Avro Bölgesi'nde enflasyon beklentileri geçmişe kıyasla çok daha hızlı yükselme riski taşıyor. AMB Yönetim Konseyi üyesi ve Bulgaristan Merkez Bankası Başkanı Dimitar Radev, kalıcı fiyat baskısı belirtileri ortaya çıkması halinde Avrupa Merkez Bankası'nın faiz oranlarını hızla artırmaya hazır olması gerektiğini söyledi.
İran savaşının tetiklediği enerji maliyetlerindeki artış, enflasyonu AMB'nin yüzde 2'lik hedefinin çok üzerine taşıdı. Politika yapıcılar şimdi bu artışın diğer mal ve hizmet fiyatlarına yansıyarak kendi kendini besleyen bir fiyat spirali başlatmasını önlemek için para politikasını sıkılaştırıp sıkılaştırmamayı tartışıyor.
Radev, Reuters'a verdiği röportajda "Risk dengesi olumsuz yönde kaydı" dedi. AMB Yönetim Konseyi'nin en yeni üyelerinden biri olan Radev, "Temel senaryo referans noktamız olmaya devam etse de, özellikle enerji şoku ve yüksek belirsizlik ortamı göz önüne alındığında daha olumsuz bir senaryonun gerçekleşme olasılığı arttı" ifadelerini kullandı.
En büyük risk, dört yıl önce Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin ardından kontrolden çıkan fiyatları deneyimleyen tüketici ve işletmelerin beklentilerini hızla değiştirmesi. Bu durum daha yüksek fiyat ve ücret talep etmelerine yol açarak söndürülmesi çok maliyetli olacak bir enflasyon spirali başlatabilir.
Davranışlar değişti
Radev, "Son enflasyon gelişmeleri beklentilerin duyarlılığını artırmış görünüyor. Bu da yeni şokların geçmişe kıyasla çok daha hızlı fiyatlara yansıyabileceği anlamına geliyor" dedi.
Radev'in açıklamaları, faiz artırımı çağrısında açıkça bulunmayan ancak AMB'nin tetiğe basmaya hazır olması gerektiğini söyleyen diğer birçok politika yapıcının uyarılarıyla örtüşüyor.
Şu an için enflasyon beklentileri AMB'nin hedefinde tutuluyor ve ikinci tur enflasyon etkileri verilere yansımıyor. Mart ayı enflasyon okuması enerji kaynaklı bir sıçrama gösterirken hizmet sektöründe fiyat baskılarının yavaşladığına işaret etti.
Ancak Radev, ortamın kırılgan olduğunu ve hızla değişebileceğini belirterek AMB'nin bu olumlu tabloyu garanti altında göremeyeceğini vurguladı.
Radev, "Şok devam eder ve ücretleri, marjları ve beklentileri etkilemeye başlarsa hareketsiz kalmanın maliyeti artacaktır. Böyle bir durumda zamanında harekete geçmek daha ihtiyatlı bir yol olacaktır" dedi.
Bu risk, finansal piyasaların AMB'den bu yıl ikiden fazla faiz artırımı fiyatlamasının temel nedeni. İlk artırım Haziran ayında bekleniyor.
Radev, AMB'nin 30 Nisan toplantısına kadar karar vermek için yeterli veriye sahip olup olmayacağını söylemenin erken olduğunu belirtti. Ancak toplantıda daha somut ve yapılandırılmış bir politika tartışması yapılabilecek kadar verinin mevcut olacağını ifade etti.
AMB, enflasyon beklentilerine ilişkin çeşitli ölçümleri, temel fiyat rakamlarını, güven göstergelerini, enerji fiyatı gelişmelerini ve en önemlisi İran savaşının süresi ile etkilerine ilişkin sinyalleri yakından takip edecek.
Radev, 2022 deneyiminin tüketicileri daha tedirgin hale getirebileceğini kabul etti. Ancak Avro Bölgesi'nin bu krize daha iyi bir noktadan girdiğini de vurguladı: Faiz oranları zaten yüksek ve enflasyon beklentileri çıpalanmış durumda.
