KKTC Başbakanı Ünal Üstel ve Türkiye Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Perşembe akşamı Türkiye'den Kuzey Kıbrıs'a yapılacak yıllık mali yardımı belirleyen yeni protokolü imzaladı. Protokolün değeri 25 milyar TL (480 milyon Euro) olarak belirlendi.
İmza töreninin ardından Ankara'da ortak basın toplantısı düzenleyen Yılmaz, protokolün detaylarını açıkladı. Türk hükümetinin hedefinin Kuzey Kıbrıs'ı "Doğu Akdeniz'in parlayan yıldızı" haline getirmek olduğunu söyledi. Geçen yılki protokolde başlangıçta 16 milyar TL olarak belirlenen tahsisatın 21 milyar TL'ye yükseltildiğini ve bunun yüzde 89'unun kullanıldığını belirtti.
Bu yıla ilişkin olarak Yılmaz, Güzelyurt'taki yeni hastanenin inşaatının bu ayın sonuna kadar tamamlanacağını açıkladı. Ancak Üstel daha önce hastanenin hem 2024 hem de 2025 yılında tamamlanacağını vaat etmişti.
Yılmaz ayrıca Karpaz yarımadası için Tavros köyünde inşa edilen yeni hastanenin, kuzeyin tek taraflı bağımsızlık ilanının 43. yıl dönümüne denk gelen 15 Kasım'da açılacağını duyurdu. Bunun yanı sıra kuzeydeki mevcut sağlık tesislerinde tadilat çalışmalarının "yakında başlayacağını" vaat etti.
Teknoloji konusuna geçen Yılmaz, kuzeye fiber optik internet kurulması planlarının "bilgi teknolojisi adası vizyonumuz için güçlü bir temel oluşturacağını" söyledi.
Kuzeyde fiber optik internet planları tartışmalara da yol açtı. Kurulumu için yapılan anlaşma, Türk Telekom'a kuzeyde geniş bant internet sağlama konusunda münhasır haklar tanıyor ve Kıbrıslı Türk vergi mükellefleri için başlangıçta öngörülen tutarın dört katından fazlasına mal olacak.
Anlaşma geçen ay Kıbrıs Türk yasama meclisinden geçti. Ancak Kıbrıs Türk lideri Tufan Erhürman konuyu yargıya taşıdı ve ihale yapılmadan Türk Telekom ile münhasır anlaşma imzalanmasının KKTC anayasasını ihlal edebileceği uyarısında bulundu.
Yılmaz, fiber optik internet planlarını özetledikten sonra "bilgi teknolojisi adası" vizyonunun ayrıca doktor randevusu alınabilecek bir çevrimiçi sistem kurulmasını ve kuzeyin göç sisteminin tamamen dijitalleştirilmesini kapsadığını açıkladı.
Yılmaz ayrıca Kıbrıslı Türk işletmelerine yönelik beş yeni kredi programı açıkladı. Bu programlar çiftçileri, küçük ve orta ölçekli işletmeleri, esnafı, hizmet sektörünü ve turizm tesislerini kapsıyor.
Krediler hakkında "Amacımız yatırımı ve üretimi artırmak, özellikle gençler ve kadınlar arasında girişimciliği ve istihdamı desteklemektir" diyen Yılmaz, yeni programlar kapsamında toplam 800 milyon TL (15 milyon Euro) değerinde kredi kullandırılacağını belirtti.
Yılmaz ayrıca toplam 822 kilometre yolun yeniden asfaltlanacağını duyurdu. Bu yollar arasında Dipkarpaz ile Apostolos Andreas manastırını birleştiren yol, Girne ile Değirmenlik arasındaki "dağ yolu" ve adanın en kuzeybatısındaki Livera ile Orga köylerini bağlayan yol bulunuyor.
Konuşmasının sonlarına doğru Yılmaz, Türkiye'nin geçen ay Orta Doğu'daki çatışma nedeniyle adaya dört F-16 savaş uçağı göndermesinin "Türkiye var oldukça Kıbrıs Türk halkının güvenlik içinde yaşamaya devam edeceğinin" kanıtı olduğunu söyledi.
Yılmaz Kıbrıs sorununa da değinerek "Rum tarafı çözüm konusunda ciddi değildir" dedi ve "Kıbrıs Türk halkının egemen eşitliği kabul edilmelidir" ifadesini kullandı. Ardından "kalıcı çözüme giden en gerçekçi ve adil yol iki devletli yapıdır" diyerek konuşmasını tamamladı.
Ancak bu görüş Kıbrıs Türk toplumunun resmi tutumunu yansıtmıyor. Seçilmiş lider Tufan Erhürman, Kıbrıs sorununun federal çözümünü savunuyor.
Üstel ise protokol hakkında "Siyasetimizin özü söz değil, iş, eylem, çalışmadır" diyerek çeşitli altyapı projelerinin yıl sonuna kadar tamamlanacağını vaat etti.
Üstel ayrıca kuzeyde seçim konusuna kısaca değindi. Son günlerde binlerce protestocu, diğer taleplerin yanı sıra en kısa sürede meclis seçimlerinin yapılmasını talep etmek için yasama meclisine yürümüştü.
Bir sonraki Kıbrıs Türk meclis seçimlerinin en geç gelecek Şubat ayında yapılması gerekiyor. Üstel bu konuda "Seçimler zamanı geldiğinde yapılacaktır" dedi.
Protokolü övmeye devam eden Üstel, "Attığımız her adımla sadece bugünü değil, yarını da güvence altına almayı hedefliyoruz" dedi ve koalisyon hükümetinin "daha güçlü bir ekonomi, daha müreffeh bir toplum ve daha güvenli bir gelecek inşa etmeyi" amaçladığını ekledi.
"Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin geleceği güçlü ve yarını aydınlıktır" dedi.
Üstel de Yılmaz gibi Orta Doğu çatışmasına atıfta bulunarak Rum tarafını eleştirdi. "Rum yönetiminin akılsız politikaları nedeniyle Kıbrıs adası savaşın bir parçası haline geldi" diyen Üstel, "böyle bir ortamda KKTC'de halkın barış ve güvenlik içinde yaşamasını sağlayan tek güç Türkiye'nin adadaki varlığıdır" ifadesini kullandı.
"Her tarafta ateş varken biz barış içinde yaşıyorsak, bu Türkiye sayesindedir" dedi.
Üstel de Kıbrıs sorununa değinerek "Çözümün adı bellidir; çözüm iki devlettir" dedi.
