırılarına ara vermesine rağmen savaş alanı genişliyor. Yemen'deki Husiler, Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz kıyısındaki petrol tesislerini vururken, İran da Ukrayna'yı Hazar Denizi'ndeki bir ticari gemisine saldırmakla suçladı. ABD yönetimi diplomatik çözüm sinyali verirken, çatışmanın Yemen iç savaşını yeniden alevlendirebileceği belirtiliyor.
ABD ordusu cumartesi günü yaptığı açıklamada, İran'a yönelik deniz ablukasının 'tüm gücüyle devam ettiğini' duyurdu. Ancak 13 gecedir süren ve giderek şiddetlenen hava saldırılarına neden ara verildiğine dair bir açıklama yapılmadı. Hafta sonu İran'ın ABD saldırılarına karşılık olarak daha önce her gün yaptığı komşu ülkelere yönelik misilleme saldırıları da gerçekleşmedi.
Aradaki duraklamayla ilgili konuşan üst düzey bir Trump yönetimi yetkilisi, Başkan Trump'ın 'her zaman diplomasiyi tercih ettiğini, ancak İran'a masaya ciddi bir şekilde gelmezlerse neler olacağını gösterdiğini' söyledi. New York Times, cumartesi günü iki kaynağa dayandırdığı haberinde, Trump'ın şimdilik İran'a yönelik saldırıları artırma planlarından geri adım attığını yazdı. Gazeteye göre başkan ve danışmanları, çatışmanın yayılması, savunma stoklarının tükenmesi, Körfez'deki müttefiklerin yabancılaştırılması ve enerji arzı ile küresel ekonominin etkilenmesi konularında endişeli.
Bir ABD'li yetkilinin CNN'e verdiği bilgiye göre, Başkan Yardımcısı JD Vance ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Dan Caine, cuma günü Beyaz Saray'da yapılan toplantıda Trump'a ABD mühimmat stoklarıyla ilgili endişelerini iletti. Savunma Bakanlığı'ndan bir kaynak da cumartesi günü kanala operasyonların 'beklemeye alındığını' söyledi. Yetkililer, özellikle hassas güdümlü mühimmatların hızla tükendiğini ve yeniden tedarikin zaman alacağını belirtti.
Körfez'deki sakinliğe rağmen, cumartesi günü İran'ın Husi müttefikleri ile Suudi Arabistan arasındaki çatışma, savaşın Hürmüz Boğazı'ndan sonra ikinci büyük bir deniz ticaret yolunu daha etkileyebileceğini ve Yemen iç savaşını yeniden alevlendirebileceğini gösterdi.
Öte yandan İran Dışişleri Bakanlığı, Ukrayna'yı Hazar Denizi'ndeki bir İran ticari gemisine saldırmakla suçladı. Açıklamada bir denizcinin öldüğü, birinin de yaralandığı belirtildi. Devlet haber ajansı IRNA'ya göre bakanlık, Tahran'daki Ukrayna maslahatgüzarını büyükelçiliğe çağırarak 'düşmanca ve suç teşkil eden' saldırıyı protesto etti. İran'ın bu suçlaması, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin Kiev'in, Rusya'nın Orta Doğu'daki uydu gözlemlerini İran'a aktardığını tespit ettiğini söylemesiyle aynı zamana denk geldi. Zelenskiy, bu sayede İran'ın bölgedeki saldırılarını yönlendirebildiğini iddia etti.
SAVAŞ YEMEN'E SIÇRAMA TEHDİDİ
Husi askeri sözcüsü Yahya Seri, cumartesi günü Suudi devlet petrol şirketi Aramco'ya ait Cizan ve Yanbu kentlerindeki tesisleri vurduklarını açıkladı. Reuters'ın doğruladığı sosyal medya görüntülerinde, Yemen sınırına yakın Cizan'daki Aramco rafinerisinden büyük bir duman sütunu yükseldiği görüldü. Rafinerinin günlük ham petrol işleme kapasitesi 400 bin varil. Asya merkezli iki ticaret kaynağı, Cizan'daki yakıt ve petrol depolama tesislerinde olası hasar konusunda bilgilendirildiklerini söyledi. Aramco'dan konuyla ilgili yorum taleplerine yanıt gelmedi.
Yanbu'da ise petrol tesislerini hedef alan iki füze imha edildi. Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz'deki ana petrol limanı olan Yanbu, İran'ın abluka altına aldığı Hürmüz Boğazı'nı devre dışı bırakarak Suudi petrolünün geçişi için kilit bir güzergah haline gelmişti. Husilerin bu saldırıları, Kızıldeniz'deki ticaret yollarını da tehdit ediyor.
SUUDİ ÖNCÜLÜĞÜNDEKİ KOALİSYON HUDEYDE'Yİ VURDU
Yemen'deki yetkililere göre, Suudi Arabistan destekli ve uluslararası alanda tanınan hükümetin hava kuvvetleri, on yılı aşkın süredir Husilerle savaşan koalisyonun parçası olarak Marib ve El-Cevf vilayetlerindeki Husi mevzilerini vurdu. Yetkililer, Yemen iç savaşında her iki tarafın da cephe hattında güçlerini seferber ettiğini belirtti. Suudi Arabistan, İran yanlısı Husilerin Yemen'in başkenti Sana'yı ele geçirmesinin ardından 2015'te onlara karşı savaşan Arap koalisyonuna liderlik ediyor. Kıtlık ve çatışmaların yüz binlerce kişinin ölümüne yol açtığı iç savaş, 2022'den bu yana ateşkesle durmuştu.
Ancak bu ateşkes bu ay bozuldu. Husiler, İranlı müttefiklerinin beş ay önce ABD ve İsrail tarafından saldırıya uğramasıyla başlayan geniş çaplı savaşa fiilen katıldı. Geçtiğimiz hafta Suudi Arabistan'a deniz ablukası ilan eden Husi lideri Abdulmelik el-Husi, tüm Suudi petrol tesislerinin hedef olabileceğini söyledi. Suudi koalisyonu ise Husi mevzilerine yönelik hava saldırılarını yoğunlaştırdı.
