ABD'de Trump yönetiminin desteklediği bir dini miras kutlaması Pazar günü düzenlendi. Eleştirmenler, etkinliğin ülkenin çeşitli inanç yapısını yansıtmadığını ve muhafazakar Hristiyan liderlerin başkanla olan bağlarını ön plana çıkardığını söyledi.
Dokuz saat süren program, 'Rededicate 250: Dua, Şükür ve Minnettarlık Ulusal Jübilesi' adını taşıyor. Program ağırlıklı olarak iki Hristiyan geleneğinden konuşmacılara yer veriyor: evanjelik Hristiyanlık ve muhafazakar Katoliklik.
Başkan Donald Trump etkinliğe video mesajıyla katılacak. Savunma Bakanı Pete Hegseth dahil üst düzey Cumhuriyetçiler ise Washington D.C.'deki National Mall'da konuşma yapacak. Organizatörlere göre etkinlik, 'ülkenin 250. doğum gününe Kutsal Kitap, tanıklık, dua ve Tek Ulus olarak Tanrı'ya yeniden adanma ile hazırlanmak' amacını taşıyor.
Etkinliği Freedom 250 düzenliyor. Bu yapı, 250. yıl dönümü kutlamalarını federal kurumlarla birlikte koordine etmek için Beyaz Saray tarafından kurulan bir kamu-özel ortaklığıdır.
Kilise-devlet ayrımını savunanlar, etkinliğin hükümet ve dini birbirine karıştırdığını öne sürdü.
Dinden Özgürlük Vakfı eş başkanı Annie Laurie Gaylor yaptığı açıklamada, 'Hükümet destekli bu dua şenliği, laik anayasamızın hükümetimize tam olarak yasakladığı şeyin doruk noktasıdır' dedi.
Kilise ile devletin ayrılmasını savunan kuruluşun başındaki Gaylor şunları ekledi: 'Bu sadece kilise ve devletin değil, aynı zamanda federal hükümetimizin Hristiyan milliyetçiliğiyle bir füzyonudur.'
Bazı eleştirmenler, ana akım Protestan kiliselerinin etkinlikte temsil edilmediğine dikkat çekti. Lutherciler, Metodistler ve Episkopaller gibi gruplar listede yer almıyor. İsa Mesih'in Son Gün Azizleri Kilisesi, Ortodoks Hristiyanlık, İslam, Hinduizm ve Budizm de temsil edilmiyor.
Pew Araştırma Merkezi verilerine göre ABD'deki yetişkinlerin dörtte birinden fazlası kendini herhangi bir dine bağlı olarak tanımlamıyor. Yaklaşık yüzde 23'ü evanjelik Protestan, yüzde 19'u Katolik ve yaklaşık yüzde 11'i ana akım Protestan olarak kendini tanımlıyor.
Müslüman sivil haklar ve savunuculuk kuruluşu Amerikan-İslami İlişkiler Konseyi, organizatörleri diğer dini gruplardan konuşmacılar dahil etmeye çağırdı. Kuruluşun araştırma ve savunuculuk direktörü Corey Saylor, Müslümanların ABD bağımsızlığından önce Kuzey Amerika'ya geldiğini hatırlattı.
Saylor Reuters'a şu açıklamayı yaptı: 'Gerçek şu ki, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki dini manzara birçok kişinin düşündüğünden daha çeşitliydi. Bugün de kesinlikle incelenmeyi ve saygı görmeyi hak eden bir dini manzaramız var.'
'ERKEN AMERİKA'NIN EKRAN GÖRÜNTÜSÜ'
Konuşma yapacak din liderleri arasında şu isimler yer alıyor: Winona-Rochester Katolik Piskoposluğu'ndan Piskopos Robert Barron, Hristiyan evanjelikler tarafından kurulan Liberty Üniversitesi rektörü Jonathan Falwell ve New York'taki Congregation Shearith Israel'in baş hahamı Meir Soloveichik.
Siyasi konuşmacılar arasında Cumhuriyetçi Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson ve Cumhuriyetçi Senatör Tim Scott bulunuyor. Tanınmış hiçbir Demokrat etkinlikte konuşmayacak.
Pazar günkü konuşmacılardan biri olan Ulusal Hispanik Hristiyan Liderlik Konferansı başkanı Samuel Rodriguez, bir röportajda büyük çoğunluğu Hristiyan olan konuşmacı listesinin 18. yüzyıldaki Büyük Uyanış dini canlanmasından sonra Amerikan kolonilerinin durumunu yansıttığını söyledi.
Rodriguez Reuters'a, 'Bu, temellerimizin neredeyse bir tasviri, bir ekran görüntüsü' dedi.
Etkinlik, yönetimin ABD'nin 250. yıl dönümü için planladığı 16 etkinlikten biri ve 2026'daki ilk etkinlik niteliğinde. Etkinliğin web sitesine göre amaç, 'ABD için 250 yıllık İlahi Takdir için Tanrı'ya şükran sunmak, Tanrı'nın Amerika'yı önümüzdeki 250 yıl boyunca kutsaması ve koruması için dua etmek ve ülkemizi Tanrı altındaki Tek Ulus olarak yeniden ciddiyetle adamaktır.'
Eleştirmenler, Freedom 250 etkinliklerinin ülkenin geçmişindeki kölelik ve yerli halklara karşı şiddet gibi sorunlu unsurları küçümsediğini veya görmezden geldiğini söylüyor.
Trump ve Katolik olan Başkan Yardımcısı JD Vance, yönetimin politikalarına karşı çıkan Papa Leo ve diğer din liderlerini eleştirdi. Trump, Papa ile yaşadığı tartışmanın ardından kendisini Mesih benzeri bir figür olarak gösteren yapay zeka ürünü bir görseli kısa süreliğine paylaştı. Görseli, bazı yönetim destekçilerinin eleştirilerinin ardından sildi.
