Ortadoğu'daki gelişmeler, özellikle Basra Körfezi'ndeki gerilim, küresel ekonomiye yeni belirsizlikler ekliyor. Ekonomist Tassos Yiasemides, bu dalgalanmanın yatırımcıları ve işletmeleri harekete geçmekten alıkoyduğunu söyledi.
Yiasemides, Kıbrıs Haber Ajansı'na (CNA) yaptığı açıklamada, ateşkese rağmen ABD ile İran arasındaki müzakerelerin nasıl gelişeceğine dair belirsizliğin yatırımcıları yeni girişimlerden caydırdığını belirtti.
Yiasemides, "Bir ekonomi için en kötü şey dalgalanmadır" diyerek yatırım kararları ve yeni iş girişimlerinin istikrarlı bir ekonomik ve siyasi ortam gerektirdiğini vurguladı.
Bu belirsizlik düzeyinin küresel ekonomi için daha geniş sorunlar yarattığını açıklayan Yiasemides, enerji açısından hassas bir bölgedeki sürekli iniş çıkışların hem hükümetlerin hem de işletmelerin kararlarını etkilediğini ve uluslararası ekonomik faaliyetleri yavaşlattığını ifade etti.
Yiasemides aynı zamanda daha karmaşık bir ekonomik tablonun oluştuğuna dikkat çekti. Bu tablo hem petrol fiyatlarından hem de taşımacılık maliyetleri üzerindeki artan baskıdan şekilleniyor. Yakıt fiyatları ve sigorta primleri yükselirken enflasyon da fiyatları yukarı itmeye devam ediyor.
Yiasemides, "Savaş yarın bitse bile petrol ve doğalgaz arzının normal seviyelere dönmesinin 8-12 ay süreceğini anlıyoruz çünkü altyapı hasar gördü" dedi ve bu tahminin Basra Körfezi bölgesindeki ülkeler tarafından daha önce açıklandığını belirtti.
Bu bağlamda Yiasemides, yeni çatışmalar yaşanmaması ve altyapı onarımının ilerlemesi koşuluyla 2026'nın ilerleyen aylarında normale dönüşün mümkün olabileceğini söyledi. Aksi takdirde etkilerin katlanarak artacağı uyarısında bulundu.
Yiasemides, ABD için İran'ın yanı sıra Çin'in de önemli bir ekonomik rakip olmaya devam ettiğini belirtti. Bu geniş rekabet çerçevesinde Başkan Donald Trump'ın Avrupa'yı Çin ile ticaretini sınırlandırması için baskı yapmaktan çekinmeyeceğini savundu.
Yiasemides, "Trump, Avrupa'dan askeri açıdan hayal kırıklığına uğradığını ve ekonomik olarak intikam alabileceğini belirtti" diyerek ABD başkanının Avrupa ekonomisinin mevcut durumu göz önüne alındığında bu ekonomik çatışmada müttefikler kazanma kapasitesine sahip olduğu görüşünü ifade etti.
Mevcut durumdan bazı kazananların da olduğunu ekleyen Yiasemides, bunlar arasında ABD petrol şirketleri ve Rusya'nın yer aldığını söyledi.
Son olarak Yiasemides, Avrupa'nın enerji açısından yalıtılmış durumda olduğunu ve bu nedenle uluslararası ekonomik ilişkilerde tek başına rol oynayamayacağından enerji konusunda Trump ile uyum sağlamasının büyük olasılık olduğunu ifade etti.