Yönetim Komiseri Maria Stylianou Lottides, merkezi cezaevlerindeki mahpusların aşırı kalabalık ve yetersiz olanaklar nedeniyle yerde uyumak zorunda bırakıldığını çarşamba günü milletvekillerine anlattı.
Lottides, ofisinin yıllık raporunu Meclis Kurumlar Komitesi’ne sunarken aşırı kalabalığın tutukluluk koşullarını kötüleştirdiğini ve insanlık dışı ya da aşağılayıcı muamele riskini artırdığını söyledi.
Lottides’in sorunu hafifletebileceğini belirttiği önlemler arasında yeni cezaevleri inşa edilmesi ve tutukluluğa alternatif uygulamaların kullanılması yer aldı. Bu alternatifler arasında, izin verilen yerlerde elektronik izleme de bulunuyor.
Lottides’in ofisi, sağlık hizmetleri, yemek, yaşam koşulları ve mahpusların muamelesiyle ilgili şikayetleri incelemek için cezaevlerini yaklaşık iki haftada bir ziyaret ediyor.
Polis gözetim merkezlerindeki koşullar da kaygı konusu. Özellikle Lakatamya ve Limasol’daki merkezlerde, avluların yetersiz olması gibi altyapı eksiklikleri dikkat çekiyor.
Lottides ayrıca sosyal yardım başvurularının incelenmesindeki gecikmeleri eleştirdi. Acil mali desteğe ihtiyacı olanların kararların bir ya da iki yıl sonra çıkmasını bekleyemeyeceğini vurguladı.
Asgari garantili gelir başvurularında, alınan önlemlere rağmen hâlâ ciddi gecikmeler yaşandığını belirtti. Reddedilen başvuruların ise etkili bir itiraz mekanizmasından yoksun olduğunu kaydetti, çünkü bu başvurular da aynı birimler tarafından inceleniyor.
Rapora göre ofis, önceki yıllardan devreden dosyalar dahil 4.655 şikayet ve soruşturma ile ilgilendi. Bunların 2.709’unun incelemesi tamamlandı.
Ayrıca 1.783 dosya, resmi rapor düzenlenmeden müdahale ya da yönlendirmeyle çözüldü. 762 şikayet ise komiserin yetki alanı dışında kaldı.
Resmi rapor gerektirmeyen müdahalelerin yaklaşık yüzde 91’inde kamu kurumları uyum sağladı.
Resmi raporlar ve soruşturmalarda uyum oranı yaklaşık yüzde 55 olurken, dosyaların yüzde 21’i de uyum yönünde ilerliyor.
En çok şikayet, yabancı uyrukluların giriş, ikamet ve haklarıyla ilgili. Bu konu toplam şikayetlerin yüzde 21,1’ini oluşturuyor.
Arazi imarı yüzde 13,1, sosyal yardımlar yüzde 10,9, insan hakları ve polis konuları ise yüzde 10,1 paya sahip.
Lottides, son sekiz yılda şikayetlerin arttığını söyledi. Bunun hem kurumun daha fazla tanınmasından hem de halkın yaşadığı sorunlardan kaynaklandığını belirtti.
Lottides, bazı toplumsal yönetimlerin önerilere uymadığını da eleştirdi. Bazılarının “devlet içinde bir devlet gibi” hareket ettiğini kaydetti.
Komite görüşmesinde milletvekilleri, resmi müdahalelere rağmen aynı idari aksaklıkların neden sürdüğünü sordu.
Alma milletvekili Irene Charalambides, komiserin kararlarının yürütme organını bağlayıcı kılacak bir yasa çıkarılmasını istedi. Uzun süren mahkeme süreçlerinin, olumlu bulguların değerini azaltabileceğini savundu.
Lottides ise ofisin rolünün öncelikle yargısal değil arabuluculuk olduğunu söyledi. Ancak kamu makamlarına açıklama talep etmeye ve uyumu teşvik etmek için rapor yayımlamaya devam edebileceğini ekledi.