Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, Cuma günü Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski'nin Polonya'nın en yüksek devlet nişanından mahrum bırakılması konusunun bir devlet organı tarafından tartışılmasını istediğini açıkladı. Bu talep, Ukrayna'nın İkinci Dünya Savaşı sırasında Polonyalıları katleden milliyetçi isyancıların adını bir ordu birliğine vermesinin ardından geldi.
Polonya, Rusya'nın Ukrayna'daki savaşı boyunca Kiev'in en güçlü destekçilerinden biri oldu. Eski Cumhurbaşkanı Andrzej Duda, 2023 yılında Zelenski'ye Beyaz Kartal Nişanı'nı vermişti.
Ancak Zelenski, bir Ukrayna özel kuvvetler biriminin Rus güçlerine karşı verdiği mücadeledeki katkılarını, birime Ukrayna İsyan Ordusu (UPA)'nın adını vererek tanıyan bir kararname imzalayarak Polonya'da öfkeye neden oldu.
Bazı Ukraynalılar, UPA'yı Sovyetler Birliği ve Nazi Almanyası'na karşı verdiği direniş nedeniyle kahraman olarak görüyor ve Kiev'in Moskova'dan bağımsızlık mücadelesinin sembolü olarak kabul ediyor.
Ancak UPA, 1943-1945 yılları arasında gerçekleşen Volhynia katliamlarına da karıştı. Polonya'ya göre bu katliamlarda Ukraynalı milliyetçiler tarafından yaklaşık 100 bin Polonyalı öldürüldü. Misilleme saldırılarında binlerce Ukraynalı da hayatını kaybetti.
Nawrocki, Cuma günü Varşova'da gazetecilere yaptığı açıklamada, "UPA'yı yüceltmek, Rus propagandasına dezenformasyon için bol miktarda zemin sağladı" dedi.
Cumhurbaşkanı, Rusya'ya karşı Ukrayna'yı desteklemenin Polonya için stratejik bir hedef olduğunu vurguladı. Polonya'nın en yüksek ve en eski devlet nişanını denetleyen danışma kurulu olan Beyaz Kartal Nişanı Şapeli'nin 8 Haziran'da toplanacağını söyledi.
Nawrocki, "Gündem maddelerinden birinin, Cumhurbaşkanı Zelenski'nin Beyaz Kartal Nişanı'nın iptali olmasını önerdim" dedi ve nihai bir karar verebilmesi için Şapel toplantısı gibi "belirli mekanizmaların" gerekli olduğunu açıkladı.
KARAR KURBANLARIN HATIRASINI YARALIYOR
ABD Başkanı Donald Trump'tan ilham alan muhafazakar milliyetçi Nawrocki, ülkedeki çok sayıda Ukraynalıdan duyulan bıkkınlığı kullanarak seçim kampanyası sırasında "Önce Polonyalılar" sözünü vermişti.
Polonya Dışişleri Bakanlığı, Cuma günü X üzerinden yaptığı açıklamada, Ukrayna birliğine UPA'nın adının verilmesinin "o örgütün kurbanlarının hatırasını yaraladığını ve iki ulusumuz arasındaki diyaloğa darbe vurduğunu" belirtti.
Ukrayna Cumhurbaşkanlığı sözcüsü, Nawrocki'nin açıklamaları hakkında yorum yapmayı reddetti.
Sözcü, "Polonya'ya tüm destekleri için minnettarız ve tüm Rus girişimlerine rağmen hem bizim hem de Polonya'nın bağımsızlığının güçlü kalacağını umuyoruz" dedi.
Zelenski, Beyaz Kartal Nişanı'nı ikili ilişkilere, Avrupa'da demokrasi, barış ve güvenliğe yaptığı katkılar ile "vazgeçilmez insan haklarını savunmadaki kararlılığı" nedeniyle almıştı.