Büyük teknoloji firmaları geleneksel bankacılık alanına giderek daha fazla girerken, Uluslararası Para Fonu (IMF) bu holdinglerin denetlenme biçiminde köklü bir reform yapılmasını talep etti. IMF'ye göre bu adım, küresel finansal istikrarı güvence altına almak için şart.
IMF, bu firmaların finansal istikrar üzerindeki ani etkisinin şu an için sınırlı olduğunu kabul etse de, özellikle gelişmekte olan ekonomilerde ödeme, kredi, sigorta ve varlık yönetimi alanlarına hızla yayılmalarının sistemik riskler ve tüketicinin korunması konusunda alarm zilleri çaldırdığını belirtiyor.
Uluslararası Para Fonu'nun değerlendirmesine göre, bu teknoloji devleri kendilerini sistemik açıdan önemli finansal hizmet sağlayıcıları olarak konumlandırdı. Özellikle mikro ve küçük işletmeler için doğrudan ikamesi olmayan dijital perakende işlemler aracılığıyla bu konumlarını güçlendirdiler.
IMF, tehlikenin birden fazla hizmetin bir arada sunulmasında yattığını vurguluyor. Ödeme verilerinin kredi faaliyetlerini beslemek için kullanılması, geleneksel düzenleme modellerinin başa çıkamayacağı kritik bağımlılıklar yaratıyor.
IMF ayrıca, bu teknoloji firmalarının mevcut finansal kuruluşlarda doğrudan sahipliklerinin artması ve bulut, veri ve yapay zeka hizmetleri için bu şirketlere olan bağımlılığın derinleşmesinin operasyonel bir bağlantılılık yarattığı uyarısında bulundu. Bu durumun, bulaşma risklerini artırma tehdidi oluşturduğu belirtiliyor.
IMF'nin bir teknik raporda aktardığına göre, mevcut denetim çerçeveleri genellikle bu kuruluşların grup genelindeki yapısı yerine yalnızca belirli düzenlenmiş faaliyetlere odaklanıyor. Bu da düzenleyicileri, bu holdinglerin büyüklüğü ve karmaşıklığının yarattığı risklere karşı kör bırakıyor.
IMF, bu firmaların daha düşük maliyetler, artan finansal kapsayıcılık ve teknolojik yenilik potansiyeli sunduğunu kabul etmekle birlikte, bu faydaların ekonomiye getirdikleri yeni ve karmaşık risklerle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor.
IMF, bu tehditlerle mücadele için düzenleyicilerin derhal piyasa izleme mekanizmalarını güçlendirmesi, yeni iş modellerini incelemek üzere paydaşları bir araya getirmesi ve parçalanmış denetimi önlemek için ulusal koordinasyon mekanizmalarını reforme etmesi gerektiğini tavsiye ediyor.
Kurum ayrıca, ihtiyati denetimin risk temelli bir yaklaşıma kaydırılması gerektiğini belirtti. Bu kapsamda, teknoloji firmaları ile finansal ortakları arasındaki yönetişim ve bulaşma potansiyelini daha iyi yönetmek için aktif yerinde ve yerinde olmayan denetimler yapılması öneriliyor.
IMF'ye göre, düzenleme çevresinin genişletilmesi ve holding tarzı bir denetim uygulanması da şart. Bu, finansal faaliyetlerin ayrıştırılmasını ve bu birimlerin geleneksel finansal kurumlarla aynı sıkı standartlara tabi tutulmasını gerektiriyor.
Son olarak IMF, ulusal hükümetlerin veri koruma ve gizlilik çerçevelerini güçlendirmek için de harekete geçmesi gerektiğini söyledi. Zira tüketici bilgilerinin kötüye kullanılması, bu firmaların yarattığı risklerin merkezinde yer alıyor.
