Sırbistan hükümetine ait bir uçak, savaş suçlarından ömür boyu hapis cezası çekerken geçen hafta hayatını kaybeden eski ordu komutanı Ratko Mladiç'in cenazesini Perşembe günü Belgrad'a getirdi. Mladiç için devasa bir cenaze töreni düzenlenmesi bekleniyor.
Bosna'daki 1992-1995 savaşında işlenen soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş suçlarından hüküm giyen Mladiç, 84 yaşındayken geçen hafta Lahey'deki Birleşmiş Milletler gözaltı tesisinde hayatını kaybetti.
Uçak, Sırp bayrağına sarılı tabutu, Mladiç'in oğlu, torunu ve Sırbistan Adalet Bakanı Nenad Vujic ile birlikte akşam 18.00'den (16.00 GMT) birkaç dakika önce Belgrad Havalimanı'na indi.
Sırp askerleri tabutu, Sırp medyasının otopsinin hafta sonu yapılacağı askeri hastaneye götüreceğini belirttiği kırmızı bir minibüse taşıdı.
CUMHURBAŞKANI CENAZEYE ON BİNLERCE KİŞİNİN KATILMASINI BEKLİYOR
Bir Sırp hükümet yetkilisi başlangıçta Mladiç için devlet töreni düzenleneceğini söylemişti ancak Avrupa liderlerinin tepkilerinin ardından hükümet bu durumu doğrulamadı.
Sırp medyası, cumartesi günü orta Belgrad'daki askeri tören salonunda bir anma töreni düzenleneceğini, cenazenin ise pazartesi günü Belgrad'ın bir banliyösündeki kilisede kılınacağını ve Mladiç'in ardından kızının yanına defnedileceğini aktardı.
Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic, Perşembe günü cenazeye on binlerce kişinin katılmasını beklediğini ve güvenlik sağlamanın zorlu bir görev olacağını belirtti.
Mladiç, Birleşmiş Milletler Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICTY) tarafından, Sırp güçlerinin BM korumasındaki bölgeyi ele geçirmesinin ardından yaklaşık 8 bin Boşnak Müslüman erkek ve çocuğun öldürüldüğü 1995 Srebrenitsa katliamındaki rolü nedeniyle soykırımdan suçlu bulunmuştu.
Ayrıca, yaklaşık 10 bin kişinin hayatını kaybettiği 43 aylık Saraybosna kuşatmasından dolayı da mahkum edilmişti.
Ancak Mladiç, hem Sırbistan'da hem de Bosna'nın özerk Sırp Cumhuriyeti'ndeki pek çok Sırp tarafından saygı duyulan bir figür olarak kalmayı sürdürdü.
Ölümü bölgede gerilimi tırmandırırken, yetkililer devlet töreninin Sırbistan'ın Avrupa Birliği'ne katılma beklentilerini riske atacağı uyarısında bulundu.
AB Genişleme Komisyonu Üyesi Marta Kos Salı günü yaptığı açıklamada, "Ratko Mladiç'in bir savaş suçlusu olarak yüceltilmesi temel Avrupa değerlerine aykırıdır ve Avrupa Birliği'nde veya Birliğe üye olmayı hedefleyen ülkelerde yeri yoktur" dedi.
Kos, "Belgrad'daki hükümetin neyin söz konusu olduğunun farkında olduğunu umuyorum" ifadelerini kullandı.
Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenkovic ise konuyu daha net bir dille ifade ederek, "Sırbistan Mladiç için devlet töreni düzenlerse bu, Avrupa Birliği'nin kapılarını kapatır" dedi.
Lahey merkezli ve Yugoslav savaş suçları mahkemesinden kalan davalarla ilgilenen BM mekanizması, Mladiç'in ölümünün koşullarını araştırıyor. Bu, mahkumlar BM gözaltı biriminde hayatını kaybettiğinde uygulanan olağan bir prosedür. Sonuçların ne zaman kamuoyuyla paylaşılacağı henüz netlik kazanmadı.
Yıllardır sağlık sorunları yaşayan Mladiç, ölümünden önce cezaevi hastanesinde tedavi görmüştü. Ailesi ve Rusya, tedavisini eleştirmişti. BM savaş suçları mahkemesi ise sağlığının kırılgan ancak iyi yönetildiğini açıklamıştı.
