ABD Başkanı Donald Trump, Pazar günü Küba'ya petrol sevkiyatını engelleme politikasından geri adım attığının sinyalini verdi. Trump, bir Rus tankerinin acil ihtiyaç duyulan petrol yüküyle Küba limanına yaklaşırken, herhangi bir ülkenin Küba'ya ham petrol göndermesinde "hiçbir sorun görmediğini" söyledi.
Gemi izleme verilerine göre, Rusya'nın "gölge filosuna" ait yaptırım altındaki bir Rus gemisi Pazar günü Doğu Küba kıyılarının hemen açığında bulunuyordu. Geminin Pazartesi günü limana ulaşması bekleniyordu. Bu sevkiyat, Washington'un uyguladığı fiili petrol ablukası altında neredeyse durma noktasına gelen Küba ekonomisi için bir can simidi niteliği taşıyordu.
ABD, 3 Ocak'ta Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro'yu devirdikten sonra Venezuela'nın Küba'ya petrol ihracatını kesti. Trump ayrıca Küba'ya ham petrol gönderen herhangi bir ülkeye cezalandırıcı gümrük tarifeleri uygulayacağını tehdit etti. Bunun üzerine Venezuela ile birlikte Küba'nın en büyük tedarikçisi olan Meksika da sevkiyatlarını durdurdu.
Devlet Başkanı Miguel Diaz-Canel'e göre Küba, son üç aydır hiçbir petrol tankeri almadı. Bu durum, 10 milyon nüfuslu ülkede benzin tayınlamasına ve ülke genelinde bir dizi elektrik kesintisine yol açan enerji krizini daha da derinleştirdi. Kübalı sağlık yetkilileri, krizin özellikle çocuklar başta olmak üzere kanser hastalarının ölüm riskini artırdığını belirtti.
Trump, Air Force One'da gazetecilere yaptığı açıklamada Küba halkının enerji ihtiyacına sempati duyduğunu ifade etti. Havana'daki komünist hükümete sağlanabilecek herhangi bir destekten endişe duymadığını çünkü bu rejimin kendi kendine çökeceğini öngördüğünü söyledi.
"Herhangi bir ülke şu anda Küba'ya petrol göndermek isterse, ister Rusya olsun ister olmasın, bunda hiçbir sorunum yok" dedi Trump.
Trump, "Küba'nın işi bitti. Kötü bir rejimleri var. Çok kötü ve yozlaşmış bir yönetimleri var. Bir tanker petrol alsalar da almrasalar da sonuç değişmeyecek" diye konuştu ve ekledi: "Rusya ya da başka herhangi bir ülke olsun, petrolün girmesine izin verilmesini tercih ederim çünkü insanların ısınmaya, serinlemeye ve diğer tüm ihtiyaçlara erişimi olmalı."
Trump, Küba halkına duyduğu endişeyi dile getirirken aynı zamanda Küba hükümetine yönelik bir dizi tehditkâr açıklama yaptı. İran meselesiyle ilgilendikten sonra ABD kıyılarından sadece 90 mil (150 km) uzaktaki Küba'ya daha fazla dikkatini yönelteceğini belirtti.
Petrol yükü Küba'yı yaklaşık bir ay idare ettirebilir
Mart ayı başlarında ABD, ABD-İsrail'in İran ile savaşı nedeniyle kısıtlanan küresel petrol akışını iyileştirmek için Rusya'ya yönelik yaptırımları geçici olarak gevşetti. Ancak bu önlem, Küba, İran, Kuzey Kore ve Kırım'ı kapsayan işlemleri açıkça yasaklayan istisnalar da içeriyordu.
LSEG gemi izleme verilerine göre Anatoly Kolodkin adlı gemi, Rusya'nın Primorsk limanından yaklaşık 650.000 varil ham petrol yüküyle ayrıldı. Diğer raporlar geminin 730.000 varil taşıdığını belirtti.
Küba'nın resmi haber kaynağı Cubadebate, Rus donanmasının yaptırım altındaki gemiyi İngiliz Kanalı'ndan Karayipler'e kadar eşlik etmesinin ardından bu sevkiyatı ABD petrol ablukasına doğrudan bir meydan okuma olarak nitelendirdi.
The New York Times, konuya hakim bir ABD yetkilisine dayandırdığı haberinde ABD Sahil Güvenlik'in yaptırım altındaki geminin Küba'ya gitmesine izin verdiğini ancak nedeninin belirsiz olduğunu aktardı. Öte yandan tankerin zorla durdurulması, jeopolitik açıdan hassas bir dönemde Rusya ile çatışma riskini tırmandırabilirdi.
Danışmanlık firması Obsidian Risk Advisors'tan Brett Erickson, Anatoly Kolodkin'in varışının özellikle İngiltere hükümetinin geçen hafta bu tür gemilere askerlerini çıkarma yetkisi verdiğini açıklamasının ardından Rusya'nın gölge filosundan VAYU 1 gemisinin İngiliz Kanalı'ndan geçmesine izin vermesi ışığında anlamlı olduğunu söyledi.
Erickson, Rusya'nın İran'daki savaştan "çok büyük bir kazanç" elde ettiğini ve aynı zamanda Küba'ya hayati önem taşıyan petrol sağladığını belirtti. Suriye ve Venezuela'daki müttefiklerin düşmesi ve İran'ın saldırı altında olmasıyla birlikte Küba'nın Moskova için stratejik önemi arttı.
Erickson, "Havana'nın çalışmak için çok fazla petrole ihtiyacı yok. Kolodkin yaklaşık iki buçuk haftalık petrol taşıyor ancak Küba'nın tayınlama uygulaması göz önüne alındığında bu süre toplam bir aya kadar uzatılabilir" dedi.
