Fransız seçmenler pazar günü Paris, Marsilya ve 1.500'den fazla şehir ve kasabada belediye başkanlarını seçmek için sandık başına gitti. Bu seçim, aşırı sağın gücünü ve ana akım partilerin direncini gelecek yılki cumhurbaşkanlığı seçimi öncesinde test ediyor.
Fransa'da büyük şehirlerden yalnızca birkaç düzine nüfuslu köylere kadar yaklaşık 35.000 belediyeyi yöneten belediye başkanları, ülkenin en güvenilen seçilmiş temsilcileri olarak kabul ediliyor.
Birçok aday geçen pazar yapılan ilk turda yeterli oyu alarak seçildi. Ancak Fransa'nın en büyük şehirlerindeki yakın yarışlar ikinci tura kaldı.
Kilit oylamalardan biri, ülkenin ikinci büyük şehri olan Marsilya'da yapılıyor. İkinci turda aşırı sağcı Ulusal Birlik (RN) partisi, görevdeki Sosyalist belediye başkanıyla karşı karşıya geliyor.
Paris'te de yakın bir yarış bekleniyor. Kamuoyu yoklamaları, muhafazakârların veya solun zaferinin hata payı içinde kaldığını gösteriyor.
Oylama sabah saat 08:00'de (TSİ 10:00) başladı ve akşam 18:00 ile 20:00 arasında sona erecek. Sonuçlar akşam saatlerinde kademeli olarak açıklanacak.
İçişleri Bakanlığı, öğlen saatlerindeki katılım oranının yüzde 20,3 olduğunu ve bunun bir hafta önceki ilk turdan yaklaşık yüzde 1 daha fazla olduğunu açıkladı.
Göçmen karşıtı ve Avrupa şüphecisi RN partisi, belediye seçimlerinde şimdiye kadar anlamlı kazanımlar elde etmekte zorlandı.
İlk tur parti için karışık sonuçlar getirdi. Parti birçok şehirde yeniden seçildi, ancak güney ve kuzey kalelerinin ötesinde büyük zaferler elde edemedi.
Sciences Po üniversitesinden siyaset bilimi araştırma direktörü Anne Muxel, "Bu 2026 belediye seçimlerinin Ulusal Birlik için büyük bir dalga olmadığı doğru, bundan çok uzak. Ancak parti, Fransa'daki bölgesel entegrasyonunu pekiştiriyor" dedi.
RN'nin en çok arzuladığı büyük ödül olan Marsilya'yı kazanma şansı, sol oyların bölünmesinin RN'ye yardımcı olabileceği endişesiyle radikal sol aday Sebastien Delogu'nun (Boyun Eğmeyen Fransa - LFI) ikinci turdan çekilmesiyle darbe aldı.
Ancak Fransız Rivierası şehri Nice'te Le Pen'in partisinin müttefiki olan isyankâr muhafazakâr Eric Ciotti, merkez destekli bir adaya karşı kazanmaya yakın görünüyor.
Marsilya'dan 71 yaşındaki emekli Alain Faiola, daha önce ana akım sağ partiye oy verdiğini ancak bu kez RN'ye oy kullandığını söyledi. Reuters'a "Değişim istiyorum. Bu belediye başkanı göreve geldiğinden beri Marsilya kötüye gidiyor" dedi.
Aynı seçim merkezinde şehrin eski limanına bakan başka seçmenler ise aşırı sağı durdurmaya kararlı olduklarını belirtti.
Yakın zamanda Fransız vatandaşlığı alarak ilk kez oy kullanan 26 yaşındaki Nezha Bourray, "Mantıken sola oy verdik. Programları bizi daha çok ilgilendirdi ve aşırı sağın önünü kesmeyi tercih ediyoruz" dedi.
2001'den bu yana sol tarafından yönetilen Paris'te Sosyalist aday Emmanuel Gregoire ilk turda öndeydi. Ancak aşırı sağ bir aday, muhafazakâr eski adalet bakanı Rachida Dati'nin şehri soldan almasına yardımcı olmak için ikinci turdan çekildi. Bu durum yarışı son derece yakın hale getirdi.
Paris'in 18. bölgesinde Gregoire'a oy veren 58 yaşındaki Malika Sif, "Aşırı uçlara oy vermeyi reddediyorum. Uzlaşı ve dengeyi tercih ediyorum" dedi.
Binlerce ayrı belediye seçimi genellikle yerel konulara odaklanıyor ve sonuçları Nisan 2027 cumhurbaşkanlığı seçimini kimin kazanacağını öngörmüyor.
Ancak bu seçimler, giderek parçalanan siyasi ortamda popülerlik eğilimlerini ve kurulabilecek ittifak türlerini gösteriyor.
Kilit soru, iki tur arasında kurulan veya kurulamayan ittifakların ne gibi bir etkisi olacağı.
Pazar günkü ilk turdan bu yana yapılan yerel parti müzakereleri, soldaki bölünmeleri gözler önüne serdi. Sosyalistler, Lyon ve Toulouse gibi bazı şehirlerde radikal sol rakipleri LFI ile anlaşma yaparken, Marsilya ve Lille gibi diğer şehirlerde anlaşamadı.
LFI yerel seçimlerde hiçbir zaman güçlü olmadı, ancak bu kez daha fazla odaklandı.
Sciences Po'dan Muxel, "Boyun Eğmeyen Fransa'nın belediye seçimlerindeki nispeten iyi performansı sayesinde bu partinin ve lideri Jean-Luc Melenchon'un soldaki güç dengesinde yeniden bir iktidar pozisyonu kazandığını açıkça görebiliyoruz" dedi.
