Kıbrıs, yapay zekânın Avrupa ekonomisini ve işletmelerin rekabet gücünü dönüştürdüğü bir dönemde dijital dönüşümde yavaş ilerliyor. Kıbrıs Mali Konseyi'nin ara raporuna göre Kıbrıs'taki işletmelerin yüzde 9,3'ü yapay zekâ kullanıyor. Avrupa Birliği genelinde bu oran yüzde 20. İşgücü verimliliği ise AB ortalamasının yüzde 80'i seviyesinde.
Konsey'e göre Kıbrıs'taki işletmeler, hem yeni teknolojileri kullanma hem de işgücü verimliliği konusunda Avrupalı rakiplerinin gerisinde kalıyor. Konsey, çalışanların eğitilmesinin gerekli olduğunu ama tek başına yeterli olmadığını belirtiyor. Teknoloji yatırımlarına yönelik teşviklerin, modernleşmiş iş modellerinin ve yapay zekâ benimsenmesini sınırlayan engellerin kaldırılmasının da gerektiğini vurguluyor. Konsey, öncelikle küçük işletmelerin desteklenmesi gerektiğini söylüyor.
Her ölçekte fark
Tablo, işletmeler büyüklüklerine göre ayrıldığında daha da endişe verici hale geliyor. 10 ila 49 çalışanı olan küçük işletmelerde yapay zekâ kullanımı yüzde 7,7, AB'de ise yüzde 17. Orta ölçekli işletmelerde oran yüzde 15,3, AB'de ise yüzde 30,4. 250'den fazla çalışanı olan büyük işletmelerde bile oran yalnızca yüzde 35,1, AB'de ise yüzde 55. Sorun yalnızca küçük işletmelerle sınırlı değil, işletme yapısının tamamına yayılıyor.
Dijital zayıflığın Kıbrıs'taki işletmelerin küçük ölçekli olmasından kaynaklandığı savı da rakamlarla çelişiyor. Kıbrıs'taki 95.377 işletmenin 89.171'i, yani yüzde 93,5'i çok küçük ölçekli. Bu oran, AB'deki yüzde 94,4'e yakın. Kıbrıs'ın işletme yapısı tek başına teknoloji açığını açıklamıyor.
Beceri asıl engel değil
Sorun yalnızca beceriyle ilgili değil. Konseyin incelediği Eurostat verilerine göre Kıbrıs nüfusunun yüzde 55,8'i en azından temel dijital becerilere sahip; AB'de bu oran yüzde 60,4. Bu fark, yapay zekâ kullanımındaki farka kıyasla belirgin biçimde daha küçük. Bu da sorunun, teknolojinin üretim sürecine entegre edilmesinde daha derin bir yerde olduğuna işaret ediyor.
Konsey, dijital becerileri güçlü ülkelerin genellikle yapay zekâyı daha fazla kullandığını ve daha yüksek verimliliğe sahip olduğunu not ediyor. Ancak bu bağlantı, yüksek verimliliğin teknolojinin kullanımından kaynaklandığını kanıtlamıyor.