Temsilciler Meclisi'nin mülteci komitesi başkanı Nikos Kettiros, Türk Kıbrıslı Mülk Yönetim Servisi'nin gelecek yıl için hazırlanan bütçesini incelediklerini ve bu incelemede Türk Kıbrıslı mülklerden alınan kiralarda çarpıtmalar tespit ettiklerini Pazartesi günü açıkladı.
Kettiros, Servisin Türk Kıbrıslı arazilerdeki kiraları piyasa referansına göre belirlediğini hatırlattı. Yabancı alıcıların yakındaki mülkleri satın aldığı bölgelerde ise kiraların yükseldiğini söyledi.
Kettiros, örnek olarak Limasol Marina, Baf Kalesi ve şimdi de Larnaka merkezindeki durumları sıraladı.
Kettiros, Türk Kıbrıslı mülklerdeki kiraların piyasa kirasının yüzde 25 ila 60'ı arasında belirlendiğini belirtti.
Bir örnek veren Kettiros, ayda 200 euro kira ödeyen bir dükkânın yanındaki bir mekânı anlattı. Bu mekân üçüncü ülke vatandaşı tarafından satın alınmış ve ayda 1.000 euroya kiraya verilmişti.
Kettiros'a göre Servis, bu durumda mülteci kiracının kirasını bu 1.000 euroluk rakam üzerinden belirleyecek.
“Bu bir çarpıtma,” diyen Kettiros, insanların ayakta tutamayacakları dükkânları kapatmaya zorlandığını da ekledi.
Servis, komitenin bütçeyi Genel Kurul'a göndermeden önce tutumunu belirlemek üzere yeniden toplanacağı gelecek Salı gününe kadar yazılı yanıtlarını verecek.
Kettiros, bütçenin genelini takdir ettiğini ancak birkaç noktada açıklık istediğini söyledi. Bunlar arasında yılda 2 milyon euro olarak belirtilen onarım bütçesindeki kesinti, onarımlardaki gecikmeler ve mülklerin onaylı yararlanıcılara iadesi yer alıyor.
Kettiros ayrıca Servis Müdüründen tatil evleri ve tarımsal arsalara ilişkin düzenlemeler için bir zaman çizelgesi istedi.
DİSİ Milletvekili Giorgos Lysandridis, Servisin bütçesinin 16 milyon euro olduğunu açıkladı. Bunun 6 milyon eurosunun devletten geldiğini, yaklaşık 8,7 milyon eurosunun ise kiralardan beklendiğini belirtti. Bu kiraların ağırlıklı olarak işyerlerinden ve Rum Kıbrıslı başvuranlara kiralanan tarım arazilerinden geldiğini ekledi.
Lysandridis, bu yaz Malia yakınlarındaki yangınlarda zarar gören Türk Kıbrıslı evlerin onarımı için ayrıca 750.000 euro ayrıldığını söyledi. Öngörülen açığın da 2026'da 2,2 milyon eurodan 800.000 euroya düştüğünü kaydetti.
Lysandridis, yeni düzenlemelerin 2027'nin başında beklendiğini ve personel ayrılıklarının başvuruları geciktirdiğini dile getirdi.
DİKO Milletvekili Adamos Aspris, kira artışlarını “kabul edilemez ve adaletsiz” olarak niteledi. Zor durumdaki bir çiftçinin, yakınlarda yapılan bir gelişme nedeniyle kirasının fırlayabileceğini söyledi.
Aspris, mültecilerin evleri onarmak için çoğu zaman on binlerce euro harcadığını, devletin ise daha sonra bu evleri geri alıp yeniden tahsis ettiğini belirtti. Küçük tarımsal arsa sahiplerinin de yüksek sosyal sigorta primi ödediğini vurguladı.
Komite, şubatta Limasol'daki ticari kiraların ayda 150 eurodan 2.800 euroya çıktığına dair bilgi aldı. Servisten, yeni kriterler sunulana kadar kira değerlendirmelerini dondurmasını istedi.
Türk Kıbrıslı Mülk Yönetim Servisi, değeri 7,5 milyar euronun üzerinde olan mülkleri yönetiyor. Bu mülklerden yılda yaklaşık 5 milyon euro kira tahsil ediyor.
