Dışişleri Bakanı Konstantinos Kombos, Perşembe günü bakanlar kurulu toplantısı çıkışında yaptığı açıklamada, Kıbrıs sorununda önümüzdeki haftalarda ve aylarda ilerleme kaydedilmesinin anahtarının Türk hükümetinin tutumu olduğunu söyledi.
Kombos, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres'in, Kıbrıs sorununa ilişkin yeni bir genişletilmiş toplantı düzenlenmesi için "Türkiye'nin rızasını aldığını" belirtti. Bu nedenle, "Genel Sekreter'in dün tanımladığı çerçevede olumlu bir şekilde yeni bir pozisyon almak artık Türkiye'ye kalmıştır. Aksi takdirde, bunu Genel Sekreter'e nasıl açıklayacakları da onlara kalmış" ifadelerini kullandı.
Olumlu bir bakış açısına sahip olunması gerektiğini vurgulayan Kombos, "Bu nedenle Avrupa ile Türkiye arasındaki ilişkiler boyutunda ısrar ediyoruz. Türk tarafının adımlarına daha fazla ivme kazandırabilecek bir kritik kitle yaratma olasılığı olduğuna inanıyoruz" dedi.
Bakan, "Hepimiz kabul ediyoruz ki, sanırım artık hiçbir şüphe kalmadı, olumlu bir sonucun anahtarı Ankara'dadır ve öyle kalacaktır" diye ekledi.
Cuma günü Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis ve Kıbrıslı Türk lider Tufan Erhürman ile bir araya gelecek olan Avrupa Komisyonu'nun Kıbrıs sorunundan sorumlu yetkilisi Raffaele Fitto ile yapılacak görüşmeye ilişkin soruya Kombos, bu toplantı için "belirli bir stratejilerinin" olmadığını söyledi. "Aksine, stratejimiz Mart 2023'te başladı. Tabii ki gelişmelere bağlı olarak ayarlamalar yapılıyor. AB ile Avrupa-Türkiye ilişkileri konusunda somut önerilerde hareketlilik yaratılması gerektiğine inanıyoruz" diye konuştu.
Önerilerinin olduğunu ve bunları iletme ve tartışma fırsatı bulduklarını belirten Kombos, "kimsenin bunların hangi zaman dilimi içinde sonuçlandırılacağına dair kesin bir tahminde bulunamayacağını" kabul etti. Ancak, "kendi irademiz konusunda güvenle tahminde bulunabilir ve konumumuzu belirleyebiliriz. Bu sadece bize bağlı olsaydı, emin olun en kısa sürede tamamlanırdı çünkü bu çok net bir eğilime ve güçlü bir iradeye sahibiz. Ancak kendi olumlu tutumumuz göz önüne alındığında zamana ihtiyaç var, gerekli istişareler yapılmalı" dedi.
Guterres'in Çarşamba günü metodolojiye yaptığı atıf sorulan Kombos, böyle bir atfın "tamamen mantıklı" olduğunu, zira çabanın bu süreçte esasa ilişkin bir sonuca ulaşmayı hedeflediğini söyledi. "Kimsenin bunu, tartışmanın baştan sona genişletilmiş bir toplantı çerçevesinde gerçekleşeceği anlamında yorumlayabileceğini sanmıyorum. Nasıl ilerleneceği, bu kritik kitlenin nasıl oluşturulacağı konusunda bazı tartışmalar, bazı mutabakatlar, bazı müzakereler, bazı görüş alışverişleri olmalı" diye konuştu.
Bu tutumun Erhürman'ın dört maddesiyle uyumlu olup olmadığı sorulan Kombos, sadece "hem işgal altındaki topraklardan hem de Ankara'dan gelen açıklamaları gördük" yanıtını verdi. Kombos, "Biz, Genel Sekreter'in kamuoyu önünde ifade ettiği şeye atıfta bulunuyoruz; çerçeveye, yakınlaşmalara, müzakere süreci ve özü açısından son milin yürünmesi gerektiğine" dedi. Kıbrıslı Rum tarafının bu konuda "Genel Sekreter'in dün söyledikleriyle ve yarın Avrupa ile Türkiye arasındaki ilişkiyle ilgili konularda tartışacaklarımızla senkronize" olduğunu ekledi.
"Nihai bir sonuca ve sonuçları olan başarılı, genişletilmiş bir sürece doğru ilerlemek istiyoruz" ifadelerini kullanan Kombos, Türkiye'nin bölgedeki artan rolünün ve ABD ile yakınlaşan ilişkisinin dikkate alınıp alınmaması gerektiği sorusuna, "Türkiye'nin bölgedeki rolü uzun zamandır artmış durumda. Kıbrıs Cumhuriyeti, çevremizdeki tüm ülkelerle sahip olduğumuz ilişkiler ağı sayesinde, bölgedeki kendi faydasını ve rolünü vurgulamak için kendi çabasını gösteriyor" yanıtını verdi.
Kombos, Türkiye'nin "Avrupa ile Türkiye arasındaki ilişkiler meselesinin kendisini ilgilendiren çeşitli yönleri olduğunu" belirterek, şunları söyledi: "Bunlar, Kıbrıs sorununun özünü etkilemeden, müzakere duruşumuzu ve pozisyonumuzu değiştirmeden, belirli koşullar altında tartışılabilecek konulardır. İlerleme için kaldıraç yaratılabilecek yerde, Avrupa Birliği üyesi bir devlet olarak Kıbrıs Cumhuriyeti, bazı olumlu sonuçlar doğuracak somut bir anlaşma yapmaya hazırdır."
Taraflara "gevşek federasyon" fikrinin sunulabileceği yönündeki haberler sorulan Kombos, "Bizim tarafımızın ısrar ettiği ve etmeye devam edeceği şey, Kıbrıs sorununun kapsamlı bir çözümü için maddi müzakerelere ancak ve sadece BM Güvenlik Konseyi tarafından belirlenen çerçevede girilebileceğidir. Bu parametrelerin dışında kalan her şey hakkında, gerek söylem gerekse öz itibarıyla, pozisyonumuz son derece açık ve kesindi ve öyle kalmaya devam ediyor" dedi.
