BM Genel Sekreteri'nin özel elçisi, Kıbrıs sorununa yönelik önceki girişimlerden farklı bir çözüm planı hazırlıyor. Independent gazetesinin haberine göre, bu yeni plan 52 yıllık çıkmazı sona erdirebilir.
İngiliz gazetesi, António Guterres'in özel elçisi María Ángela Holguín'in Kıbrıs çözüm sürecini hızlandırmak için yoğun çaba sarf ettiğini yazdı. Independent'a göre yeni plan, Türk tarafının iki ayrı devlet talebine daha yakın olan gevşek bir federal çözüm öngörüyor.
Independent, Kıbrıs'ın bölünmesinin arka planını anlatırken, adanın 1974'ten bu yana resmen bölünmüş olduğunu, o yıl adayı Yunanistan'a bağlamaya çalışan bir askeri darbenin Kıbrıslı Rumlar ve Kıbrıslı Türkler arasında çatışmaları tetiklediğini belirtti. Gazete, ardından gelen Türk askeri müdahalesini 'müdahale' olarak nitelendirdi.
Independent: Holguín'in planı ne öneriyor?
Independent'a göre Holguín, 'Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti' ('KKTC') ile bir anlaşma için çalışıyor ve Kıbrıslı Türklerin, adanın 1960'ta Britanya İmparatorluğu'ndan bağımsızlığını kazanmasıyla başlangıçta kabul edilen şartlar altında eşit muamele görmediğini savunuyor.
Haberde Holguín'in, önceki müzakerelerde kullanılan federal modelden uzaklaşarak AB çerçevesinde daha gevşek bir çözüm hazırladığı belirtiliyor. Independent, Holguín'in Kıbrıslı Rumların federasyon, Kıbrıslı Türklerin ise konfederasyon diyebileceği bir yapı umduğunu ve bu ayrımı kasıtlı 'yapıcı belirsizlik' ile aşmayı hedeflediğini yazdı.
Independent: BM elçisi Kıbrıs'ta ertesi günü nasıl düşünüyor?
Independent'ın haberi daha ayrıntılı bilgiler içeriyor. Plana göre, siyasi eşitliğe sahip iki kurucu devlet oluşturulacak ve ortak yetkiler önemli ölçüde azaltılacak. Günlük yönetimin büyük kısmı iki devlete bırakılırken, küçük bir merkezi yapı yalnızca iki taraftan birine bırakılamayacak konuları ele alacak.
Tanınma ve özerklik karşılığında 'KKTC'nin, terk edilmiş Maraş beldesi de dahil olmak üzere toprak vermesi beklenecek.
Ortak yetkiler konusunda Independent, iki liderin başkanlık edeceği dönüşümlü bir başkanlık konseyi (Kıbrıslı Rum tarafı lehine ikiye bir veya üçe bir oranında), doğrudan seçilmiş federal bir parlamento yerine Kıbrıslı Rum ve Kıbrıslı Türk milletvekillerinden oluşan üst bir konsey ve dışişleri, savunma, içişleri ve vatandaşlık, maliye ile Avrupa işlerini kapsayan yaklaşık beş veya altı bakanlıktan oluşan ortak bir kabine önerilerini aktardı.
Orta Doğu gerginliği çözüm çabalarını hızlandırıyor
Independent, yeni planın zamanlamasıyla ilgili olarak, Birleşik Krallık'ın adadaki iki egemen üssünün mevcut statüsü göz önüne alındığında, bir anlaşma ihtimalinin Birleşik Krallık için son derece önemli olacağını yazdı. Gazete, bu üslerin Orta Doğu'daki sorunlarla başa çıkmak için hayati önem taşıdığını belirtti.
Gazete, üslerin öneminin, İran'a karşı savaşın ilk günlerinde bir İngiliz üssünün insansız hava aracı saldırısına uğramasının ardından İngiliz muhribi HMS Dragon'un bölgeye konuşlandırılmasıyla daha da arttığını kaydetti.
Kıbrıs'ın Londra Yüksek Komiser Yardımcısı Spyros Miltiades, Independent'a yaptığı açıklamada, 'taraflardan herhangi birinin yanıt vermesi istenen resmi bir BM önerisi olmadığını' ve dolaşımda olan fikirlerin somut bir plandan ziyade spekülatif göründüğünü söyledi.
Kıbrıslı Türk lider Tufan Erhürman ise Independent'ın aktardığı Facebook açıklamasında, Kıbrıslı Türklerin 'çözüm iradesinin açık olduğunu' belirterek, resmi bir plan bulunmadığını, yalnızca siyasi partiler, sendikalar ve diğer kuruluşlarla paylaşılan fikirler olduğunu ifade etti.
Independent'ın aktardığına göre Holguín, 1 Temmuz'da yaptığı açıklamada, 'Kıbrıslıların gelecek nesiller için ortak bir vizyon üzerinde işbirliği yapabileceğine inandığını' söyledi ve Kıbrıs'ın daha geniş bölge için bir köprü kurma örneği olma potansiyeline sahip olduğunu belirtti.