Araştırmadan Sorumlu Bakan Yardımcısı Nikodemos Damianou, Salı günü Lefkoşa'da düzenlenen üst düzey AB Uzay Günleri 2026 konferansının açılışında, Avrupa'nın uzay alanında operatörlere, yatırımcılara ve vatandaşlara güven veren modern bir düzenleyici çerçeveye ihtiyaç duyduğunu belirtti.
Damianou, uzayın Avrupa'nın rekabet gücü, güvenliği, dayanıklılığı ve stratejik özerkliği açısından kritik bir sektör haline geldiğini vurguladı.
Etkinlik, Avrupa Komisyonu, Avrupa Uzay Ajansı (ESA), Avrupa Birliği Uzay Programı Ajansı (EUSPA), sektör yöneticileri ve araştırmacıları bir araya getirdi. Katılımcılar, Avrupa'nın uzay politikası ve sanayi stratejisinin gelecekteki yönünü tartıştı.
"Uzay, Avrupa için önemli olan her şeyin merkezinde yer alıyor: rekabet gücü, güvenlik, dayanıklılık ve stratejik özerklik" diyen Damianou, sektörü navigasyon, telekomünikasyon, afet müdahalesi, finansal sistemler ve kıta genelindeki bağlantıyı destekleyen kritik bir altyapı olarak tanımladı.
Damianou, uzay sektörünün bilimsel keşfin çok ötesine geçtiğini ve artık Avrupa'nın jeopolitik ve ekonomik mimarisinin ayrılmaz bir parçası olduğunu söyledi.
"Küresel uzay ekonomisi 500 milyar Euro'yu çoktan aştı ve önümüzdeki on yıl içinde 1,5 trilyon Euro'yu geçmesi bekleniyor" diyen Damianou, Avrupa'nın teknolojik egemenliğini güçlendirmesi ve uzay için gerçek bir tek pazar oluşturması gerektiğini ekledi.
Damianou, Avrupa'nın inovasyonu sanayi ve stratejik güce dönüştürme çabalarını hızlandırmaması halinde küresel rakiplerinin gerisinde kalma riskiyle karşı karşıya olduğu uyarısında bulundu.
"Kabul edelim, diğerleri çok daha hızlı ilerliyor" dedi. "Sadece inovasyona değil, onu gerçek sanayi ve stratejik güce dönüştürme becerisine de ihtiyacımız var."
Damianou, Kıbrıs dönem başkanlığının önerilen AB Uzay Yasası'nı ilerletmeyi ve 2028-2034 dönemi AB çok yıllık mali çerçevesi kapsamında Avrupa Rekabet Gücü Fonu'nun gelecekteki uzay ayağını şekillendirmeyi öncelik haline getirdiğini belirtti.
"Avrupa'nın uzaydaki hedefleri sadece netlik değil, aynı zamanda bunları hayata geçirecek mali, sanayi ve teknolojik kapasite de gerektiriyor" dedi.
ESA Navigasyon Direktörü Javier Benedicto Ruiz, uzayın bir keşif alanından "rekabet, fırsat ve kırılganlığın kritik bir arenasına" dönüştüğünü söyledi. Ruiz, Avrupa'nın özerkliğinin giderek daha fazla uzay kapasitelerinin dayanıklılığına ve güvenliğine bağlı olduğu uyarısında bulundu.
EUSPA Genel Müdürü Rodrigo da Costa, Avrupa'nın 2028 sonrasında rekabetçi kalabilmesi için dayanıklı tedarik zincirlerine ve daha güçlü teknolojik egemenliğe ihtiyaç duyacağını belirtti.
Damianou ayrıca Kıbrıs'ı Avrupa, Asya ve Afrika'nın kesişim noktasındaki stratejik konumuna dikkat çekerek ileri teknoloji ve uzay hizmetleri için yükselen bölgesel bir merkez olarak tanıttı.
"Ülkemiz, önde gelen Avrupa sağlayıcıları için bağlantı geçitlerine ve uydu yer istasyonlarına ev sahipliği yapıyor. Ayrıca Kıbrıs varlıklarını kullanan dört operasyonel uydu bulunuyor" dedi.
Damianou, Kıbrıs'ın Avrupa'nın güvenli bağlantı sistemleri ve kuantum iletişim altyapısına bağlı bir optik geçit geliştirdiğini ekledi. Ülke ayrıca tehlike sinyallerini tespit etmek için kullanılan Galileo arama-kurtarma ağının bir bölümüne ev sahipliği yapıyor. EUSPA tarafından seçilen gelecekteki EGNOS izleme istasyonları da planlanıyor.
"Bunlar sembolik projeler değil" dedi Damianou. "Bunlar, bölgemizde dayanıklılığı, bağlantıyı, güvenliği ve korumayı doğrudan güçlendiren stratejik kapasiteler."