Kıbrıs'ta 'işçi alt kiralama' uygulaması, iş barışını tehdit edebilecek bir sorun haline geliyor.
Birkaç gün önce inşaat sektöründeki sendikalar bu konuda bir açıklama yayımladı. Dün de otel işçileri sendikası aynı konuyu gündeme taşıdı.
Philenews'in edindiği bilgilere göre, son dönemde sendika içinde hem üçüncü ülke yabancı işçiler meselesi hem de diğer çözüm bekleyen işgücü sorunları nedeniyle ciddi bir rahatsızlık var.
Sendikalar uzun süredir masaya bir dizi talep koydu ancak hiçbiri çözüme kavuşmadı. Bunlar arasında toplu iş sözleşmelerinin kamu ihalelerine bağlanması, asgari ücretin saatlik karşılığı, kayıt dışı çalışma ve saatlik ücretli işçiler yer alıyor. Bu durum, geniş işgücü piyasasında kuralsızlaşma tartışmalarını beraberinde getirdi.
İşçi alt kiralama konusuna dönecek olursak, sendikalar bunu özellikle ciddi bir mesele olarak tanımlıyor. Xylofagou'daki olayın bir şekilde bu konuyla bağlantılı olabileceği yönündeki söylentilerin ardından sendikalar hükümete alarm veriyor.
Mevzuat, inşaat ve otel sektörlerinde yabancı işçi çalıştırma prosedürünü açıkça belirliyor. Sendikalar, bu mevzuatın defalarca ihlal edildiğini ve hoşgörünün artık sınırına gelindiğini söylüyor.
Dün yaptığı açıklamada sendika, mevcut mevzuata aykırı olarak yasa dışı işçi alt kiralama uygulamalarının yapıldığını belirtti. Sendikaya göre asıl sorun, Kıbrıs işgücü piyasasında üçüncü ülke vatandaşlarının bulunması değil. Piyasanın kurallara, şeffaflığa ve yasanın sıkı bir şekilde uygulanmasına ihtiyacı olduğu vurgulanırken, hoşgörü ve eylemsizliğin artık kabul edilemeyeceği ifade edildi. Açıklamada, bu tür uygulamalara göz yumulmasının işçi sömürüsünü pekiştirdiği, işletmeler arasında haksız rekabet yarattığı ve işgücü piyasasının düzgün işleyişini baltaladığı kaydedildi.
Sistem nasıl işliyor
Sendikaların iddialarına ve Philenews'in topladığı bilgilere göre, özel istihdam büroları muhtemelen işverenlerle koordineli olarak yabancı işçileri ülkeye getiriyor. Bu işçiler ev işçisi, temizlikçi veya başka bir meslek adı altında kaydediliyor ve ardından otellere ve inşaat müteahhitlerine, sözleşmesiz ve Kıbrıs standartlarına uymayan ücretlerle geçici olarak 'kiralanıyor'. Bu olgunun büyüdüğü görülüyor. Bu nedenle her iki sektördeki (inşaat ve otel) sendikalar, sorumluları hesap vermeye çağırıyor ve harekete geçme ihtimalini dışlamıyor.
Birkaç gün önce yapılan ortak açıklamada, 'kiralık işçi' olgusunun, inşaat ve turizm sektörlerinde bu tür istihdamı yasaklayan geçici iş mevzuatını ihlal ettiği vurgulanmıştı. Sendikalar ayrıca sosyal fonların dolanılması konusunu da gündeme getirerek bazı işverenlerin inşaat sektörünün kurumsal çerçevesinden doğan yükümlülüklerden kaçındığını öne sürdü.
Sendikalar, Çalışma Bakanı Marinos Moushouttas ile yapılan son toplantıda dile getirilen sorunlar çözülmezse işçilerin dinamik önlemler almaya hazır olduğu uyarısında bulundu.
Ancak sorun yeni değil. Philenews'in edindiği bilgilere göre, Çalışma İlişkileri Müdürü 17 Haziran 2025'te ilgili taraflara bir mektup göndererek inşaat ve otel sektörlerinde yabancı işçi çalıştırmaya ilişkin yasal düzenlemelere dikkat çekmişti.