Athina ve Lefkoşa, Girit-Kıbrıs elektrik bağlantısı için yapılacak araştırmaları yürütecek Fransız araştırma gemisi Abeille Marengo için NAVTEX yayımladı. Geminin araştırmaları bugün itibarıyla 6 Mart 2026 tarihine kadar sürecek.
Beklendiği gibi Türkiye, Yunanistan ve Kıbrıs'ın Fransız araştırma gemisi "Abeille Marengo"nun elektrik bağlantısı kapsamında yapacağı araştırmalar için yaptığı duyurulara tepki olarak karşı NAVTEX yayımladı.
Ankara, karşı NAVTEX'te Yunan NAVTEX 1411/26 ile tahsis edilen deniz alanının bir bölümünün, 18 Mart 2020 tarihinde Birleşmiş Milletler'e bildirildiği şekliyle Türk kıta sahanlığı içinde bulunduğunu ileri sürdü.
Ayrıca söz konusu araştırma faaliyetleri için izin verilmediğini belirtti ve faaliyetlerin ilgili Türk makamlarıyla koordine edilmesini istedi.
Yunan ve Kıbrıs NAVTEX'i, kablo döşeme güzergahının tamamını Kıbrıs münhasır ekonomik bölgesine kadar kapsıyor. Girit'in kuzeyindeki ve uluslararası sulardan oluşan bölgede araştırmalar daha önce yapılmış, Kasos olayı sonrasında bile sürdürülmüştü. Kalan ana araştırma alanı, Kasos'un doğusundan Kıbrıs münhasır ekonomik bölgesi sınırlarına kadar uzanan bölgeyi kapsıyor.
NAVTEX'in yürürlüğe girişi derhal gerçekleşti. Bu durum, Heraklion limanında bulunan Fransız araştırma gemisi Abeille Marengo'nun araştırma bölgesine derhal hareket edeceği anlamına geliyor.
Yunanistan Dışişleri Bakanlığı açıklaması
Dışişleri Bakanlığı açıklamasında, Yunanistan-Kıbrıs elektrik bağlantısı GSI kapsamında araştırma ve kablo döşeme çalışmaları için gerekli izin süreçlerinin ilgili Yunan makamlarınca tamamlandığı vurgulandı. Açıklama, proje sahibi şirket GSI adına Fransız şirketi NEXANS'ın yaptığı başvurunun ardından geldi.
Özellikle, Denizde Araştırma İzinleri Verilmesi Yetkili Bakanlararası Komitesi'nin olumlu görüşü üzerine Dışişleri Bakanı, 6 Kasım 2026 tarihinde çalışmaların araştırma ve kablo döşeme izin kararını yayımladı. Bunun ardından araştırma gemisi, çalışmaların yürütülmesi için öngörülen denizcilere duyuru NAVTEX'inin yayımlanmasını talep etti ve duyuru derhal yayımlandı.
Yunanistan'ın NAVTEX'i
Kıbrıs'ın NAVTEX'i
Dışişleri Bakanı G. Geraspetritis'in Kıbrıs Cumhuriyeti mevkidaşı K. Kombos ile iki ülkenin yakın koordinasyonu çerçevesinde telefon görüşmesi yaptığı daha önce bildirilmişti.
Yunan medyasına göre, 2 Kasım'da Yunan Dışişleri Bakanlığı himayesindeki özel bakanlararası komite üyeleri, projenin izinlendirilmesine ilişkin görüşlerini bugün Cuma gününe kadar sunmak üzere bilgilendirildi. Olumlu yanıt verilmesi halinde Sahil Güvenlik, Fransa bayraklı Abeille Marengo gemisi için "muafiyet izni"ni verecek.
Bunun ardından proje yönetim şirketinin NAVTEX yayımlanması için resmi başvurusu yapılacak ve başvuru Milli Savunma Bakanlığı'na iletilecek. Böylece Deniz Kuvvetleri Hidrografi Servisi tarafından NAVTEX derhal yayımlanacak.
İyi bilgilendirilmiş kaynakların değerlendirmelerine göre, ABD'deki ara seçimlerin ardından oluşan ortam, araştırmaların yeniden başlaması için elverişli bir fırsat yaratıyor ve 2024'te Türk savaş gemilerinin müdahalesi üzerine araştırmaların durdurulduğu olayın tekrar etme ihtimalini sınırlıyor.
Fransız ve Türk tarafı arasında sağlanan mutabakat sonrasında Türk tarafının ya hiç tepki vermeyeceği ya da alışılmış hale gelen telsiz üzerinden taciz olarak bilinen hailing sürecini sınırlı tutacağı değerlendiriliyor.
