İngiltere'nin Southampton kentinde geçen Aralık ayında işlenen Henry Nowak cinayeti, polisin kurbanı yanlışlıkla tutuklayıp kelepçelemesi nedeniyle İngiliz toplumunda büyük tartışmalara yol açtı. Genç İngiliz Sih Vickrum Singh Digwa'nın geçen hafta cinayetten mahkum edilmesinin ardından yaşanan siyasi tartışmalar da gerginliği tırmandırdı.
Göçmen karşıtı Reform UK partisi ve yurt içindeki ile yurt dışındaki destekçileri, İngiltere polisinde beyaz karşıtı bir kültürün hakim olduğunu iddia ediyor. Bu kesime göre polis, kurumsal olarak ırkçı damgalanma korkusuyla beyaz çoğunluğun aleyhine olan iki kademeli bir polislik uyguluyor.
Ancak tüm siyasi partiler bu dava hakkında endişelerini dile getirdi. Özellikle iki soru gündemde: Cinayet mahalline gelen polisler, yerde ölmek üzere olan ve bıçaklandığını, nefes alamadığını defalarca söyleyen kurbanı neden tutukladı ve kelepçeledi? Ayrıca savcılar neden Sihlerin dini uygulama gereği bıçaklı eşya taşımasını makul bir mazeret sayarken, aynı mazereti başkalarına tanımıyor?
Herhangi bir ceza davasının en güvenilir olgu anlatımı genellikle yargıçtan gelir, çünkü tüm delilleri o dinler. Yargıçlar, sanığın suçunu kanıtlayan temel olgularda jürinin kararlarına bağlıdır. Ancak cezayı belirleme yetkisi yalnızca onlara aittir ve verdikleri hüküm gerekçeleri, davanın olgularını en doğru şekilde anlatan metinlerdir.
Yargıcın anlatımına göre olay, geçen Aralık ayında gece saat 23.00 sularında Southampton'daki Belmont Road'da Henry Nowak ile Singh arasındaki tesadüfi bir karşılaşma sırasında yaşandı.
Nowak, türban ve kınında görünen hançerle tam Sih kıyafeti giymiş olan Singh'in yanından geçerken, cep telefonuyla onu çekmeye başladı. Singh'in hançer taşımasıyla alay ederek ona "kötü adam mısın?" diye sordu.
Singh kendini saygısızlığa uğramış hissetti ve "evet, ben kötü bir adamım" diye cevap verdi, ardından telefonu Nowak'ın elinden kaptı. Nowak telefonunu geri almaya çalışınca aralarında kavga çıktı. Kavga sırasında Singh'in türbanı düştü ya da çekilip çıkarıldı. Singh, Nowak'ı bıçakladı ve kurban kısa süre sonra aldığı ağır yaralardan hayatını kaybetti. Görünüşe göre olay, Nowak'ın telefonu kapılana kadar olan kısmı kayda alınmıştı.
Yargıcın belirttiği gibi, Henry'nin gecenin köründe bıçak taşıyan yabancı birini alaya alıp filme çekmesi trajik bir muhakeme hatasıydı. Ancak alay edildi diye, alay ne kadar kışkırtıcı algılansa da, bir insan öldürülmez.
Yargıç şunu da vurguladı: Singh kızmaya ve sert sözler söylemeye hakkı vardı, ancak Sihlere bıçaklı eşya taşıdıkları için yargılanmama ayrıcalığı tanınması, törensel bıçakları kamuya açık alanda kötüye kullanmama sorumluluğunu da beraberinde getiriyor.
Olaydan sonra Singh'in kardeşi polisi arayarak kardeşinin yanlış olgu anlatımını iletti ve kardeşinin ırkçı bir saldırının kurbanı olduğunu öne sürdü. Bu nedenle polisler olay yerine vardıklarında tek taraflı bir bilgiye sahipti ve Henry Nowak'ın ağır yaralı olduğunu bilmiyorlardı. Polislerin şüphelileri kelepçelemesi standart bir uygulama olarak görülüyor.
