Pazar günü Alman seçmenler, zor günler geçiren Şansölye Friedrich Merz üzerinde daha fazla baskı yaratması beklenen iki eyalet seçimi için sandık başına gitti. Merz'in geleceği, bu ayki bir başka bölgesel seçimde aşırı sağın zaferinden bu yana belirsizliğini koruyor.
Eski komünist doğuda büyük ölçüde kırsal bir eyalet olan Mecklenburg-Batı Pomeranya ile başkent Berlin'deki seçimler, aşırı sağcı Almanya için Alternatif'in (AfD) nadir görülen bir başarı olan mutlak çoğunluğu kazanmaya yaklaştığı 6 Eylül'deki Saksonya-Anhalt seçiminin ardından geldi.
Sandıkların 18.00'da kapanması planlandı, Kıbrıs saatiyle 19.00. İlk çıkış anketlerinin kısa süre sonra açıklanması bekleniyor.
Bölgesel seçimler genellikle Almanya dışında fazla ilgi çekmez, ancak AfD'nin 2029'da yapılması planlanan federal seçimleri kazanma yolundaki ilk adım olarak gördüğü Saksonya-Anhalt'taki başarısı Avrupa'da şok dalgaları yarattı.
Yabancıların Almanya'da kalma hakkı olmayanların sınır dışı edilmesi için sert önlemler alınması, Rusya ile enerji bağlarının yeniden kurulması ve eurodan çıkılması isteyen parti, on yılı biraz aşkın sürede marjinal bir euroskeptik hareketten ülkenin en popüler partisine dönüştü.
Anketler, partinin Pazar günkü her iki seçimde de Saksonya-Anhalt'taki zaferini tekrarlamasının olası olmadığını gösteriyor. Ancak her iki seçim de son yıllarda kaydettiği ilerlemeyi vurgulaması ve diğer ana partilerin onunla koalisyon anlaşması yapmayı reddettiği "yangın duvarı" stratejisi hakkında yeni sorular gündeme getirmesi bekleniyor.
Son anketlere göre onay oranı yüzde 14'e kadar düşen Merz için sonuç, muhafazakar Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) partisinde liderliğini sürdürüp sürdüremeyeceği konusunda şüphe uyandıran darbe serisinin en yenisi oldu.
Mecklenburg-Batı Pomeranya'da CDU'nun tarihindeki en kötü seçim sonucunu alması bekleniyor. Forschungsgruppe Wahlen'ın Cuma günü yaptığı son kamuoyu araştırması partiyi sadece yüzde 6'da gösterdi ve eyalet parlamentosuna girmek için gereken asgari barajı aşamama riskiyle karşı karşıya.
Merz zorlanıyor
Geçen yıl Almanya'nın durgun ekonomisini büyümeye döndürecek reform sözüyle seçilen Merz, seçmenleri kazanmakta zorlandı. Popüler olmayan emeklilik, vergi ve sağlık reformlarına duyulan rahatsızlığı bir dizi iletişim hatasıyla daha da artırdı.
En azından şimdilik kıdemli CDU isimleri onun arkasında toplandı. Şansölyeyi değiştirmek her halükarda anayasal nedenlerle zor olacak ve bir halefi aynı derin ekonomik sorunlarla karşı karşıya bırakacak olduğunun farkındalar.
Ancak hükümetine duyulan hayal kırıklığı, seçmenlerin enerji ve konut maliyetlerindeki artış da dahil konulara odaklandığı Mecklenburg-Batı Pomeranya ve Berlin'deki kampanyaların üzerinde kaldı. Merz Cuma günü doğalgaz ve dizelde vergi indirimi içeren bir tüketici rahatlama paketi sundu.
Mecklenburg-Batı Pomeranya'da oy kullanmaya giden birkaç kişi yaşam maliyetlerinin büyük bir endişe kaynağı olduğunu söyledi.
Eyalet başkenti Schwerin'de Reuters'a konuşan seçmen Carlotta Heick, "Burada Schwerin'de bu maaşlarla artık neredeyse hiçbir şeyi karşılayamıyorsunuz" dedi.
İsmini vermek istemeyen yaşlı bir adam yabancı yardımı için yapılan fonlamayı eleştirdi. "Paramızı burada, ülkemiz için, çocuklar ve emekliler için kullanmalıyız" dedi.
Kırsal eyalette anketler, merkez sol Sosyal Demokratlar'ın (SPD) kampanyasını popüler eyalet başbakanı Manuela Schwesig etrafında şekillendirmesiyle yarışın son haftalarda sıkılaştığını gösterdi. Cuma günü yapılan Wahlen anketi SPD'nin aylar sonra ilk kez AfD'nin önüne geçtiğini ortaya koydu.
Ankette SPD yüzde 37, AfD yüzde 36, aşırı sol Sol Parti yüzde 9 ve çevreci Yeşiller yüzde 5'te kaldı; Yeşiller parlamento barajının hemen üzerindeydi. Her iki parti de Schwesig için potansiyel koalisyon ortağı olurdu.
Kapanış mitinginde Schwesig, AfD'den söz ederken "karanlık bulutlar" uyarısında bulundu ve partiyi tehlikeli olarak nitelendirdi.
Eyalette AfD'nin kampanyasını noktalayan ulusal parti lideri Alice Weidel hedefe Merz'i aldı.
"Gelecek haftadan itibaren şansölyenin tonu çok daha sessiz olacak" dedi ve destekçilerine Pazar günkü seçimde onu görevden alma gücüne sahip olduklarını söyledi.
Berlin'de Wahlen anketi aşırı sol Sol Parti'nin CDU'nun önüne geçtiğini gösterdi ve bu durum muhafazakarların belediye başkanlığı üzerindeki hakimiyetini tehdit ediyor. Liberal Berlin'de bile AfD güçlü kazanımlar elde etti ve üçüncü sıraya yükseldi.
Ankette Sol Parti yüzde 22, CDU yüzde 20, Yeşiller yüzde 15 ve SPD yüzde 12'de. AfD yüzde 18'de, AfD ile çalışabileceğini söyleyen tek parti olan aşırı sol BSW ise yüzde 4 ile parlamento barajının hemen altında kaldı.