Cumhurbaşkanlığı Basın Sözcüsü Victor Papadopoulos, Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides'in, Kıbrıs sorunuyla ilgili bu yıl içinde düzenlenecek genişletilmiş yeni bir toplantıya zemin hazırlamak amacıyla Kıbrıs Türk lideri Tufan Erhurman'la haftalık görüşmeler yapmaya "hazır" olduğunu açıkladı. Erhurman da Guterres'in belirlediği ödevleri tamamlamak için haftalık görüşme çağrısını yineledi.
Papadopoulos, günün Ulusal Konsey toplantısının ardından konuyla ilgili bir soruya verdiği yanıtta, "Cumhuriyet Cumhurbaşkanı, bizi müzakerelerin yeniden başlaması ve Kıbrıs sorununun çözümü hedefine götürecek her şeyi yapmaya hazırdır" dedi.
Cyprus Mail gazetesine konuşan Papadopoulos, Rum tarafının ağustos ayı içinde bir liderler zirvesi talep ettiğini ve şu anda Kıbrıs Türk tarafının yanıtını beklediklerini belirtti. Hükümet Sözcü Vekili Yiannis Antoniou ise iki liderin, tarihi Kıbrıs müzakerelerinde kaydedilen yakınsamaları ve toplantı metodolojisini görüşmeyi planladığını kaydetti.
Erhurman'a yakın kaynaklar ise sürece dair biraz farklı bir değerlendirme yapsa da, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile yapılan toplantıda liderlerin haftalık görüşme önerisinin ardından her iki tarafın da yeni bir liderler zirvesi organize etmek için işbirliği yaptığını teyit etti.
Papadopoulos, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Guterres'in geçen hafta adaya yaptığı ziyaretin sonunda, "bu çabanın BM parametreleri çerçevesinde, önceki müzakerelerin yakınsamaları ve başarıları temelinde yürütüldüğünü" söylemesini de "çok olumlu" bulduklarını ifade etti. Guterres'in "son bir kilometreyi kat etmemiz" çağrısının, 2017 yazında İsviçre'nin Crans-Montana kayak merkezinde yarıda kesilen müzakerelerin kaldığı yerden devam edilmesi gerektiğine işaret ettiğini kaydetti.
BM parametrelerine yapılan bu atıf, hem Yunanistan Dışişleri Bakanlığı hem de Türkiye'de iktidardaki AK Parti'nin sözcüsü Ömer Çelik'in bu parametreleri desteklediklerini açıklamalarının hemen sonrasına denk geldi. Yunanistan Dışişleri Bakanlığı geçen hafta çarşamba günü yaptığı açıklamada, "Kıbrıs sorununun BM Güvenlik Konseyi'nin belirlediği parametreler çerçevesinde çözümü ve adanın yeniden birleşmesi kararlı bir hedef olmaya devam etmektedir" derken, AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik de "bu konular diplomasi ve BM parametreleri temelinde tartışılmaya devam edilecektir" ifadelerini kullanmıştı.
Papadopoulos, Christodoulides'in Ulusal Konsey'e ağustos ayının tamamında BM'nin emrine açık olduğunu bildirdiğini ve Guterres'le görüşmelerinin ertesi gününden bu yana bu yönde çalıştıklarını da sözlerine ekledi. Christodoulides'in, Genel Sekreter'in en kısa sürede genişletilmiş bir toplantı düzenleme çabasının başarılı olması için yakın gelecekte ne yapmayı planladığını kurula anlattığını aktaran Papadopoulos, sürecin işleyişine dair detaylar verdi.
Genişletilmiş bir toplantının toplanması için gerçekçi bir zaman çizelgesinin ne olabileceği sorulduğunda ise Papadopoulos, "BM'nin belirli bir planı olduğunu" ve Guterres'in kalan süreyi, başarılı olma umuduyla müzakereleri yeniden başlatmak ve genişletilmiş bir toplantı düzenlemek için "gerçekçi" bulduğunu söyledi. Planlanan genişletilmiş toplantı öncesindeki "hazırlık aşamasının" güven yaratıcı önlemlere mi yoksa yakınsamaların kaydedilmesine mi daha fazla odaklanacağı sorulduğunda, genişletilmiş toplantının amacının "müzakerelerin yeniden başlamasından başka bir şey olmayan spesifik bir sonuç" olması gerektiğini vurguladı.
"Guterres'in çabası, genişletilmiş toplantıya girildiğinde ve müzakerelere başlandığında bir sonuca varılacak bir noktaya gelmektir. Hedef olarak belirlediği sonuç da müzakerelerin yeniden başlamasıdır" şeklinde konuşan Papadopoulos, "Güven yaratıcı önlemler doğal olarak olumlu bir iklim yaratılmasına yardımcı olur" dedi, ancak bunların genişletilmiş bir toplantının toplanması için "bir ön koşul olmadığını" da sözlerine ekledi.
Öte yandan Kıbrıs Türk lideri Tufan Erhurman da gün içinde, Guterres'in adaya yaptığı ziyaret sırasında belirlediği "ödevleri" tamamlamak için Christodoulides'le haftada bir kez görüşmesi yönündeki çağrısını yineledi. Erhurman, Guterres'in geçen haftaki üçlü toplantının sonunda yaptığı açıklamaların "herhangi bir tartışmaya veya yoruma gerek bırakmayacak kadar net olduğunu" belirterek, "eğer beş artı bir toplantı isteniyorsa, Lefkoşa için net ödevler vardır" dedi.
"Ne dedik? Toplantıdan çıkarken, Guterres'in önünde Christodoulides'le haftada bir kez görüşmeye hazır olduğumuzu söyledik. Bunu toplantının hemen ardından düzenlediğimiz basın toplantısında da dile getirdik" ifadelerini kullanan Erhurman, Guterres'in geçen haftaki üçlü toplantının ardından, güven yaratıcı önlemler, toplantı metodolojisi ve müzakerelerin özü konularında "yeterli ilerleme" kaydedildikten sonra yeni bir genişletilmiş toplantının toplanacağını söylediğini hatırlattı. Erhurman'ın son günlerde atıfta bulunduğu "ödevler" de tam olarak bu hususları kapsıyor.
"Beş artı bir" toplantısı olarak da adlandırılan bu görüşmeye, adadaki iki taraf, üç garantör ülke (Yunanistan, Türkiye ve Birleşik Krallık) ile BM katılacak.
Erhurman'ın haftalık görüşmeler çağrısı, BM Genel Sekreteri Kurt Waldheim'ın Ağustos 1974'te adayı ziyareti sırasında, dönemin Cumhurbaşkanı Glafkos Clerides ve Kıbrıs Türk lideri Rauf Denktaş arasında varılan bir anlaşmayı yankılıyordu. Waldheim o dönemde, liderlerin haftalık görüşmeler yapma anlaşmasını "sınırlı bir adım" olarak nitelendirmiş, ancak bunu "gelecek için çok cesaret verici bir işaret" olarak kabul etmişti.