Polislere haklarını teslim etmek gerekir: Nowak'ın ağır yaralı olduğunu fark ettikleri anda, bir dakika içinde kelepçesini çıkardılar. Bu noktada polisler için önemli bir delil de mahkemeye sunulan patolog raporuydu. Rapora göre Nowak'ın köprücük kemiğinin arkasındaki önemli bir damarda kesik vardı ve bu kesik akciğerlerini kanla doldurmuştu. Bu nedenle ne kadar hızlı ilk yardım, kalp masajı veya uzman tıbbi müdahale alırsa alsın hayatta kalamazdı.
Yargıç polisi her türlü kusurdan akladı. Ancak yargıcın polisin tutumu hakkındaki değerlendirmesi kimseyi bağlayıcı değildir, çünkü Singh ile savcılık arasındaki davada tartışılan bir olgu değildi.
Singh, Henry'nin cinayetinden 21 yıl asgari süreyle müebbet hapis cezasına çarptırıldı. Asgari süre, sanığın kamu için tehlike oluşturmadığı düşünülürse şartlı tahliyeye uygun olmadan önce gözaltında geçirmesi gereken yıl sayısıdır.
Başsavcı, yargıcın 15 yıllık başlangıç noktası seçiminde hataya düşüp düşmediğini belirlemek için ceza kararına itiraz etmeyi değerlendiriyor. Yargıç 15 yılı uygun başlangıç noktası olarak belirledi ve ağırlaştırıcı ile hafifletici unsurları dikkate alarak yukarı yönlü hesaplama yaptı, sonunda 21 yıllık asgari süreye ulaştı.
Cinayetten mahkum edilenlere ceza verilirken yargıç, müebbet hapis cezasının asgari süresinin başlangıç noktasını yasa tarafından farklı cinayet türlerine atfedilen dört ciddiyet kategorisinden seçmek zorundadır ve ağırlaştırıcı ile hafifletici özellikleri buna göre ayarlar.
Çocukların öldürülmesi, terör ve seri cinayet gibi son derece ağır cinayetlerde başlangıç noktası tüm yaşam boyu hapistir. Ateşli silah kullanımı, soygun sırasında işlenen ya da ırksal veya dini düşmanlık güdülü özellikle ağır cinayetlerde 30 yıldır. Suç işlemek veya silah olarak kullanılmak üzere bıçak veya başka bir silah taşımayı içeren cinayetlerde 25 yıldır. Yukarıdakilerden herhangi birine girmeyen cinayetlerde ise 15 yıldır.
Yargıç, Singh'in hançeri suç işlemek veya silah olarak kullanmak amacıyla taşımadığına ve Henry'yi soyma sırasında cinayeti işlemediğine karar verdi, bu nedenle başlangıç noktası olarak 15 yılı kabul etti.
Yargıç, çoğunlukla Singh'in Henry Nowak'a verdiği yaraları umursamazca görmezden gelmesi ve polise yalan söyleyerek suçunu örtbas etmeye çalışması ile ilgili on ağırlaştırıcı unsuru dikkate aldı. Singh, Henry'yi bıçaklayıp ağır yaraladığını ve acil tıbbi müdahaleye ihtiyacı olduğunu polise hemen bildirmek yerine yalan söyledi.
Polisler Singh tarafından Henry'nin saldırgan olduğuna inandırılmış olsa da, bu hatayı bir dakika içinde Henry'nin kelepçesini çıkararak hızla düzelttiler.
Tüm suç Singh'e aittir. Henry'yi bıçakladı ve suçunu kabul etmek yerine, suçüstü yakalandığı belli olmasına rağmen aptalca yalanlar söyledi. Kendi söylediği gibi kötü bir adamdı. Başka kimse suçlu değil. Ne polis, ne polis eğitimi, ne de yargıç.