İran ve ABD, düşmanlıkları sona erdirecek ve Hürmüz Boğazı'nı yeniden açabilecek bir plan aldı. Tekliflerden haberdar olan bir kaynak, planın Pazartesi günü yürürlüğe girebileceğini açıkladı.
Pakistan bu çerçeveyi hazırlayarak gece boyunca İran ve ABD ile paylaştı. Plan iki aşamalı bir yaklaşım öngörüyor: derhal ateşkes ve ardından kapsamlı bir anlaşma.
Kaynak, "Tüm unsurların bugün kabul edilmesi gerekiyor" dedi ve ilk mutabakatın, müzakerelerdeki tek iletişim kanalı olan Pakistan aracılığıyla elektronik ortamda tamamlanacak bir mutabakat zaptı olarak yapılandırılacağını belirtti.
Axios, Pazar günü ABD, İran ve bölgesel arabulucuların kalıcı bir savaş sonlandırmasına yol açabilecek iki aşamalı anlaşmanın parçası olarak 45 günlük bir ateşkesi görüştüğünü ABD'li, İsrailli ve bölgesel kaynaklara dayandırarak ilk kez bildirmişti.
Kaynak Reuters'a, Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asım Münir'in "bütün gece boyunca" ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, özel temsilci Steve Witkoff ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile temas halinde olduğunu söyledi.
Teklife göre ateşkes derhal yürürlüğe girecek ve Hürmüz Boğazı yeniden açılacak. Daha geniş kapsamlı bir uzlaşının tamamlanması için 15-20 gün süre tanınacak. Geçici olarak "İslamabad Anlaşması" adı verilen mutabakat, boğaz için bölgesel bir çerçeve içerecek ve son yüz yüze görüşmeler İslamabad'da yapılacak.
ABD ve İranlı yetkililerden henüz bir yanıt gelmedi. Pakistan Dışişleri sözcüsü Tahir Andrabi yorum yapmayı reddetti.
İranlı yetkililer daha önce Reuters'a Tahran'ın ABD ve İsrail tarafından bir daha saldırıya uğramayacaklarına dair garantiler içeren kalıcı bir ateşkes aradığını söylemişti. İran'ın Pakistan, Türkiye ve Mısır dahil arabuluculardan mesajlar aldığını belirtmişlerdi.
Kaynak, nihai anlaşmanın yaptırımların hafifletilmesi ve dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması karşılığında İran'ın nükleer silah geliştirmeme taahhüdünü içermesinin beklendiğini söyledi.
İki Pakistanlı kaynak, yoğunlaşan sivil ve askeri temaslarına rağmen İran'ın henüz taahhütte bulunmadığını belirtti.
Kaynaklardan biri, "İran henüz yanıt vermedi" dedi ve Pakistan, Çin ve ABD'nin desteklediği geçici ateşkes tekliflerinin şimdiye kadar herhangi bir taahhütle karşılanmadığını ekledi.
Çinli yetkililerden yorum taleplerine henüz bir yanıt gelmedi.
Son diplomatik hamle, küresel petrol arzı için kritik bir arter olan Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığının aksaması endişesini artıran tırmanan düşmanlıkların ortasında geliyor.
ABD Başkanı Donald Trump son günlerde çatışmanın hızla sona ermesi için kamuoyu önünde baskı yaparak kısa süre içinde ateşkese varılmazsa sonuçlarının olacağı uyarısında bulundu.
Çatışma, enerji piyasalarında oynaklığı artırdı; piyasa aktörleri boğazdan geçişleri etkileyebilecek gelişmeleri yakından takip ediyor.
