Kıbrıs, Birleşmiş Milletler'in HIV hedeflerini karşılayan ilk ülkeler arasında yer alıyor. AIDS Dayanışma Hareketi Perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkenin yaklaşık yüzde 98'lik tedavi oranına ulaştığını bildirdi.
Örgütün başkanı Christos Krasidis, "Kıbrıs'ın HIV konusundaki başarısının temel itici gücü, toplum, hasta grupları, klinisyenler ve politika yapıcılar arasındaki yakın iş birliği olmuştur" dedi.
BM'nin 95-95-95 hedeflerini karşılayan Kıbrıs, HIV ile yaşayan kişilerin yüzde 95'inin durumundan haberdar olmasını, tanı konanların yüzde 95'inin tedavi görmesini ve tedavi alanların yüzde 95'inin baskılanmış viral yüke sahip olmasını sağladı.
Kıbrıs şu anda bu oranlarda sırasıyla yüzde 95, yüzde 98 ve yüzde 95 seviyesinde bulunuyor.
Krasidis, bu düzeydeki iş birliğinin test ve tedavi önlemlerinin başarılı bir şekilde uygulanmasında kilit rol oynadığını vurguladı.
Sivil toplum kuruluşu, Kıbrıs'ta yaklaşık 2.000 kişinin HIV ile yaşadığını tahmin ediyor ve ülkenin kaydettiği ilerlemenin "birbirini güçlendiren birçok faktörün" sonucu olduğunu belirtiyor.
Bu faktörler arasında Lefkoşa ve Larnaka'daki uzmanlaşmış HIV tedavi hizmetleri, topluluk gruplarının güçlü katılımı, 2025 sonbaharında başlatılan ve Gesy kaydına bakılmaksızın ücretsiz sunulan ülke çapındaki PrEP programı ile akademik araştırmaların desteklediği gelişmiş hastalık izleme sistemi yer alıyor.
Örgüt, birçok hastanın "artık çoklu ek hastalıklarla yaşlanmakta" olduğuna dikkat çekerek, yalnızca viral baskılamaya odaklanmak yerine ruh sağlığı, sosyal faktörler ve uzun süreli bakıma erişim dahil olmak üzere yaşam kalitesini ele alan daha geniş AB düzeyinde politika çerçevelerine ihtiyaç duyulduğunu vurguladı.
Kuruluş ayrıca Avrupa sağlık güvenliği ve dayanıklılık çerçevelerinin, toplum güveni, önleme ve bakım sürekliliği gibi "HIV'in kalıcı derslerini" bünyesine katması gerektiğini ve bunların "pandemi hazırlık planlamasına ve AB'nin sağlık dayanıklılık çerçevelerine entegre edilmesi" gerektiğini ekledi.
Kıbrıs'ın 2012'deki önceki AB Konsey Başkanlığı döneminde görev yapan Profesör Stavros Malas, Kıbrıs'ın HIV'e verdiği yanıtın "yeterli fonlama, iyi bağlantılı klinisyenler, politika yapıcılar ve hastalar ile etkili taban faaliyetleri aracılığıyla nelerin başarılabileceğinin bir örneği" olduğunu vurguladı.
DISY Milletvekili ve Meclis Sağlık Komitesi Başkan Yardımcısı Savia Orphanidou, "Viral baskılama ve tedavi hizmetleri önemli bir adımdır, ancak HIV bakımı sosyal destek ile hastalar, klinisyenler ve araştırmacılar arasındaki güçlü iş birliği olmadan eksik kalır" dedi.
Ulusal HIV odak noktasından Dr. Georgios Siakallis, HIV bakımını koordine edecek bir sonraki stratejik planın Eylül ayında tamamlanmasının beklendiğini söyledi.
Siakallis, "Bu plan klinik göstergelerin ötesine geçerek HIV ile yaşayan insanların deneyimlerini, özellikle kadınlar, göçmen nüfuslar ve gençler arasındaki damgalamayı ele alacak" dedi.
Kıbrıs, Ekim 2025'te HIV enfeksiyonu riskini önemli ölçüde azaltan koruyucu bir tedavi sunan ilk PrEP (maruziyat öncesi profilaksi) destek merkezini açtı.
İlk aşamada Lefkoşa ve Larnaka devlet hastanelerinin yanı sıra AIDS Dayanışma Hareketi'nin cinsel yolla bulaşan hastalıklar test merkezi Cy Checkpoint'te hizmet verilmeye başlandı.
Programın diğer bölgelere genişletilmesi ve daha geniş kapsam sağlamak amacıyla kişisel doktorlar ve eczaneler aracılığıyla erişim sunularak birinci basamak sağlık hizmetlerine entegre edilmesi planlanıyor.
