Macaristan ve Slovakya, Ukrayna üzerinden geçen boru hattıyla Rus petrolü teslimatlarının aylarca süren durmanın ardından yeniden başlamasını bekliyor. Bu gelişme, Ukrayna'nın acil ihtiyaç duyduğu 90 milyar euro (105,79 milyar dolar) tutarındaki AB kredisinin de önünü açabilir.
Druzhba boru hattı, bir Rus drone saldırısının batı Ukrayna'daki hattı hasara uğratması ve Macaristan ile Slovakya'ya Rus petrol teslimatlarını durdurmasının ardından Avrupa'nın siyasi açıdan en tartışmalı altyapı unsurlarından biri haline geldi.
Görevden ayrılan Macaristan Başbakanı Viktor Orban ve Slovakya hükümeti, Ukrayna'yı onarımları geciktirmekle suçladı. Ukrayna ise bu iddiaları reddetti.
Ukrayna kredisinin ne zaman serbest bırakılacağı büyük ölçüde Macaristan ve Slovakya'ya bağlı. İki ülkenin, petrol akışının önce kendi topraklarına ulaşmasını isteyip istemeyeceği belirleyici olacak.
TRANSİT YENİDEN BAŞLAMAYA HAZIR
Slovakya Ekonomi Bakanı Denisa Sakova, Druzhba boru hattı üzerinden Ukrayna'dan Slovakya'ya ham petrol sevkiyatının Perşembe sabahı itibarıyla yeniden başlamasının beklendiğini Çarşamba günü açıkladı.
Sakova, Facebook'ta yaptığı paylaşımda Ukrayna'nın Slovakya'ya bilgi verdiğini ve Ocak ayı sonundan bu yana durma noktasında olan petrolün tekrar akabilmesi için gereken basınç artırma çalışmalarının Belarus'ta başladığını belirtti.
Bu arada Macaristan'ın petrol şirketi MOL, Ukrayna'nın Druzhba boru hattı üzerinden Rus ham petrol teslimatlarının yeniden başlayacağını bildirdiğini açıkladı.
MOL yaptığı açıklamada, "Bildirime göre JSC Ukrtransnafta, Macaristan ve Slovakya'ya ham petrol transitini yeniden başlatmaya hazır" ifadelerini kullandı.
Bir sektör kaynağı Salı günü Reuters'a, Ukrayna'nın Druzhba boru hattı üzerinden petrol pompalamasını Çarşamba günü yeniden başlatacağını söyledi. Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski onarımların tamamlandığını açıklamış ve AB'den 90 milyar euro tutarındaki krediye izin vermesini talep etmişti.
UKRAYNA KREDİSİ TEHLİKEDE
Petrolün yeniden akma ihtimalinin belirmesiyle birlikte, Brüksel'deki AB ülkeleri büyükelçileri, Budapeşte'nin petrol ihracatının yeniden başlamasına kadar engellediği kredi için nihai onay görüşmelerine geri dönecek.
Macaristan, AB üye devleti olarak krediye katkıda bulunmasa bile krediyi veto etme gücüne sahip. Söz konusu kredi, Ukrayna'nın Rusya'nın işgaline karşı savunmasını sürdürürken 2026 ve 2027 yıllarındaki finansman ihtiyacının üçte ikisini karşılayacak.
Rusça'da "dostluk" anlamına gelen Druzhba'nın kapasitesi günlük 1,2 milyon ila 1,4 milyon varil olup, günlük 2 milyon varile kadar artırma imkanı bulunuyor. Ancak Batı yaptırımları ve drone saldırılarından kaynaklanan kesintiler nedeniyle akış bu kapasitenin çok küçük bir kısmına düşmüştü.
Macaristan'daki seçimin galibi Peter Magyar, Pazartesi günü Zelenski'ye hasarlı boru hattını işlevsel hale gelir gelmez yeniden açması ve Rusya'ya da sevkiyatları yeniden başlatması çağrısında bulundu.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha, "Tüm taahhütlerimizi ve sözlerimizi yerine getirdik. Her şeyi yaptık ve altyapı onarıldı" dedi. Sybiha, "Şimdi Ukrayna'nın krediyi alabilmesi için birlikte ilerlememiz gerekiyor" ifadelerini kullandı.
Öte yandan ayrı bir gelişme olarak, Almanya Ekonomi Bakanlığı Mayıs ayından itibaren Kazak ham petrolünün PCK Schwedt rafinerisine ulaşmayacağı konusunda bilgilendirildiğini açıkladı. Sektör kaynakları Salı günü, Rusya'nın 1 Mayıs'tan itibaren Kazakistan'dan Druzhba boru hattı üzerinden petrol ihracatını durduracağını belirtmişti. Bu durum, Almanya'nın en büyük rafinerilerinden biri olan PCK'yı doğrudan etkileyecek.
